Breaking

EILAND IMPRESSIES
Vers van Ameland

Soms kun je zelf even niet fysiek op Ameland zijn. Gelukkig zijn er dan de verhalen, anekdotes en zilte herinneringen van andere eilandfans. Laat je zintuigen prikkelen: lezen is beleven!

WEER OP AMELAND
NIEUWSBRIEF
Meld je nu aan voor onze maandelijkse nieuwsbrief. Vul hieronder je email adres in.

Zomaar een moment op Ameland…


Richard Kiewiet

>> Alle momenten op Ameland

Amelander nieuws

Het zoemt rond: zomerzin. Dat lekkere niks moet-alles mag sfeertje. Even geen tijd om je pols, geen spoor van haast. En altijd eerste rang langs de vloedlijn van Ameland. Da’s best uit te houden met een aanlandige bries en factor zoveel. Dus leef je uit. Het is jouw eilandfeest. Nog inspiratie nodig? Dan pak je de nieuwe Ameland InZicht erbij. Een preview:

Fladderen

Zomer. Dus alles zoemt, suist en fladdert dat ’t een lieve lust is. Ameland is een waar vlinderparadijs, met meer dan 200 (!) soorten dag- en nachtvliegers. Types die zorgen voor een dromerig plaatje, zo dwarrelend van bloem tot bloem. We zetten vijf soorten in het zonnetje waarmee je op warme, windstille dagen vast eens kennis zult maken.

Onder zeil

Hoe leuk is kamperen eigenlijk? Wat valt er voor de kids te beleven, en mag de hond ook mee…? De redacteuren van Ameland InZicht namen deze zomer zelf de proef op de som en gingen op één oor in een gezinstent, een caravan en een yurt. Van sober logies “met niks” tot super-de-luxe all inclusive logeren, Ameland heeft het allemaal in huis.

Mooie Astrid

Hagelwitte stranden, hectische metropolen. Ze vliegt de hele wereld over, van casting naar nieuwe fotoshoot. Modellenwerk is topsport. En denk maar niet dat Astrid Baarsma blasé raakt. Been there, done that? Niets is minder waar. Deze bereisde kanjer, een geboren en getogen Amelandse, is behalve mooi ook gewoon een hartstikke leuke meid, die met beide eilandbenen op de grond staat. Lees maar.

Het Vennoot

Theo Beijaard is veehoeder. En niet zomaar één. Van half maart tot begin december is Het Vennoot zijn werkterrein, zo’n 560 hectare kweldergebied op Ameland-Oost waar vele honderden koeien, schapen en paarden grazen. Vee van boeren waar Theo voor verantwoordelijk is. Zeven dagen per week, 24 uur per dag. PS: je kunt hier trouwens fantastisch wandelen en fietsen.

Laat je maar horen

Op een bevolking van zo’n 3500 zielen is ruim een tiende deel muzikant of zanger. Het Juttersvrouwenkoor, Amelander Shantykoor, Hollumer Gromkes…. En dat zijn nog maar een paar noten uit dat veelzijdige eilandrepertoire. Zeemansliederen, smartlappen, maar ook klassiek, pop of gospel: er zit muziek in Ameland. Sommige families zijn supermuzikaal. Sjors Kiewiet laat het horen.

Hulp is onderweg

Misstap, valpartij, kramp, kwallenbeet… Vakantie is verrukkelijk, maar een ongeluk zit in een klein hoekje. Dan is het wel prettig om te weten dat ook hier “de hulptroepen” paraat staan. De huisarts, de wijkagent en de ambulancebroeders doen een boekje open over hun bijzondere zomers op Ameland.

Ijzelbaan op Ameland

Amelander wegen bedekt onder een laagje ijs, perfect om op te schaatsen! De #elfstedenkoorts speelt al weer op :)

Posted by Ameland Inzicht on Tuesday, 5 January 2016


 

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste ogenblik weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

4jan  7jan 7jan2 7jan3 8jan 9jan 20jan 20jan2 20jan3 21jan 21jan2

Deze week zijn twee gestreepte dolfijnen op Ameland gestrand, een zeer zeldzame gebeurtenis. De zoogdieren leven rond de evenaar en komen normaal gesproken niet noordelijker dan de Middellandse Zee.  De gebeurtenis is dan ook veel zeldzamer dan bijvoorbeeld een gestrande potvis, stelt bioloog Johan Krol van Natuurcentrum Ameland. Er zijn inmiddels al tientallen potvissen aangespoeld in Nederland.

Het kwam slechts acht keer eerder voor dat een gestreepte dolfijn aanspoelde op de Nederlandse kust. De laatste keer dat dit gebeurde was tien jaar geleden op Vlieland.

De dolfijnen die deze week aanspoelden, zijn een moeder en haar jong. De twee vrouwtjes werden dinsdagavond rond 23.00 uur gevonden door twee hobbyvissers, maar Krol vermoedt dat de dieren met het hoogtij tussen 17.00 en 18.00 uur de kust bereikten. Waarschijnlijk hebben de dolfijnen nog een tijdje geleefd.

Tekst: www.nu.nl
Foto: NATUURCENTRUM AMELAND/JOHAN KROL

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste ogenblik weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

6dec 7dec 7dec2 8dec 8dec2 10dec 12dec 14dec 14dec2 16dec 18dec 20dec 20dec2 21dec 22dec 22dec2 26dec 28dec

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste moment weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

 

1november

Zeldzaam Duinbekermos – Cladonia pocillum met mistdruppels.

1november-2

Gouden licht van de laagstaande herfstzon over ‘De Hon’.

1november-3

Reewild checkt hoe ik schiet: goed volk hoor! Capreolus capreolus….

1november4

Het oudste dier ter wereld: Noordkromp – Arctica islandica, gevonden bij paal 24.

4november

Waarom heet een Aardster een aardster?

5november

De Zwarte kluifzwam – Helvella lacunosa, 2. Herfstkleuren.

6november-2

Even uitrusten.

6november-3

Verblekende knotszwam

6november

Nieuw doorkijkje naar het strand, Westind Ameland.

7november

Oesterzwam van onderen op een omgewaaide populier, Iesbaan Nes.

7november-2

Kardinaalsmutsen kleuren nog prachtig bij de Paasduun Nes.

7november-3

Gekraagde Aardsterren in de Ballumerstrândunen Westind Ameland.

9november

Geweizwam zwaait ons toe vanuit ’t bos, Vleijen Ameland.

11november

Nieuw: ‘Campingkoraal’ op Duinoord, Ameland

12november-2

Een prachtige novemberdag die aan zomer deed denken: wolkenstraat boven het voetbalveld van VV Geel Wit.

12november

Rozen bloeien in de zon.

13november-2

Zonsondergang vanavond, Waddenzee Haven Ameland

13november

Zonsondergang vanavond, Waddenzee Haven Ameland

21november

Mamata-wolken in spiegelbeeld, Waddenzee Nes Ameland. Vanmorgen 9 uur.

22november

“Kwam ’n skip met sure appels.” Nes aan Zee vanmiddag. Noordzeebuien Ameland.

23november

Van Oranje. Aleuria aurantia.

26november

Robben in de zon vanmiddag, Oastind Ameland.

25november

“De poort naar het ongrijpbare.” Gezien vanmiddag, strand Buren aan Zee Ameland.

26november-2

Robben in de zon vanmiddag, Oastind Ameland.

26november-3

’t Baken op De Hon vanmiddag Oastind Ameland.

27november

De kunst van licht en schaduw, één van mijn meest subtiele foto’s. Weerspiegelde winterse bui gistermiddag op strand, Oastind Ameland.

28november-2

Avondgloren eregusteraven paal 23.600 Oastind Ameland.

28november

Vandeweek donderdagmiddag op De Hon, Oastind Ameland. (even bladstil in een geultje.)

Voor een rechtgeaarde vastewalbewoonster heeft onze Quibuz zich verrassend snel aangepast aan de gebruiken en gewoontes op het eiland. Hebben we eenmaal “Ameland in zicht”, dan begint ook haar juttersbloed sneller te stromen.

Jutten is fun voor onze viervoeter. Een bezigheid die haar op de blonde vacht geschreven is. Ultiem vermaak op het Noordzeestrand: spullen van waarde zoeken. Hoewel “waarde” natuurlijk wel voor meerderlei uitleg vatbaar is… De vondsten waarvan onze Labrador reuze opgewonden raakt, zijn over het algemeen de schatten waar wij bazen met een grote boog omheen lopen.

Een halfvergane meeuw, met nog één verfomfaaide vleugeltip die als antenne (“hier moet je zijn”) boven het zand uitsteekt. Het onwelriekende karkas van een weken eerder aangespoelde huiler. In zulks is het heerlijk rollen.

Rollen tot je zelf naar bederf ruikt is één. Maar jutten is andere koek. Dat is topsport! De gesignaleerde buit omzichtig benaderen, inspecteren en – mits van voldoende “waarde” – meenemen tot dat punt waar de bazen hun “los” verordonneren. Meestal is de auto de eindstreep.

De oogst? Kan van alles zijn. Verweesde tennisballen doen het altijd goed. Tweedehands petflesjes die – zeker zonder hun inhoud – zo lekker door de wind buitelen. Een felgekleurd stuk touw dat diep onder het zand ligt, en waar je nog wat voor moet doen. Maar ook voor een aangespoelde ananas haalt Quibuz haar neus niet op! En de hoofdprijs: het werkgerei van een vissersboot of het gasproductieplatform. Fel oranje, soms in groen. De zee “nam” en de zee gaf, een complete handschoen. En soms, als je heel lief kijkt, mag die mee naar huis.

DSC09427 DSC09431 DSC09434-1 DSC09435DSC08743

Verhalen vol liefde over De Wadden tijdens eerste Literair Café ‘t Baken
De eindeloze mystiek van het eiland

De Wadden. Met eilanden die als schepen op hun positie liggen en altijd “onrustig aan de kettingen trekken”. Het is een bijna mythisch onderwerp dat “nooit uitgeput” raakt. Schrijvers, dichters, fotografen, kunstenaars; ze vinden er voortdurend hun inspiratie. Zo bleek ook dit weekend tijdens het drukbezochte Literair Café in Restaurant ’t Baken, aan de Strandweg in Nes. Een geslaagde coproductie van Boekhandel Van den Brink en Ameland InZicht.

Novembermiddag, een uurtje of vier. Buiten jaagt een genadeloze storm passanten om de oren en valt snel de schemering. Binnen, onder de balken van de uitspanning en het stemmige licht van de scheepslampen is het behaaglijk. Onder het genot van een drankje – en hapjes van het huis – komen de verhalen tot leven. Daar vertellen Mathijs Deen en zijn gasten Kester Freriks en Jeppe Homan over hun gemene deler. Hun liefde voor Ameland, voor de eilanden, voor het hele Waddengebied.

Literair-Cafe-2

Het is een weergaloze liefde. Gevoed door jeugdsentiment en natuurlijk de talloze herhaalbezoeken. Maar ook gesterkt door pure wetenschap, feitenkennis van dat fascinerende getijdengebied waar geen etmaal hetzelfde is. ‘Al ligt altijd de poëzie op de loer’, bekende Mathijs Deen, auteur van “De Wadden, een geschiedenis” deze middag. Om daaraan toe te voegen dat ‘ie er aanvankelijk niet eens zo’n trek in had, “Ameland” te beschrijven in zijn boek. In alle eerlijkheid: ‘Het leek me echt helemaal niks.’ Maar dat gevoel sloeg volledig om toen Deen eenmaal voet aan wal op het eiland had gezet. ‘Want Ameland was méér dan bijzonder; het heeft zelfs de grootste portie aan anekdotes van alle eilanden in mijn boek ingenomen. Ameland, dat altijd z’n eigen boontjes heeft gedopt, onafhankelijk bleef en eigenzinnig. Maar ook: het enige eiland met een (voormalige) dam, een oude verbinding naar het vasteland. Het enige met een boorplatform. Daar zit een zeer boeiende tegenstrijdigheid in.’ Samenvattend zegt Deen: ‘Ik ben heel veel van dit eiland gaan houden.’

In zijn bestseller vond Deen een uitgebalanceerde mix tussen schilderachtige beschrijvingen en strategische waarnemingen. ‘Af en toe moest ik op de rem trappen, om de lyriek niet de overhand te laten nemen.’ De toehoorders – zo’n tachtigtal gasten – namen het Deen niet kwalijk. Integendeel. ‘Er gebeurt iets met me als ik op Ameland ben’, dat hoort hij geregeld. ‘Dat is wat veel mensen zeggen die hier vaker komen. Wat is die magie toch?’ Samen met Freriks, schrijver van het boek “Kleuren van het Wad” en Homan, professioneel natuurfotograaf met roots op buureiland Schiermonnikoog, ging Deen op zoek naar de antwoorden.

Literair-Cafe-1

Misschien is het ‘t verlangen naar “de wildernis van weleer”, die “echte oernatuur”. Ameland is het dynamische brandpunt van de Wadden, stelt Freriks vast. Voor Jeppe Homan een werkgebied dat altijd in beweging is, “waarbij het maken van de mooiste foto tien procent focus is, maar negentig procent door het toeval wordt bepaald”. In die wondere wereld is Homan – bekend van zijn waddenansichtkaarten – alleenheerser, met zijn camera vaak als enige getuige. ‘Je fotografeert de elementen, het krachtenspel. De mens zou dat beeld ontkrachten.’ En juist omdat er niemand door het beeld loopt, omdat er geen factoren op de foto staan die ‘m dateren, heeft het werk van Homan een zekere eeuwigheidswaarde. Zoals Mathijs Deen het samenvatte: ‘Jouw foto’s zijn hier en nu, en tegelijk toch ook altijd. Net als de schoonheid van de Wadden zelf.’

De boeken “De Wadden” (Mathijs Deen) en “Kleuren van het Wad” (Kester Freriks) zijn onder meer verkrijgbaar bij Boekhandel Van den Brink in Nes.

De drie sprekers werden na afloop getrakteerd op applaus én elk op een fles Amelander Fosta Rum.

Jolanda de Kruyf

Wat kunst kijken rond de Kooiplaats altijd extra leuk maakt is de natuurlijke combinatie met duindwalen. Je “moet” een eind sjouwen, wil je alles hebben gezien. Het parcours slalomt schijnbaar willekeurig heuveltje op, heuveltje af, langs regelrechte verrassingen in de openlucht. Tegelijk ben je nog actief bezig ook! Super efficiënt dus.

Mooi? Da’s altijd een kwestie van smaak voor gasten van de Kunstmaand Ameland. Maar de werken hebben een duidelijke relatie met hun omgeving. Objecten lijken op het eerste oog achteloos neergezet; niets is minder waar. Ze nemen wel degelijk strategische posities in het landschap in. Daar is over nagedacht.

Griekse tempel

Ameland-InZicht-Kunstmaand-Ameland-03Dit jaar was het duingebied rond de eendenkooi de vrijplaats voor zes studenten van de Hogeschool voor de Kunsten in Noorwegen. Die hebben hun fantasie maar ‘es lekker de vrije loop gelaten “op Oost”. Greger Stahlgren bijvoorbeeld. Zijn “tempel” rijst al van ver uit boven het hoge duin. Je krijgt het uitzicht cadeau, maar de close-up niet; dat klimmetje naar de top is nog een beste kuitenbijter. De beloning: een constructie die niet zou misstaan op een Grieks bergplateau. Het van pvc-pijpen opgetrokken “huis” is een bijzondere blikvanger.

Deense jutter

Ameland-InZicht-Kunstmaand-Ameland-05Net als het rode duinhuis van Tina Fransin trouwens. Vol borduursels. Of de reusachtige windbal van hout, een creatie van Jens Chr. Jensen. Deze Deense jutter verzamelt in zijn vaderland graag balletjes op het strand; een wirwar van rondtollende takjes, veertjes, schelpen en andere vondsten die door wind en zand zijn samengeklonterd.

 

Plastic soep

Ameland-InZicht-Kunstmaand-Ameland-01De Zweedse Hannah Streefkerk maakt handig gebruik van het duinvennetje, dat als een fata morgana opdoemt. De glinstering van de zon op het water doet iets met haar “kristallen” langs de kant. Een betoverende boodschap, want de kunstenares knipoogt ook naar de “plastic soep”, het zwerfafval dat de oceanen vervuilt.

 

Kortom: Kooiplaats-kunst. Voer voor de geest én de ledematen. Compleet opgefrist stap je na een rondje cultuursnuiven het klaphek weer uit.


Hij was net van de boot gekomen. Samen met z’n muzikale kameraden van Caramba. Pal voor de ingang van ’t Baken, aan de Strandweg, stapte Joris Linssen uit de bandbus die vol lag met hun instrumenten, kledingstukken en de wereld aan verhalen. Achtenveertig uur onderweg voor een optreden van zo’n anderhalf uur tijdens de Kunstmaand. “Da’s best bewerkelijk met zo’n hele band”, beaamde Linssen. “Toch voelt het voor niemand als een belasting, integendeel. Je ervaart de vrijheid van het eiland al direct als je op de boot stapt.”

Wat misschien wel als eerste opviel aan z’n bekende verschijning – her en der draaiden gasten zich naar hem om, wezen, fluisterden elkaar iets toe – waren de jubelende leren punten aan zijn voeten. Geen exemplaren voor een praktische eilandverkenning. Zeker geen geschikte strandstappers. Nee, de schoenen van Joris deden meer denken aan de laarzen van een cowboy. Stoer schoeisel van strak gevormd leer, met een patroontje tot op de tenen. Straks, als ‘ie eenmaal op de bühne stond, in de spotlights van een uitverkochte hervormde kerk in Hollum, ja dan zaten die schoenen vast als gegoten. Onder de outfit van een artiest in actie. Maar hier, zo tussen het helmgras op de Noordzeeduinen, vielen ze wat uit de toon.

Maar Joris maalde geen moment om de staat van zijn schoenen. Het zou wat. Hij was in z’n element. Banjerde zonder aarzelen door het mulle zand, zette op verzoek zijn pasjes links of rechts, maakte hupjes en sprongetjes op “commando” van onze fotografe. De vloedlijn was voor even hun catwalk, de strandopgang het decor van deze zaterdagmiddag aan zee. “Het kriebelt meteen weer, nu we hier zijn”, bekende de muzikant, annex presentator van programma’s als Hello Goodbye en Joris’ Showroom. Verslingerd als hij is aan Ameland kwamen al die mooie herinneringen als vanzelf weer bovendrijven, als schuimkoppen op de golven voerden ze hem terug naar de verhalen uit zijn jeugd.

Joris vertelt uitgebreid over die verhalen….. in de volgende Ameland InZicht! Nog even geduld dus…


Wat had ik vanmorgen mijn oogjes al vroeg geopend! Het was opnieuw, net als vorig jaar, zo’n typische schitterende Ameland Kunstmaand Zondag. Zon, met prachtige temperaturen.

Door Nanne Nicolai

Daarom was ik vanmorgen ook al vroeg op het strand te vinden. Niet bij Buren, maar bij het mooie strand van Hollum, jawel het strand met de bekende paaltjes. Misschien denken jullie…, strand is toch strand? Nee bij Hollum is het echt totaal anders, met een prachtige blik op het buureiland Terschelling. Maar die paaltjes op het strand hebben op mijn persoon een niet te stuiten aantrekkingskracht. Altijd anders, altijd reuze boeiend. Na het strand nog snel een kijkje genomen bij het strandpaviljoen The Sunset met glaswerk van Alexa Lixfeld en toch ook wel heel bijzondere beelden van Miriam Knibbeler! Het was vandaag op het gehele eiland druk te noemen. Veel gezellige en vrolijke mensen. Precies het sfeertje wat zo mooi bij Kunstmaand Ameland hoort!

Nanne_Ameland_InZicht

Nanne_Ameland_InZicht-4 Nanne_Ameland_InZicht-5 Nanne_Ameland_InZicht2

Hoe kwam de 11e cover van Ameland InZicht tot stand?

Men neme een Amelander dijkwachter genaamd Maurits Metz. Vraag hem of hij interesse heeft in een covershoot. ‘Ja hoor, geen probleem’.

Hijs hem in een ouderwets dijkwachterspak en zet hem ’s avonds op de dijk.

So far so good, maar het is ten tijde van deze shoot nog hartje zomer en een woeste storm zoals we die kennen op het eiland laat nog maanden op zich wachten. Een plantenspuit biedt uitkomst. Of Maurits zijn baard even vol wil spuiten, is leuk voor de foto.

Maurits-achter-de-schermen

De foto’s worden natuurlijk gemaakt door onze hoffotograaf Jantina Scheltema van Amelandfoto.nl 

Deze stuurt hem naar de afdeling vormgeving, verzorgd door Mark Kiewiet en die dikt hier en daar “de storm” nog wat aan:

maus

En abracadabra! De cover voor het elfde nummer is klaar.
Maurits bedankt voor je medewerking en tot een volgende keer ;)!

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste moment weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

 

28oktober

28 oktober: Baretaardsterren bij Ballum. Geastrum striatum

23oktober

23 oktober: Nieuwe landslaksoort ontdekt voor Ameland: Grote clausilia – (Alinda biplicata).

4oktober

4 oktober: Vuurzwammetjes in Rendiermos

2oktober

2 oktober: Skemering in spiegelbeeld op ’t Oerd Spiekerpad, Oastind Ameland

9oktober

9 oktober: Geboorte van een Vliegenzwam

9oktober2

9 oktober: Zonsondergang vanavond Waddenzee Haven Nes Ameland

12oktober

12 oktober: ‘Duinkoraalrif’ aan het Meindertspad Oastind Ameland

13oktober

13 oktober: Rinnie Wijnstra walks on water. Sunset Ameland.

14oktober

14 oktober: Gisteravond Buren aan Zee Ameland.

19oktober

19 oktober: ½12: Ameland heeft het licht gezien. Jachthaven Waddenzee Nes.

20oktober2

20 oktober: Paragliding in de termiek van de zeereep.

20oktober

20 oktober: Bezemkruiskruid nog in de volle bloei op het Postmapad (Duinoord)

20oktober3

20 oktober: Zeeraket op het strand bloeit nog mooi.

20oktober4

20 oktober: Opnieuw een spectaculair openbrekende bewolking.

20oktober5

20 oktober: Openbreken van een duivels-ei.

21oktober

21 oktober: Zonsopkomst vanmorgen. Een prettige dag gewenst.

Genalekruiers binne nog annegang.

31 oktober: Genalekruiers binne nog annegang.

Hollum aan Zee, vanmorgen vroeg. In een oogopslag zie je het liggen: Manhattan, New York. “The city that never sleeps” vlijt zich onmiskenbaar tegen de horizon. Of in elk geval een soortgelijke stad…

Heel even neemt de fantasie een loopje met je blikveld; ver voorbij de branding lijken zich toch écht de contouren af te tekenen van een skyline met duizelingwekkend hoge wolkenkrabbers.

Natuurlijk is het een schip. Een oceaanstomer op de internationale vaarroute. Met aan boord een huizenhoge lading die z’n weg vindt naar onbekende verten. Evengoed een prikkelende gedachte.

De contouren vervagen snel. Als je een eindje verderop weer kijkt is die “stad op zee” al spoorloos uit zicht verdwenen. En het schip – onmerkbaar – over de rand van de aarde gebuiteld.

Wat met afstand dé allerleukste bezigheid op het Noordzeestrand is? Heer en meester spelen. Van het eerste duin afrazen en dan hop, in één rechte lijn naar de branding. Een groepje scholeksters of strandlopertjes de stuipen op de veren jagen. Die spelen het spel gewoon mee; ze hebben die harige sukkel al lang aan zien komen draven. Onze heilloze kreten (“kom onmíddellijk hier, niet doen!”) komen altijd te laat en verwaaien in de wind. Op het strand is Quibuz sowieso Oost-Indisch doof.

Hond-aan-zee-Jagen-knarsen-graven-1Ook een feest: halfvergane krabjes zoeken en verorberen. Een pure traktatie voor de smaakpapillen hoor. Het schildje knarst tussen de tanden, de pootjes bungelen nog wat levenloos aan weerszijden van een hondenbek die je de eerstkomende uren liever niet van dichtbij ruikt.
Maar gaten graven staat toch met stip op één. Thuis, in de tuin, hebben baas en vrouw het liever niet. Hier gaat ze los. Loodrecht de bodem in, met een fanatisme dat een beter doel waardig is.

Na gedane zaken nog wat te slobberen en oogjes toe op ’t plankier van de strandtent. Zeelucht maakt moe. Hondsmoe.

Hond-aan-zee-Jagen-knarsen-graven-2 Hond-aan-zee-Jagen-knarsen-graven-3

‘Weet je wat’, zei Rita Kok, ‘we maken er gewoon een gezellig dagje van. We komen naar Ameland en treffen elkaar daar’. Wat een enig mens.

“De vrouw van” onze oud-minister president maakt fraaie, verfijnde weefkunst die tijdens de Kunstmaand op Ameland te bewonderen is – hervormde kerk, Hollum –, aanleiding genoeg voor een praatje en een plaatje in Ameland InZicht. Maar kort voor de ontmoeting op Ameland belde Rita. Ze vond het zó vervelend, maar er was een kink in de kabel van onze plannen gekomen: actrice Ellen Vogel, hun goede vriendin, was net overleden en natuurlijk wilden ze op haar uitvaart zijn. Het eilandbezoek moest een dag worden verzet en op het afgesproken tijdstip pikten wij Rita én Wim op bij de veerdam.

Eerlijk is eerlijk, dan ben je toch wel licht gespannen. Wim Kok is toch een man van aanzien. Een rijzige gestalte die een zekere autoriteit uitstraalt. Maar de oud PvdA-politicus, die van 1994 tot 2002 premier van Nederland was, straalde allesbehalve afstandelijkheid uit toen hij die ochtend van de boot stapte. Het was een hand, een praatje en ‘t klikte.

Daar rijd je dan, met Wim – hij moest z’n lange benen een beetje optrekken – en Rita Kok in de auto, op naar het terras van ’t Baken. En daar liet de bevlogen bestuurder zijn andere kant zien: die van de zichzelf wegcijferende echtgenoot. Hij gunde zijn Rita alle ruimte, liet haar praten over haar grote passie, de kunst, hield zich in alle bescheidenheid afzijdig en bladerde enthousiast door een Ameland InZicht.

Wat een kanjers, die twee van Kok.

Rita-kok-Ameland-InZicht

Er is geen houden aan: nazomer holt op een drafje richting stormseizoen. De donkerste dagen rammelen weer aan onze eilandkust, dus maak je borst maar nat. Gelukkig zijn wij tot de tanden gewapend, met een dijk van een editie. Onverwoestbaar nummer vol nieuwe oogst.

Operatie-Dijk

Operatie Dijk

Het kan niemand ontgaan: op Ameland wordt met man en macht aan de dijk gewerkt. Een meerjaren mammoetoperatie. Wat we nodig hebben voor tenminste weer een halve eeuw droge voeten? Pak ‘m beet 365.000 ton breuksteen, 150.000 ton asfalt, 235.000 ton klei en

50.000 ton zand én… dijkwachters met hart voor de zaak. Lees en huiver.

wecken

Wildpluk & weck

Ameland InZicht zoekt de smakelijkste bodemschatten van het eiland. De tijd is rijp voor zwammen ‘in het wild’. Voor scharrelkonijn en hete bliksem. Ingemaakte specialiteiten van eigen pluk. Cranberry’s van stikgeheime vindplaatsen. Het beste van Ameland, tradities om van te smullen.

burgervader

Vrijbuiters

Hij is de enige strandvonder ter wereld (!) die ook ‘gewoon’ lid is van de juttersvereniging. Typisch iets voor burgemeester Albert de Hoop. Zelf ook zo’n type vrijbuiter. Hier voelen hij en echtgenote Ingrid zich thuis. Samen vertellen ze openhartig over het werken en leven op ‘hun’ eiland. ‘Amelanders zijn vrije geesten. Dat zit in de genen van de mensen hier. Mooi toch?’

jongensdroom

Een jongensdroom

De Waddenfilm, ja, dat is écht een jongensdroom die uitkomt voor filmmaker Ruben Smit. Na het succes van De Nieuwe Wildernis – een portret van de Oostvaardersplassen – richt de cineast zijn lens nu op het rijke leven in het waddengebied. Met onder meer een hoofdrol voor… de grijze zeehond! Ameland InZicht draaide een dagje mee.

eidereend

Sterrendiner

Wat bezielt 2 tot 5 miljard vogels op deze aardbol toch, om twee keer per jaar honderden, soms wel duizenden kilometers af te leggen tussen hun broed- en overwinteringsgebied? Een vraag waarop natuuropzichter Richard Kiewiet een antwoord probeert te geven. De enorme voedselrijkdom maakt van Ameland een royaal gedekte eettafel voor veel luchtreizigers.

Rita

Rita in de spotlights

In totaal honderd kunstenaars presenteren zich tijdens de Kunstmaand Ameland, van oost naar west, verspreid over zo’n 40 locaties. Eén van die exposanten is Rita Kok (inderdaad, ook “de vrouw van” onze oud-premier), de bescheiden coupeuse die uitgroeide tot getalenteerd kunstenares. Haar fijne weefkunst staat in de spotlights in de hervormde kerk van Hollum.

Mathijs-Deen

Literair Café

Borrelen met een goed verhaal. Ademloos luisteren naar de verhalen van Ameland. Dat kan op zaterdagmiddag 21 november. Schuif wat dichter bij de kachel van ’t Baken en laat Mathijs Deen maar vertellen. Want dat kan ‘ie! De auteur van ‘De Wadden, een geschiedenis’ verzorgt samen met Boekhandel Van den Brink en Ameland InZicht een boeiend literair café. Klik hier om je op te geven.

Meer Mathijs? We liepen met hem mee door Hollum en over ’t Oerd. Je leest het in de nieuwste Ameland InZicht.

 

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste moment weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

ans en Grietje onderweg naar 't Heksehuuske. (Kweekbos Ameland)

Hans en Grietje onderweg naar ’t Heksehuuske. (Kweekbos Ameland)

oastind

Avondzon 28 september over Kooikersdunen Oastind Ameland

Libelleplassen Kooiduinen West.

Libelleplassen Kooiduinen West.

 Zonsondergang 24 sep tember Waddenzee Haven Nes Ameland.

Zonsondergang 24 sep tember Waddenzee Haven Nes Ameland.

Tegenlichtopname in 't Oostbos Buren Ameland.

Tegenlichtopname in ’t Oostbos Buren Ameland.

Jachthaven Waddenzee, 22 september

Jachthaven Waddenzee, 22 september

Bos BP-Plas Ballum.

Bos BP-Plas Ballum.

Willemspad

Willemspad

14 september: Duinviooltjes beginnen aan hun 2e voorjaar!

14 september: Duinviooltjes beginnen aan hun 2e voorjaar!

9 September: Magnifieke dag vandaag: Strand Ameland, Buren aan Zee. 'Rooksingnalen van de inboorlingen.'

9 September: Magnifieke dag vandaag: Strand Ameland, Buren aan Zee.
‘Rooksingnalen van de inboorlingen.’

3 September: Branding met tegenwind.

3 September: Branding met tegenwind.

3 September: Dat is nog eens wakker worden, goedemorgen!

3 September: Dat is nog eens wakker worden, goedemorgen!

 


werkman2

GRETHA’S COURGETTES IN HET ZUUR

Snijd 1 kilo groene en gele courgettes in blokjes, snipper twee uien en voeg een eetlepel zout toe, eventueel ook stukjes paprika naar smaak. Laat dit groentemengsel een nacht in ijskoud water staan. Laten uitlekken in vergiet en in kookpan overdoen met halve liter inmaakazijn, 200 gr suiker, 2 tl kurkuma (geelwortel, specerij), 1 tl dille, 1 el mosterdzaad. Laat dit 2 minuten koken. Dan kokend heet in schoongemaakte glazen potjes scheppen, dichtdraaien en op de kop zetten om vacuum te trekken. Afgekoeld op donkere plaats bewaren, blijft zeker een jaar goed.

Tip: lekker als bijgerecht op tafel bij “spicy” schotels.

Nog meer échte eilandrecepten vind je in Ameland InZicht editie 11, nu verkrijgbaar in de winkel!

Oerdblinkert op een stralende dag.

Richard Kiewiet Oerdblinkert

Foto: Richard Kiewiet

 

Terug naar het overzicht

Op expeditie om uilen te ringen? Dat hoef je maar één keer te vragen. Toen het telefoontje kwam (“we gaan er weer voor vanavond, zin om mee te gaan?”), waren de laarzen al aan. Mee op onderzoek met twee eilandspecialisten, Johan Krol en Jaap Kienstra. Daar zeg je natuurlijk geen nee tegen.

Het is nog licht, als we rond de klok van 19.00 uur vanuit Nes vertrekken, naar de prachtige oude schuur van Piet Visser in Hollum. Piet had eerder deze week al aan de bel getrokken; er was een hoop lawaai en geblaas uit de nestkast gekomen. Uilen, zo schatte hij in. Maar daarna bleef het stil. Zouden ze dan al zijn uitgevlogen?

Helaas: we treffen vier dode uilskuikens, maar er zit nog een levend jong in de hoek van de kast. De jonge kerkuil wordt eruit gehaald voor onderzoek. Al snel is duidelijk dat ook dit dier te licht is en het naar alle waarschijnlijkheid niet zal halen.


Ook in andere boerenschuren hebben we geen succes. Te lichte uilskuikens, met een overlevingskans van nul. Is er dan te weinig te eten? Het stikt toch van de muizen in de schuren en op ’t land. Dan, plots, vinden we een prachtig exemplaar. Een volwassen kerkuil. Het is een vrouwtje, met een nagenoeg volledig witte buik en kop.


Een bijzondere ervaring, ondanks de trieste “score” qua jonge uilen. Maar de twee vrijwillig onderzoekers hebben alle vertrouwen dat er weer een beter jaar voor de uilen op Ameland komt.

Sander Kiewied,
16 september 2015.

 

Terug naar het overzicht

Tri Ambla 2015

Een pittige strijd tegen de Amelander elementen.. Wind, zee, strand en de duinen waren voor enkele deelnemers te zwaar om de wedstrijd te volbrengen. Dit jaar waren er weer 1000 deelnemers aan de triathlon op Ameland. Wij van Ameland InZicht waren erbij om deze zware tocht voor u vast te leggen.

 

Terug naar het overzicht

Ameland InZicht! Weer op weg naar huis…

Ameland-InZIcht

Foto: Sander Kiewied

Sander-Kiewied-Zeehond-strand-buren

Foto: Sander Kiewied

De fotoshoot van Ellen

Een magazine maken betekent: vér vooruit denken. Een seizoen of soms langer. Als de redactie met het hoofd al in hartje zomer zit, loopt iedereen nog in z’n winterjas.

Het was een ijskoude dinsdag in april dat we met Ellen ten Damme hadden afgesproken. Onze zomer-Vip gaf geen krimp. Die middag bij ’t Baken nam ze gewoon haar eigen zon mee. De artistieke duizendpoot had er een vakantie op Ameland aan vastgeknoopt, samen met haar vriend en manager Danny Ellinger. Een “break” in hun moordend drukke tourschema langs de theaters. Ellen was hier weer tot rust gekomen. Ze dronk van haar thee en vertelde honderduit over haar band met de eilanden. Een ontspannen gesprek. Daarna trok ze zich terug op de hotelkamer voor de make-up, een nieuwe outfit.

Opnieuw maakte ze haar entree. Zo net nog een gewoon “meisje” dat redelijk onopvallend opging in de massa, nu getransformeerd in de vamp zoals we haar van de bühne kennen. En daar gingen we. Fotograaf Jantina koerste haar fourwheeldrive routineus over het Noordzeestrand en daar ontpopte Ellen zich als ware prof. Kou? Ja, en? Uit haar grote plastic tas rolde een kluwen shirts en blouses, jasjes, in een waaier aan kleuren, streepjes en noppen. Je vroeg en zij draaide. En terwijl wij lafaards beschutting bij de auto zochten, nog wat dieper in de kraag van onze dikke jassen doken, gaf Ellen geen kik tijdens die lange fotosessie. Zij droeg weinig meer dan haar ontwapenende lach, het springerige haar in een staart bijeengebonden boven de zonnebril. “Handstandje doen…?” Dank je wel voor je inzet, Ellen!

Achter de schermen fotoshoot Ellen ten Damme  Achter de schermen fotoshoot Ellen ten Damme 2

 


Bekijk de foto’s van de shoot met Ellen ten Damme

 

Haar debuut op Ameland

07-09-2015

Van huis uit is zij een onvervalste landrot. Haar nest – een bescheiden worp van drie Labradors, zwart en blond – werd de eerste acht weken liefdevol verzorgd op de grens van Drenthe met Groningen. Onze Quibuz (al mogen intimi ook best Kwiebus zeggen) had de Noordzee nog nooit gezien. En de Noordzee had het al die tijd zonder haar doldwaze verschijning moeten doen. Maar daar zouden wij, haar nieuwbakken opvoeders, snel verandering in brengen.

hond-aan-zee-3Drie maanden jong begon ze aan haar eerste bootreis naar Ameland. “Nog opgepast met de pootjes, de gewrichten zijn kwetsbaar; dus niet door het mulle zand!”, had de bezorgde fokker de nieuwbakken ouders meegegeven. En dus liet Quibuz zich, eenmaal op de strandovergang bij Nes, gewillig en zwaar hangend als een tien kilozak meel in onze armen naar de vloedlijn dragen. En daar gebeurde… ja, helemaal niets eigenlijk.

We hadden van alles verwacht. Met haar geliefde zwarte voorgangster nog helder op ons netvlies. Die waterrat, de zwemgek. We hielden rekening met hondenhysterie. Uitgelaten gejoel. Een nerveus piepen. Huilende blaf. Een spurt in de branding, richting Scandinavië. Dus uit voorzorg maar een lange lijn aan de nog veel te brede halsband bevestigd.

Maar niets van dat alles. Quibuz bleef als verstard staan. Zwaar geïmponeerd. Op een veilige afstand van de golven ging ze op haar achterste zitten en keek het allemaal eens een poosje aan. Tjee, dat was wel héél veel zee ineens. Wat een grote wereld. Of ben ik nou zo klein?

 

hond-aan-zee-2 Hond-aan-zee-1

Richard Kiewiet Strand

Foto: Richard Kiewiet

Theo Kiewiet, Amelander, wandelt voor dag en dauw door de wildernis van het eiland. Lange tochten langs plekken waar zelfs de meest doorgewinterde eilandganger nog nooit is geweest.  Zijn getrainde oog valt altijd op de meest bijzondere planten en dieren. Hij documenteert alles, puur voor de hobby en de liefde voor de biodiversiteit van het eiland. Iets waar hij met veel expertise over kan vertellen. Daarbij is hij ook nog eens een begenadigd fotograaf die het moment precies op het juiste moment weet te vangen. Bekijk de foto’s en geniet!

23augustus

Dagpauwoog op de Zwanenbloem op de Hollumer Grië, Westind, Ameland

24augustus

21augustus

Aalschover

21augustus2

Ligusterpijlstaartrups

17augustus

Tussen de regendruppels door bloeit de heide mooi. Jan Roepheide Hollum Ameland. 17 Augustus

16augustus

13augustus

Uitkijktoren van het Natuurmuseum Ameland

Uitkijktoren van het Natuurmuseum Ameland

12augustus

9augustus

7augustus

Jonge lepelaar op Ameland

6augustus2

3augustus

Springtij op het puntje van De Hon gistermiddag, Oastind Ameland. Lamsoor wordt overspoeld door zeewater. - Theo Kiewiet

Springtij op het puntje van De Hon gistermiddag, Oastind Ameland.
Lamsoor wordt overspoeld door zeewater.  6 Augustus – Theo Kiewiet

Amelander fotografe Jantina Scheltema van Ameland Foto, wast haar voeten in de Oerd Slenk. Na een geslaagde fotoshoot met Mathijs Deen, bekend van de boeken als o.a. “De Wadden”, voor het komende nummer Ameland InZicht.

“Het slik tussen mijn tenen vind ik écht heel vies!”

Jantina Scheltema

AMELAND BRON VAN INSPIRATIE VOOR ELLEN TEN DAMME

Lees meer over de connectie tussen Ellen ten Damme en Ameland in editie 10 van Ameland InZicht

10

 


 

 

Fotoshoot


Foto’s AmelandFoto

Achter de Friese kust  ligt een strook aarde tussen lucht en water. Daarachter wiegen langgerekte golven. Daar is de zee vol met vis en garnalen. Dezelfde zee die je soms in de nacht wakker maakt, doordat hij met doffe dreunen zijn golven op het eiland gooit. Die zee die diep in ons eiland kan dringen bij zware stormen, bij noordenwind.

Tekst: Richard Kiewiet

Er waaien wolkenstrepen door goudblauwe luchten. Boven de zandbanken van Schiermonnikoog verschijnt ëie, de zon. Hij stijgt langzaam rechtsom omhoog en warme zonnestralen dalen neer. Het eiland rijst langzaam op uit blauwe ochtendnevel. De natuur ontwaakt. De vogels worden wakker en roeren zich. Een hunkerende fazanthaan kraait bij de vlier. Een statige bergeend kuiert richting het wad. Bloemblaadjes openen zich en de steeltjes glijden met de zon mee.

De lente ritselde en woei door de kale duinen en over de naakte kwelders. De struiken en bomen waren geen skeletten meer. Het werd april en daarna mei. De eerste lammeren verschenen in de weilanden. Er kwam beweging in de lucht. Soms stortten regens door de kale duinen. Een trieste gelatenheid achter zich latend.

Er kwam zon en warmte in elke hoek van het eiland. En de kleuren gingen van pastel naar groen en de schaduwen…die werden korter. Er kwetterden vogels, groot en klein. De mannetjes knielden voor de vrouwtjes en vroegen hun eeuwige liefde, voor deze zomer. En de leeuweriken zongen onzichtbaar hoog in de lucht. Daarna kwam de zomer.

Het is een blakende tevreden zomer. Af en toe rolt een onweersbui over het eiland. Lang zwevend aan de horizon daar in het zuiden. Soms maken zich kleine flarden los, warme, snelle regen. Daarna komt de zon en verdampt de regen zonder sporen. Kruipen grote bloemkoolwolken weer omhoog, totdat alles zich weer herhaalt. De vogels die op vis en insecten jagen en onbenaderbaar zijn. Ogenblikken dat alles samenvalt. Ogen die turen naar de uiterste randen van de verre vergezichten. De tijd die niet tikt, maar pauze houdt. Blauwe en groenachtige kleuren. Een bronstige ree die uit het krakende riet stapt. Lachende kinderen op het strand. Rijpend hooi en diepe voldaanheid. Een vogel die vlucht in een wijkende hemel.

Het zijn heldere dagen, doorschijnend met blauwe luchten en met kruidige geuren in het zomerlicht. Er zweeft iets in de lucht; vage warme schimmen waaruit zon en gras en trilluchten geboren worden. Het wakkert een plotseling verlangen aan, onder de opkomende maan tot aan de morgendauw, geheimzinnig en mysterieus tegelijk. Het geluid van klotsende kwelderranden. Dagen van oranje verhitte avonden, nachten van woelen en draaien.

Zomerjurkjes, terrassen vol met zomerjurkjes. Met de wind in de haren en de geur van zomer wordt de eenzaamheid van de winter afgeschud. Dansen met de voeten in de branding, dansen in de maneschijn. Ja, een zomer boordevol met leven en alles zal rijkelijk vloeien op het eiland.

Er wordt gewandeld en gevreeÎn in de kristallen zomerzon. Hij brengt lange en lichte dagen en laat de godverlaten weidsheid van de kwelders opkleuren. Vol verbazing staan we stil, de mond halfopen gesperd. De luchten van de zomer vermengen zich met klimmende wolken en weerspiegelen in de blanke Waddenzee. Witte pluisjes dwarrelen rond. Zwaluwen vliegen hoog, evenals de meeuwen. De bijen zijn ver van de kasten.

Op een morgen, die vochtig en zonnig over het eiland glinstert, komt de havik. Achter een duin verderop kermt een vogel, zijn laatste uur heeft geslagen. Een fitis vlecht bij de meidoorn een lied aan elkaar. Een duinpan vult zich met bloemengeuren. Onder staalblauwe luchten is de zeelucht zilt en het strand goudgeel. Ver weg blaft een hond.

Men is overvallen door diepe bewondering, bloemen openen zich, de rozen schijnen geen doornen meer te hebben. De vlinders vliegen van lila naar goudbronzen bloemen die wiegen in de wind. De stilte die niet bevreemdt, is soms ondraaglijk.

Zoín dag dat de jeugd van vreugde automatisch begint te bekkentrekken. De ouderling neuriet stil van binnen. Tussen de rode daken klinkt muziek. Zwermen vogels vliegen aan de horizon. Meeuwen laten zich mee glijden op de wind. Een toerist strooit brood omhoog. Daarna zakt de zon en de schemering dooft de kleuren uit.

En de avond is loom en slaperig, als ëie komt. De lucht zalmrood en gloeiend in het westen en de zee geeft de nacht een spetterend wit licht.

Ameland is van melk en honing.

Met de VW-kever het strand op, dat was ‘living on the edge’

Eerst de anekdote. Olaf van Eijndhoven (70) kan het zich nog als de dag van gisteren herinneren. Vakantie op Ameland. In zo’n semi vaste tent op Duinoord. Hij zal een jaar of 12, 13 geweest zijn. Het was op een zondag. Dan werd er door vader Andreas en diens vriend Jan nog wel eens een borreltje gedronken. Of twee. Een grijns. ‘En dan kon het maar zo gebeuren dat ze heroïsche neigingen kregen.’ Zo ook die keer. Het liep goed af. Maar bijna had de bravoure een vervelend staartje gekregen.
kever2

Na enkele glaasjes werd het plan geopperd. ‘Het is zo eb’, zei Jan, ‘waarom gaan we niet met de auto over het strand naar de punt van het eiland bij Hollum?’ Andreas nam een laatste teug en knikte. Dat was een heel goed idee. En het zou voor de VW-kever, die hij als vertegenwoordiger bij Verf van Vettewinkel tot z’n beschikking had, geen enkel probleem zijn. Hij was ervan overtuigd: dat kon die gedrongen krachtpatser wel aan. De dames bleven thuis, de heren namen goedgemutst plaats, Olaf en z’n zusje Ingrid achterin. De strandopgang bij Nes werd als eerste hindernis zonder problemen genomen en de stemming werd gaandeweg de rit langs de vloedlijn steeds beter. En óf dit een goed plan was. Er werd uitbundig gezwaaid naar verbaasd opkijkende badgasten. Nee, dit was pas ‘living on the edge’.

Muurvast in het drijfzand

Ballum was al gepasseerd toen het ineens wat moeizamer ging. De snelheid werd allengs minder totdat de trotse Kever definitief tot stilstand was gekomen. Muurvast in het drijfzand. Het vehikel kon niet meer voor- of achteruit.

‘Daar stonden we dan’, zegt Olaf, ‘en de vloed kwam al op.’ Bij een uitspanning in de duinen werd hulp gevraagd. Die kwam in de vorm van een goedwillende boer met een tractor. En ook die werd al snel een prooi van het verraderlijk stuk strand. Andreas vond het al lang niet zo grappig meer. Die zag zich al met de pet in de hand bij z’n baas verschijnen: ‘De kever, die is niet meer.’ Uiteindelijk, het water stond al tot de treeplank, brachten vier paarden van de reddingboot uitkomst. ‘Toen het goed was afgelopen kwamen de stoere verhalen’, lacht Olaf, ‘maar wat hebben we in de piepzak gezeten.’

Op slag verliefd

Echtgenote Bianca Verbeek (48) hoort het verhaal aan met een geamuseerde blik. Ze heeft het al vaker gehoord, maar toch. Ook zij weet dat toen, tijdens die bijzondere vakantie, z’n liefde voor Ameland werd geboren. Toen ze elkaar in 2003 leerden kennen was een van de eerste dingen die hij zei: ‘Wij gaan binnenkort samen een keer naar Ameland.’ Hij hield woord. Ze was nog nooit op een eiland geweest, maar was op slag verliefd. Als verdienstelijk fotografe (ze is bezig met haar derde jaar op de Kunstacademie van Maasmechelen) betekende het eiland voor haar een ongekende bron van inspiratie. ‘Dat licht wat je hier hebt, dat heb je nergens anders. Het is niet na te bootsen. Op de boot zie ik het al: het licht van Ameland.’

Olaf houdt van golfen, dat kan hier om de hoek. “Dan neem ik de par-3 baan. Ben je in een uurtje rond en heb je toch even een frisse neus gehaald. Wat wil je nog meer?”

Twee jaar geleden konden ze de bungalow kopen, die ze al jaren voor een paar dagen huurden van een van Olafs collega’s. Aan de rand van Recreatiepark Koudenburg, met uitzicht op de golfbaan. Zeker zes tot zeven keer per jaar strijken ze hier neer vanuit hun woonplaats Roermond. ‘’t Is een eindje rijden’, zegt Olaf droog, ‘maar dan heb je ook wat.’ Als partner van een advocatencollectief reisde hij de halve wereld over, Ameland is voor hem ‘second home’. ‘Het eiland geeft me rust. De sfeer is relaxed, op een bijna Mediterrane manier.’ En hij houdt van golfen, dat kan hier om de hoek. ‘Dan neem ik de par-3 baan. Ben je in een uurtje rond en heb je toch even een frisse neus gehaald. Wat wil je nog meer?’

Voor Bianca’s fotografie betekent Ameland een extra dimensie. Olaf: ‘’t Is over het algemeen niet zo’n matineuze vrouw, maar hier is ze niet te houden.’ Vaak is ze ver voor zonsopkomst al op pad om ‘het blauwe uur’ met haar camera te vangen. ‘Dat geeft een heel bijzonder effect aan je foto’s’. Als het eiland nog slaapt struint ze al over de heide, door de duinen of langs het strand. Om terug te komen met prachtige, soms bijna surrealistische beelden. Vanmorgen nog op de Jan Roepesheide. ‘Hoe de zon weerspiegelde in het water van het ven. Schitterend, niet te beschrijven zo mooi’. Het eiland is voor haar een toverdoos vol fotografische verrassingen. ‘Je kunt er niet naar op zoek gaan, ze komen vanzelf op je pad.’

Uit het niets strijkt een goudhaantje neer op het terras. Het bonte brutaaltje tript over het tafeltje, schudt z’n veren en slaat z’n medegezelschap onverstoorbaar gade. ‘Dat bedoel ik nou’, zegt Bianca.

De lucht kleurt oranjerood, de zon zakt langzaam achter de Mochdyk. De merels zingen hun avondlied, de torenvalk roept nog een keer over het bos, en de kampeerders op natuurkampeerterrein de Middelpôlle van Staatsbosbeheer maken zich op voor de avond. De was wordt van de tentlijnen gehaald, de afwas is gedaan en de gasten genieten na van een prachtige dag. 

Tekst: Marjan Veenendaal   Foto’s: Sybren Sikma

Ree

Kamperen bij Staatsbosbeheer is een bijzondere belevenis. Een heerlijke plek om te relaxen en te rusten. De tenten staan op ruime plaatsen, verscholen tussen het uitbundige groen en dat geeft het gevoel dat je eigenlijk helemaal alleen bent in de natuur. Strand, zee, duinen, weiland, bos; allemaal binnen een loopafstand van vijf minuten. Tegen zonsondergang is een wandeling over de Mochdyk een echte aanrader.

Welkome gast

De kans dat je tijdens de tocht een ree ziet is groot, zeker van mei tot augustus. Juist in deze periode zijn ze in rustige gebieden ook overdag actief. Normaal gesproken zijn ze dat in de avond en in de vroege ochtend. Een ree laat duidelijk merken als ‘ie gestoord wordt. Luid ‘blaffend’ springt hij dan weg van waar de onrust of geur vandaan komt. Met een bruinrode vacht valt het dier aardig op in het groen van de duinen. Ameland kent een populatie van meer dan 100 reeën. Door een zeer gevarieerd menu, zoals bramen, bessen, twijgen, scheuten, knoppen, loten van struiken en bomen, kruiden, grassen en bladeren, zorgen de reeën dat de duinen open blijven. Zeker een welkome gast, die een mooie bijdrage levert aan de prachtige natuur op het eiland!

Ondergrondse camping

In de schemering worden ook de konijnen actief. Ook zij dragen bij aan de kalere duinen. Ze houden van halfopen landschappen en zijn gek op zandige bodems waarin het makkelijk graven is. Konijnen zijn heel honkvast, ze hebben een groot gangenstelsel met vele gangen en kamers. Een hol wordt door één familie van ongeveer tien dieren bewoond. Binnen de familie bestaat een rangorde, eentje voor de mannelijke en eentje voor de vrouwelijke dieren. Oudere vrouwtjes mogen in het midden van een kolonie een hol graven terwijl de jongere dieren naar de rand worden gedreven. Zo ontstaat een “ondergrondse camping” met bij de uitgangen een prachtig uitzicht over de duinen. Ideaal om de omgeving te scannen.

Oogjes dicht, snaveltjes toe?

Eenmaal terug op het kampeerterrein is het voor de tent nog prima nazitten. Een knabbel met wat drinken en ondertussen genieten van de dingen die om je heen gebeuren, maakt de avond helemaal compleet. In de verte hoor je de zee ruisen. De vleermuizen scheren langs de bosrand, op jacht naar insecten. Complete rust is niet altijd gegarandeerd, want de nachtegaal is een heuse nachtbraker en laat zich ook dan graag horen. In het struikgewas rondom het terrein weet het vogeltje zich schuil te houden. Het mannetje zingt en fluit er lustig op los om zijn gebied te markeren. Er zijn vaak meer mannetjes dan vrouwtjes en soms heeft een mannetje ook meer vrouwtjes. Een gedeelte blijft dus zonder partner, zodat er nog lang wordt doorgefloten in de zomermaanden. Kortom, in slaap vallen terwijl je wordt toegezongen: jij je oogjes dicht, maar buiten de tent zijn nog niet alle snaveltjes toe.

Warm welkom

Bij de komst van de eerste zonnestralen ontwaakt de natuur en langzaam komt er ook meer beweging op het kampeerterrein. De reeën en de konijnen maken zich uit de voeten, de kampeerders nemen het terrein weer over. Wie vroeg uit de veren is, staat regelmatig oog in oog met de dieren. De lucht vult zich weer langzaam met allerlei vogelgeluiden. Uiteraard ontbreekt het ochtendlied van het winterkoninkje en de merel niet. Later op de dag komt er een wel heel bijzonder deuntje langs. Het klinkt als een warm welkom: ‘pleased to meet you’. Het is de zang van een roodmus. Het mannetje laat zich goed horen. Zodra hij zijn snavel houdt, is ‘ie moeilijk waarneembaar. Maar kijk goed waar het geluid vandaan komt en dan zie je het mannetje (let op z’n mooie rode kop) wel zitten. Hoe mooi is het als je dit geluid op het kampeerterrein hoort? Een beter welkom kun je toch niet hebben?

Uw hele leven moet u van alles. Nu mag u van alles,… niets moet.

kontourhuis

Dat is het motto van Kontour Vastgoed bij investeren in een eigen strand- of duinvilla op maat op Waddendiamant Ameland.

Ameland… Het eiland met het schoonste water, de schoonste lucht, brede witte stranden en romantische dorpsgezichten. Lekker loungen op een  terras met een heerlijk glas wijn in de zon of op een heerlijk verwarmd terras. Heerlijk fietsen over de schelpenpaden in de duinen of door de Amelandse bossen. De cultuur met het Nobeltje, de paardenreddingboot, de vuurtoren…

Hielke Tillema; directeur Kontour Vastgoed Nederland, licht toe waarom investeerders bij Kontour een villa op maat kopen, met maximale inbreng, op het eiland dat in aanmerking komt voor de status: ìBad Amelandî.

Wat is de meest rendabele investering voor particuliere beleggers en wat doet hen besluiten juist voor dit Waddeneiland te kiezen?
Tillema: Wij kijken naar de lange termijn investering voor deze doelgroep. Waardevast en zorgeloos. Doordat in het middensegment een verzadiging is opgetreden hebben wij ons daarbij gericht op het hogere segment.

De vraag naar verhuur van grotere villaís met alle luxe en comfort groeit dagelijks. Kontour bouwt villaís met 4,5 of 6 slaapkamers, alle met eigen inloopbadkamer. Villaís met eigen wellness met jacuzzi, sauna of zelfs een eigen overdekt zwembad.  Kortom, geheel naar wens van de klant.

Ameland heeft daarbij voor deze doelgroep een uniek profiel: mooie natuur, eigen cultuur en zon, zee en strand. Ideaal voor vakantie en dus zeer geschikt voor beleggers in recreatiewoningen.

kontour2

Kopen de  klanten  voor eigen gebruik of gaan ze echt voor rendement?
Tillema: Onze klanten gaan voor rendement. Tot nu toe hebben we uitsluitend kopers die willen investeren en dus maximaal verhuren. Maar zelf willen ze ook genieten en de meesten gaan ñ voor zover wij weten – zelf ook een aantal weken per jaar naar hun strandvilla. De tijdloze inrichting zorgt ervoor dat ze altijd een vakantiegevoel hebben in hun eigen villa en zich thuis voelen.

Dus dat is goed voor het eiland?
Tillema: Ja, onze kopers en natuurlijk ook de huurders besteden veel op Ameland. Dit is voor de economie op het eiland zeer gunstig. Je ziet de kwaliteit van de restaurants ook in een snel tempo omhoog schieten en dat sluit aan bij deze ontwikkeling. De ondernemers doen er alles aan om het de gasten maximaal naar de zin te maken. Overal ontstaan gezellige verwarmde terrassen met fakkels en overkappingen die je zodra de zon schijnt in een handomdraai weer kunt openzetten zodat de gast kan genieten van de zon.

Hoe gaat zo’n proces, van interesse in een duinvilla naar de sleuteloverdracht?
Tillema: Een aantal klanten kent ons via andere klanten of advertenties en neemt contact op. Ook wordt er gereageerd via onze site www.kontourvastgoed.nl of www.eilandvilla-ameland.nl

Wij maken dan een afspraak met de klant op een plek die voor hen het beste uitkomt, veelal bij hen thuis . We weten dan vaak al snel wat de klant mooi vindt.

Na de eerste kennismaking volgt een bezichtiging in een of meerdere gerealiseerde Eilandvillaís. De klant doet ideeÎn op en geeft aan waar zijn voorkeur naar uit gaat.

Van belang is dat we ontdekken wat de klant aanspreekt. Doorgaans zijn het mensen met een pure smaak zoals massief hout, gepotdekselde houten buitengevels in de Ameland-sfeer, dikke rieten kap,  Amelander stenen met een effect alsof ze in zee gelegen hebben, kortom veelal typisch Amelander kenmerken zoals de mooie Commandeurgevels die de walvisvaarders realiseerden rond 1700.

De recent gerealiseerde woningen op de Parel van Nes zijn een schitterend voorbeeld van een combinatie van authentieke details met moderne materialen waardoor je een spannende eigentijdse combinatie krijgt. De rangen in de gevels zijn duidelijk zichtbaar evenals de twee markante schoorstenen en de Amelander luikjes. Het ronde raampje was in de tijd van de walvisvaarders een uitkijkpost voor de vrouwen die hun mannen opwachtten na een lange tocht. Met de woningen ‘Parel van Nes’ heeft het dorp Nes een prachtige entree gekregen.

Hoe lang duurt het gehele proces van bouwaanvraag tot en met sleuteloverdracht?
Tillema:
In principe kan de klant 8 maanden na opdracht genieten van zijn duinvilla. Een ervaren team van mensen zorgt voor alle details; van ontwerp tot bouwaanvraag en van realisatie tot en met inrichting. De klant wordt 100% ontzorgd.

kontour3

Zijn er meerdere redenen om te investeren op Ameland?
Tillema: Jazeker. Een van de belangrijkste redenen om specifiek op Ameland te investeren is dat er vergevorderde plannen zijn voor een kuuroord met water dat uit een bron op 700 meter diepte wordt gehaald. Dit water is bestempeld als ëHeilwasserí en heeft aangetoond een helende werking. Met name de Duitse gast wil wellness op het hoogste niveau en dat wordt geboden in het nieuwe kuuroord Ameland. Dat heeft alle ingrediÎnten om dit te kunnen verwezenlijken.

Daarnaast is Ameland goed te bereiken. In drie kwartier ben je aan de overkant en met de snelboot in slechts 10 minuten. Daardoor is het goed mogelijk om een weekend of midweek te boeken. Een weekendje Ameland is een zeer gewild uitje geworden.

Heeft de klant er zelf nog werk aan?
Tillema: Wij nemen de klant alle werk uit handen, van voorbereiding tot bouw en van verhuur tot beheer. Onze inzet is dat de klant bij de sleuteloverdracht gelijk vakantie kan vieren: alles is immers geregeld. De villaís worden op professionele wijze verhuurd en beheerd. De gast staat centraal en wordt indien gewenst van alle gemakken voorzien.

Nes, Prachtige paarden en hun menners waren vandaag een attractie in Nes. Diverse hindernissen, rondom Nes, moesten zij trotseren en dat zag er spectaculair uit!

Bekijk hieronder de foto’ s!


Welkom bij Eetcafe de Driesprong. Voor een heerlijke lunch, gezellige borrel, koffie met huisgemaakt gebak of een uitgebreid diner; de ideale locatie. Op onze lunch- en dinerkaart vindt u vele gerechten met Amelander producten, zoals Amelander meerval van kwekerij ’t Nijlan, mosterd van onze Amelander molens en het echte zilte Amelander lamsvlees. Uiteraard werken we met enkel verse producten en serveren we tijdens het diner bij alle hoofdgerechten gebakken aardappeltjes, frietjes, warme groente en vers fruit of koude groenten.

Reserveren? Dat kan! Tel. 0519 542922

driespring-2-AIZ-Magazine

We zien u graag bij Eetcafe de Driesprong.

Klik hier om naar de website van de Driesprong te gaan

 

In het centrum van Nes, ligt het restaurant Frankie’s Rib & Steakhouse, een restaurant met karakter. Bij ons staat beleving centraal. Dat kan buiten op ons intieme terras of binnen in ons geheel vernieuwde restaurant.

frankies-diner-AIZ-magazine

In het gezellige dorp Nes, is het een feit dat er voor alle smaken iets lekkers te krijgen is tegen goede prijzen, dit maakt het de ideale pleisterplaats voor iedereen. Zowel in de zomer als in de winter is het heerlijk toeven op Ameland. Met de fiets over het eiland toeren, een stevige wandeling maken langs het strand en door de diverse natuurgebieden.

U kunt bij ons steakhouse terecht voor de lekkerste grillspecialiteiten, waarvan onze steaks van  het origineel Australisch rundvlees Black Angus zijn.  Daarnaast serveren wij ook diverse andere vlees- en visgerechten. Onze huisgemaakte saté moet u een keer geproefd hebben! Ook voor de kids zijn er genoeg hapjes om uit te kiezen.

Speciaal voor de grote eters hebben wij de uitdaging van een Challenge steak. Deze rib eye is verkrijgbaar vanaf  750 gram, maar ook een kilo steak is al opgenomen in onze wall of fame.

U bent natuurlijk ook van harte welkom om na een fietstocht of wandeling een lekker kopje koffie met een een overheerlijk appelgebakje te nuttigen.

Heeft u een allergie? Meldt het ons en de kok zal met u in overleg gaan om ook u een heerlijke avond te bezorgen!

Mogen wij u welkom heten in ons restaurant…

Uw gastvrouw en chef, Franklin en Michel.

Wist u dat u ook onze heerlijke burgers, spare ribs, sate en Lasagna af kunt halen?

 

Klik hier om naar de website van Frankies te gaan

 

Pannenkoekenrestaurant ’t Baken op Ameland kenmerkt zich door zijn unieke ligging. U vindt ons vlak voor de duinen bij de strandovergang in Nes met de zee op de achtergrond. Of u nu terug komt van een prachtige dag aan het strand, of van een winterse wandeling, ’t Baken biedt u het unieke vakantiegevoel op Ameland.

t-baken-diner-AIZ-MAGAZINE

Bij ons kunt u terecht voor een kop koffie met huisgemaakt gebak, lunch of diner. Heeft u echter speciale wensen, neem dan gerust contact met ons op. Ook voor reserveringen of andere vragen kunt u vanzelfsprekend bij ons terecht. Natuurlijk is het op ons zonovergoten terras in de zomermaanden heerlijk genieten, maar ook in de minder warme periodes kunt u bij ons terecht op het verwarmde terras. Onze speciale vuurtafels maken de sfeervolle avond compleet.

Klik hier om naar de website van Pannenkoekenrestaurant ’t Baken te gaan

Woondromen… in eigenzinnigheid

Wonen in je stoutste dromen aan zee. Het kan. Met dank aan De Afslag. Een pronkkamer waarin het eiland zelf de prominente hoofdrol speelt. Van kasten, banken en bijzettafels tot kopjes, kussens of klokken: alles ademt hier de sfeer van Ameland.

Wie op de warme houten vloer stapt voelt zich welkom. Die is meteen een beetje thuis. Home sweet home op Ameland: het eilandgevoel is tastbaar in elke vezel van ‘t zorgvuldig op elkaar afgestemde interieur. Typisch een visitekaartje van De Afslag in Nes, de veelzijdige woonwinkel van Jenny Kienstra. Haar grote droom groeide uit tot een mooie belofte voor badgasten én bewoners. Een wereld aan woonwensen binnen handbereik. Kleurrijk. Exclusief. En, belangrijk, even mooi als functioneel. Dus denk het geluid van de branding er maar gewoon bij en je bent al gesetteld.

afslag3 afslag4

Slim maatwerk
Een kleine stap terug in de tijd. In mei 2012 was het dat Jenny de deuren openzwaaide van haar grote trots: een eigen zaak aan de Reeweg. ‘De Afslag’, vernoemd naar de voormalige visafslag in het centrum van Nes. Nu synoniem voor de allereerste woonwinkel van Ameland. Waar de liefhebber behalve mooie en grappige accessoires ook royale meubelstukken treft voor eigen huis of vakantiewoning. Gerieflijke fauteuils en sierlijke dressoirs. Vorstelijke zetels en joekels van eettafels waar met gemak een groot gezin kan aanschuiven. Wandvullende buffetten, prachtige vitrinekasten, praktische hockers, boekenkasten voor een bescheiden bibliotheek. Het aanbod is al omvangrijk en – da’s nou juist zo slim – alles is ook aanpasbaar, bespreekbaar maatwerk. Liever een andere maat, die andere tint, houtsoort of bladdikte? Roept u maar en De Afslag draait.

afslag5

Landelijk modern
‘Landelijk modern’ zou je de stijl van De Afslag kunnen noemen. Met een flinke sauslepel eigenzinnigheid. Puur gebruiksgoed. Hoogwaardige kwaliteit. In de kleuren van het eiland: beige, grijs, bruin en aubergine. De prints van het leven zelf: vogels, uilen, vlinders, takken, schelpen. Gemaakt van natuurlijke materialen als hout, metaal, rubber, scheepstouw. Nu eens van een sobere eenvoud, dan weer in een explosie van kleuren. Mooi woonleuks. Dingen die een mens blij maken. Een tikje gek soms. Dat mag best. Zoals die lampenkap opgetrokken van schelpen, of een uit de kluiten gewassen vaas van beton. De kapstok met aluminium roeispanen. ‘Apart ding. Ik had de winkel nog geen twee uur open of hij was al verkocht.’

afslag2

Jenny kan er soms geen peil op trekken; wat loopt, wat juist niet. Maar een scherp inschattingsvermogen laat haar gelukkig zelden in de steek. Ze koopt in op intuïtie. ‘Dingen die ik zelf mooi vind. Dat is wel een absolute voorwaarde. Het gevoel moet kloppen.’ In de komende maanden trekt ze er weer op uit. Heel Nederland door. ‘Op struin’ langs beurzen en vaste leveranciers. Een jacht naar nieuwe trofeeën voor De Afslag. Juist nu. Want het najaar en de winter, dat zijn de seizoenen bij uitstek dat mensen naar binnen trekken, het weer gezellig maken in de cocon van hun eigen, of tweede huis. Iets nieuws in het interieur hoort daar bij. En dus gaat ook Jenny shoppen, bij anderen in de etalage kijken. Voelsprieten uit, blik op scherp. Lang nadenken of het wel geschikt is voor De Afslag hoeft ze nooit. ‘Ik zie het en dan weet ik het ook. Ik heb me nog niet vergist.’

‘Ik durf lef te hebben’
Zo kan het dat haar rijk gevulde ‘schatkamer’ er over een paar maanden weer heel anders uitziet. Tjokvol noviteiten die één ding gemeen hebben: ze zijn anders dan anders. Want da’s Jenny ten voeten uit. ‘Ik wil me graag onderscheiden, geen doorsnee winkel zijn. En ik durf lef te hebben.’
De geboren Friese lacht. Dat doet ze veel. Haar enthousiasme is aanstekelijk. Originaliteit maakt van De Afslag een gewilde trekpleister, ‘maar mijn kracht schuilt ook in een stuk service’, denkt Jenny. De klant kan hier alle kanten op. Zinnen gezet op die tafel, maar dan in kersen, blanke lak of eco eiken? Geen punt. Is je favoriete stof wel de juiste bekleding voor deze bank? Leg er een kleurenstaal naast, houd de boel eerst eens thuis tegen het licht. Letterlijk. ‘Bij avond of daglicht ziet een kleur er heel anders uit’, zegt Jenny. ‘Bovendien moet je rekening houden met de rest van je huis; past het wel bij de vloer, de gordijnen, de wanden?’ Als de klant het prettig vindt komt Jenny langs voor slimme stylingtips. Ook verzorgt ze workshops interieuradvies in haar eigen winkel

afslag1

Showtime op het strand
Met Amelandfotografe Jantina Scheltema ging Jenny een bijzondere coproductie aan. Foto’s van deze bereisde eilandprof worden in De Afslag verkocht. Sieraden voor aan de wand zijn het, op geborsteld aluminium bijvoorbeeld, in de vorm van behang of als beeltenis op een houten paneel. Jantina werpt zich op haar beurt op als etaleur in de openlucht, voor reclamefoto’s van de winkel: ‘Dan stoppen we de jeep vol met mooie woonspullen, rijden naar het strand en hop, bouwen we er iets moois van. Showtime!’ Jenny is in haar element. ‘Ameland inspireert me. De plek waar ik woon, dat is genoeg. Het eiland zelf is een bron van ideeën, van creativiteit. De structuur van het zand, de kleuren van het Wad. Alles ligt hier voorhanden. Dat is wonen in je dromen aan zee.’

Lotus Lingerie bestaat sinds 28 april 2007 en is gevestigd op het Waddeneiland Ameland. U vindt ons in een karakteristiek pand aan de Torenstraat in het dorp Nes.

Bij Lotus vindt u een zeer uitgebreide collectie lingerie en badkleding, grote maten zijn onze specialiteit. Voor de mooiste lingerie en badmode, zowel in kleine als in grote cupmaat, bent u bij Lotus Lingerie aan het juiste adres. Wij zien u graag tevreden de deur uitgaan en helpen u daarom graag. Twijfel dus niet wanneer u een vraag heeft en stap naar binnen!

Ligt Ameland voor u niet naast de deur? Geen probleem! Wij hebben ook een zeer overzichtelijke webshop waar u lingerie, nacht- en badmode kunt vinden. Veel kwaliteitsmerken zoals Marie Jo, Prima Donna, Femilet en ook Cyell badmode en nachtmode kunt u online bestellen.

lotus-lingerie-2-AIZ-magazine

De collecties in onze webshop worden regelmatig aangevuld. Bent u op zoek naar een artikel dat niet in de webshop staat? Stuur dan een e-mail naar info@lotuslingerie.nl Wij zullen dan voor u kijken of het artikel nog te bestellen is.

Klik hier om naar de website van Lotus Lingerie te gaan.

 

Klik hier om naar de webshop van Lotus Lingerie te gaan.

Metz Verhuur is al meer dan 10 jaar een begrip op Ameland. Als je echt wilt genieten van je vakantie op Ameland, dan maakt een luxe vakantiewoning van Metz je verblijf compleet. Het team van Metz Verhuur zorgt ervoor dat alles tot in de puntjes voor je verzorgd is.

metz-verhuur-2-Ameland-Inzicht-magazine

Voor Amelandliefhebbers
Veel klanten die ooit in een van de vakantiewoningen van Metz Verhuur op Ameland zijn geweest, komen met zekere regelmaat terug. Daarom is het ook belangrijk om op tijd te reserveren, want sommige huisjes zijn al een jaar vooruit volgeboekt.

Van alle gemakken voorzien
Alle luxe vakantiewoningen die Metz Verhuur verhuurt, zijn van alle gemakken voorzien. Los van de stijlvolle inrichting beschikt ieder huisje over een set van complete voorzieningen, zoals: internet, flatscreen-tv, wasmachine, wasdroger, kinderbed, kinderstoel, dvd-speler, ruime keuken, kwaliteitsmatrassen etc.

metz-verhuur-3-Ameland-Inzicht-magazine

Ruim 50 verschillende luxe vakantiewoningen
Sinds 2002 is het accommodatiepark van Metz Verhuur uitgegroeid tot meer dan 50 luxe verschillende vakantiewoningen. Voor elk wat wils. Alle vakantiewoningen zijn voorzien van een luxe en unieke inrichting. Bekijk onze accommodaties en ervaar het zelf!

Deze, en nog veel meer exclusieve vakantie-accommodaties, zijn te huur via Metz verhuur & beheer.

Ga naar de website van Metz verhuur en beheer

Straattheater- en muziekfestival mooie zomerse traditie op Ameland

Acrobatische shows. Vuurspuwende draken. Percussie en circustheater, straatcabaret. Kolderieke scènes, ontroerend poppenspel. Clownerie, steltlopers, levende beelden en meer. Veel meer. Het zijn de ingrediënten van Amelands Rôggefeest. Vaste prik op elke eerste vrijdag van augustus. 

Bonte stoet hoogtepunten

Een dag vol straattheater en muziek. Prachtig weer, 20.000 bezoekers, een afwisselend programma vol verrassingen en
een stemming om te zoenen. Dát is het Rôggefeest: een bonte stoet van kleine en grote hoogtepunten die over de klinkers van Nes trekt en in kerken, torens en tenten te bewonderen is. Wat begon in 1987 vormt nog elke eerste vrijdag van augustus een feest. Ameland InZicht sprak met mensen die op verschillende manieren betrokken zijn bij deze zomertraditie: als oprichter, bestuurslid, vrijwilliger en bezoeker.

Frank Hulsebos – Aanstichter van het festival

Frank vierde na een spannende examentijd in 1985 zijn diploma op Terschelling. Hij viel met z’n neus in de Oerol-boter. “Vol verwondering liep ik daar rond, genietend van de ene leuke voorstelling na de andere. ‘Dit moet ook op Ameland’ schoot door mijn hoofd en na dat weekend heb ik meteen Oerol- organisator Joop Mulder gebeld. Hij wilde wel helpen met de start van een straatfestival op Ameland. Mijn vader adviseerde om met Joop Edes te gaan praten. Ik was met mijn 21 jaar nog te jong om zo’n klus te kunnen dragen, maar Joop deed mee. Lokale ondernemers reageerden enthousiast en in 1987 was

het eerste Rôggefeest, toen nog onder de vlag van Dorpsbelang Nes, een feit. De eerste vrijdag in augustus bleek een goede keus, want we hadden bijna altijd goed weer en de gasten begonnen het Rôggefeest te ontdekken. Van een paar honderd man op de eerste editie werden dat er al gauw enkele duizenden.”

“Na 18 jaar was voor mij de koek op en droeg ik het stokje
over aan Marlies Kiewiet, die vele jaren met succes de programmering deed. Op het 25-jarig jubileumfeest riep Joop me op het podium om een bos bloemen te overhandigen en rondom het podium stonden alle vrijwilligers. Sommigen waren dat al 25 jaar. Toen realiseerde ik me hoeveel geluk Joop en ik al die jaren hebben gehad met zo’n fantastische groep vrijwilligers.”

Roggefeest-Ameland-InZicht-8

 

Taryadi Boelens en Robin Oud
Bestuursleden

Taryadi en Robin zijn beiden muzikant en ze hebben op menig Rôggefeest gespeeld. Nu zitten ze in het bestuur van de stichting die is opgericht.Taryadi is de man van de programmering en Robin doet het secretariaat. De twee genieten van genietende mensen. Het is hun drijfveer om het festival te organiseren. Ze zijn er achter de schermen maandelijks mee bezig en maken vlak voor, tijdens en na het festival lange dagen. Taryadi neemt er zelfs een week voor vrij. Hij wil erbij zijn, bij het feest zelf, maar ook bij het zware werk van het opbouwen en opruimen. “Eigenlijk,” zegt Robin, en hij citeert daarmee Joop Edes, “eigenlijk is het een ode aan de badgast, een cadeautje voor de toeristen.”

Sander Kiewied
Nieuw bestuurslid

“Ik ben dit jaar voor het eerst bestuurslid bij Stichting ‘t Rôggefeest. Verantwoordelijk voor de website, het programmaboekje, social media en merchandising. De PR van het Rôggefeest is voor mij een mooie uitdaging. Daarnaast vind ik het leuk om iets voor mijn eigen dorp te kunnen doen.”

“Ik kom eigenlijk al zolang als ik weet op‘t Rôggefeest, maar ik heb het in al die tijd nog nooit uit het oogpunt van de organisatie bekeken. Ik kom er nu wel achter dat er veel meer bij komt kijken dan dat ik van te voren dacht.


Ynse de Jong
Trouwe bezoeker

Geboren en opgegroeid op Ameland, woont bij Oostmahorn, komt met Arthur – een voormalige reddingboot – en twee vrienden naar het eiland.

“Dit wordt ons twaalfde Rôggefeest. Al die keren kwamen met ons drieën: Jos Juurlink, Marco Gerritsen en ik. Vooral de eerste jaren was de combinatie van Rôggefeest met Watersportdag leuk. De vrijdag was voor ‘t Rôggefeest, zaterdag was rustdag en zondag zaten we op het Suudwest voor catamaranwedstrijden en diverse watersportactiviteiten. Dat moeten ze weer gaan doen.” Ynse en zijn vrienden hebben tijdens het festival heel wat meegemaakt. Een paar jaar geleden lag hij met de Arthur afgemeerd aan een steiger van RWS omdat de jachthaven vol was. “Dan lig je dus niet aan een drijvende steiger. Op onze rustdag hadden wij besloten om een rondvlucht te maken. Vanuit Ballum vlogen we eerst helemaal naar Oostmahorn en toen terug over de jachthaven.” Een prachtige vlucht, maar boven ‘t Lije Gat kregen de mannen een hachelijke situatie in het oog. “Vanuit de lucht zag ik Arthur aan de trossen hangen. Het was laagwater en de trossen bleken te kort te zijn. Terug op vliegveld Ballum, reden we snel met de leenjeep van broer Geert naar Nes om de trossen te slecken (vieren).”

 Yme Brijker
Voormalig bestuurslid,
nu vrijwilliger

“In totaal heb ik zeven Rôggefeesten ‘gedaan’, waarvan vijf als secretaris van de stichting. Ik ben nog steeds als vrijwilliger actief. Het meest bijzondere van het Rôggefeest is
voor mij toch wel de sfeer, met een aanbod van allerlei vormen van straattheater en muziek voor jong en oud. Deze sfeer wordt zeker niet in de laatste plaats bepaald door de historische dorpskern van Nes met optredens op ‘elke hoek van de straat’, tegen de achtergrond van commandeurshuizen, de kerktoren en optredens in het plantsoen.” Yme maakte met de club hilarische momenten mee: “Ter voorbereiding van het vuurwerk op de jubileumeditie van 2011 waren we met enkele bestuursleden, waaronder Joop Edes, naar Antwerpen gereisd om aan de oever van de Schelde een vuurwerkdemonstratie mee te maken. De locatie was met roodwitte linten afgezet, maar wij mochten een kijkje nemen binnen deze afzetting. Het was wel even paniek toen we zagen dat Joop Edes er al rokend rondscharrelde.”

Nog een anekdote: “Bij het verwijderen van de grote bloembakken in het dorp reed één van onze vrijwilligers die zo’n bak op de heftruck had, op een terras af waar hij als het ware een bloemenhulde bracht aan een prachtige jongedame.”


 

ROGGEFEEST-combi

Rôggeparade

Het Amelander aandeel aan het programma is als vanouds groot. Zowel overdag als ‘s avonds komen vele Amelander muzikanten voorbij. Tijdens de traditionele Rôggeparade – de bands gaan op boerenkarren door het dorp – zijn de muzikale talenten van Ameland ruim vertegenwoordigd. De parade is dit jaar langer dan ooit en neemt de plaats in van de slotact. Het muziekspektakel sluit het middagprogramma af en is de opmaat tot het feest dat in de cafés van Nes tot in de kleine uurtjes wordt voortgezet. Elke tent heeft dan zijn eigen genre muziek, dat varieert van blues tot rock and roll, van smartlappen en Nederlandstalig tot jazz.

www.roggefeest.nl

Hotel Noordsee (4-sterren) op Ameland ligt aan de Strandweg, ten noorden van het dorp Nes. Op nog geen kilometer afstand ligt het Noordzeestrand. In de directe omgeving van Hotel Noordsee op Ameland vind je een natuurmuseum en -park ‘de Vleijen’. Vanaf het hotel beginnen fiets- en wandelpaden, die het afwisselende landschap van Ameland ontsluiten. Het dorp Nes, vlakbij het hotel, is het grootste en gezelligste dorp van Ameland met aantrekkelijke winkeltjes en leuke cafés.

Hotel Noordsee beschikt over comfortabele hotelkamers en familieappartementen (met kookgelegenheid).

Noorsee-diner

 

Faciliteiten

  • Kamers: 80
  • Appartementen: 30
  • Nespresso-apparaat in de kamers en appartementen
  • Restaurant & bar: Vincenzo Grand Café, Lounge met openhaard, 2 terrassen (Binnentuin en Strandweg zijde)
  • Vergaderaccommodatie: 3 moderne vergader-/ feestzalen
  • Internet: Free WIFI Internet in het gehele hotel en op de kamers
  • Online reserveren zonder credit card mogelijk!
  • Wellness: sauna en Turks stoombad, solarium, overdekt verwarmd zwembad
  • Tuin
  • Kids&Teens-programma: activiteiten tijdens schoolvakanties (2-12 jr.)
  • Kinderspeelplaats
  • Kinderoppas (op aanvraag)
  • Fietsverhuur (ook elektrische fietsen)
  • Bagagevervoer via fietsverhuurder, bij fietshuur op de pier
  • Wasserette
  • Huisdieren zijn “op aanvraag” toegestaan in 4 appartementen

Bezoek de website van Westcord hotel Noordsee

 

Ook beschikt hotel Noordsee over vergaderruimtes.

Noordsee-vergaderen

 

www.hotel-noordsee-ameland.nl

Ga dat lezen, komt dat zien… want hier is nummer tien! Met trots presenteren we de dikke zomereditie van Ameland InZicht. Een goedgevuld jubileumnummer waarin de zon een hoofdrol speelt en waar ‘t plezier vanaf spat. De makers hadden er zin in: ze struinden over kwelders, liepen over memory lane, spotten Amelandse schoonheden, galoppeerden langs de vloedlijn, vlogen van A naar B en fietsten knisperend de horizon tegemoet.

ed10-1

Met Ellen

Ze siert de cover in een speelse pose: Ellen ten Damme, mooi multitalent. De zangeres, actrice, acrobate, danseres, muzikant, schrijfster en componiste heeft haar hart verpand aan de Waddeneilanden. Op Ameland leerde ze fietsen. En vindt ze de broodnodige rust voor nieuwe inspiratie. Op de dag dat wij een eindje met haar opliepen regende het zon aan het Noordzeestrand…

ed10-duin

Zomerliefde

“Het is een blakende tevreden zomer… Er zweeft iets in de lucht; vage warme schimmen waaruit zon en gras en trilluchten geboren worden. Het wakkert een plotseling verlangen aan…” Ja hoor, je voelt het aan alles. Zomer op Ameland, onmiskenbaar. Natuuropzichter en eilandpoëet Richard Kiewiet voert je mee langs duinpannen vol bloemengeuren, zomerjurkjes, zwaluwen en gloeiende, lome avonden.

Het zilte nat

Vele duizenden eilandfans schepen deze zomer weer in voor vakantie op ‘hun’ Ameland. Logisch, je bent er in een wip, dat was vroeger wel anders. We kenden nog geen reguliere vaarverbinding en de postschuit vanuit Holwerd was afhankelijk van het tij. De ‘badgast’ van de negentiende eeuw was een bezienswaardigheid. Nieuwsgierig maakte hij voor ’t eerst kennis met “de verrukkingen van het zilte nat”

ed10-paard

Paardenparadijs

Vakantieplannen te paard? Kom naar Ameland en neem je grote vriend maar mee. Het eiland biedt ook ‘bed & breakfast’ voor de edele viervoeter. Ameland is ‘the place to be’ voor paardenfans. Doen: bezoek een van de stallen en huur een manegepaard voor een heerlijke buitenrit. Er gaat bijna niets boven de sensatie van galopperen aan zee.

ed10-reeAmelandse schone

Reeën spotten? Vooral bij schemer zijn de roodbruine schoonheden actief, dus dan is je kans het grootst. Tijdens de zomermaanden laat ‘ie zich vaker zien, deze eilandbeauty met z’n glanzende vacht. Let op de loopsporen; de dieren laten een duidelijke footprint achter. Tip: neem je verrekijker mee. Eén blik in die twee reebruine ogen en je bent verkocht.

Grüsse von Borkum!

Van A(meland) naar B(orkum): het kan in één dag. Eilandhoppen vanaf vliegveld Ballum, da’s een kick. Ameland InZicht checkte in voor een vluchtje naar onze Oosterburen, 50 kilometer verderop, en verkende een compleet andere wereld in de Waddenzee. Ook ‘boarden’ voor Borkum? Boeken kan via de VVV Ameland. Of win een retourvlucht voor twee personen via de lezersactie op deze site!


Nieuwtje: AIZ gaat Duits

Goed nieuws voor alle Duitse eilandgasten: deze zomer rolde niet alleen de zonnige jubileumeditie van Ameland InZicht, maar óók de allereerste Duitstalige versie van de persen! Duidelijk herkenbaar aan de zwart-rood-gele ‘vlag’ op de cover en van a tot z speciaal samengesteld “für unseren Deutschen Gast”. Verkrijgbaar via alle vaste verkoopadressen.


Mee op veldonderzoek: 

Excursies voor AIZ-lezers

Ameland is een vat aan kennis op het gebied van de zeespiegelstijging en bodemdaling. Door de gaswinning op Oost-Ameland heeft het eiland zich ontwikkeld als een ‘practicumlokaal’ voor biologen en ecologen. Mee op onderzoek met de specialisten? Dat kan. Samen met het Natuurcentrum Ameland en de NAM organiseert Ameland InZicht een drietal exclusieve fietsexcursies voor lezers, op 14 juli, 11 augustus en 22 september. We bezoeken onder meer de gasproductielocatie op Oost-Ameland. Neem voor info en opgave contact op met het Natuurcentrum Ameland, tel. 0519-542737 of amelandermusea@planet.nl.

Ga dat lezen, komt dat zien… want hier is nummer tien! Met trots presenteren we de dikke zomereditie van Ameland InZicht. Een goedgevuld jubileumnummer waarin de zon een hoofdrol speelt en waar ‘t plezier vanaf spat. De makers hadden er zin in: ze struinden over kwelders, liepen over memory lane, spotten Amelandse schoonheden, galoppeerden langs de vloedlijn, vlogen van A naar B en fietsten knisperend de horizon tegemoet.

ed10-1

Met Ellen

Ze siert de cover in een speelse pose: Ellen ten Damme, mooi multitalent. De zangeres, actrice, acrobate, danseres, muzikant, schrijfster en componiste heeft haar hart verpand aan de Waddeneilanden. Op Ameland leerde ze fietsen. En vindt ze de broodnodige rust voor nieuwe inspiratie. Op de dag dat wij een eindje met haar opliepen regende het zon aan het Noordzeestrand…

ed10-duin

Zomerliefde

“Het is een blakende tevreden zomer… Er zweeft iets in de lucht; vage warme schimmen waaruit zon en gras en trilluchten geboren worden. Het wakkert een plotseling verlangen aan…” Ja hoor, je voelt het aan alles. Zomer op Ameland, onmiskenbaar. Natuuropzichter en eilandpoëet Richard Kiewiet voert je mee langs duinpannen vol bloemengeuren, zomerjurkjes, zwaluwen en gloeiende, lome avonden.

Het zilte nat

Vele duizenden eilandfans schepen deze zomer weer in voor vakantie op ‘hun’ Ameland. Logisch, je bent er in een wip, dat was vroeger wel anders. We kenden nog geen reguliere vaarverbinding en de postschuit vanuit Holwerd was afhankelijk van het tij. De ‘badgast’ van de negentiende eeuw was een bezienswaardigheid. Nieuwsgierig maakte hij voor ’t eerst kennis met “de verrukkingen van het zilte nat”

Paardenparadijs

Vakantieplannen te paard? Kom naar Ameland en neem je grote vriend maar mee. Het eiland biedt ook ‘bed & breakfast’ voor de edele viervoeter. Ameland is ‘the place to be’ voor paardenfans. Doen: bezoek een van de stallen en huur een manegepaard voor een heerlijke buitenrit. Er gaat bijna niets boven de sensatie van galopperen aan zee.

ed10-ree

Amelandse schone

Reeën spotten? Vooral bij schemer zijn de roodbruine schoonheden actief, dus dan is je kans het grootst. Tijdens de zomermaanden laat ‘ie zich vaker zien, deze eilandbeauty met z’n glanzende vacht. Let op de loopsporen; de dieren laten een duidelijke footprint achter. Tip: neem je verrekijker mee. Eén blik in die twee reebruine ogen en je bent verkocht.

Grüsse von Borkum!

Van A(meland) naar B(orkum): het kan in één dag. Eilandhoppen vanaf vliegveld Ballum, da’s een kick. Ameland InZicht checkte in voor een vluchtje naar onze Oosterburen, 50 kilometer verderop, en verkende een compleet andere wereld in de Waddenzee. Ook ‘boarden’ voor Borkum? Boeken kan via de VVV Ameland. Of win een retourvlucht voor twee personen via de lezersactie op deze site!


Nieuwtje: AIZ gaat Duits

Goed nieuws voor alle Duitse eilandgasten: deze zomer rolde niet alleen de zonnige jubileumeditie van Ameland InZicht, maar óók de allereerste Duitstalige versie van de persen! Duidelijk herkenbaar aan de zwart-rood-gele ‘vlag’ op de cover en van a tot z speciaal samengesteld “für unseren Deutschen Gast”. Verkrijgbaar via alle vaste verkoopadressen.


Mee op veldonderzoek: 

Excursies voor AIZ-lezers

Ameland is een vat aan kennis op het gebied van de zeespiegelstijging en bodemdaling. Door de gaswinning op Oost-Ameland heeft het eiland zich ontwikkeld als een ‘practicumlokaal’ voor biologen en ecologen. Mee op onderzoek met de specialisten? Dat kan. Samen met het Natuurcentrum Ameland en de NAM organiseert Ameland InZicht een drietal exclusieve fietsexcursies voor lezers, op 14 juli, 11 augustus en 22 september. We bezoeken onder meer de gasproductielocatie op Oost-Ameland. Neem voor info en opgave contact op met het Natuurcentrum Ameland, tel. 0519-542737 of amelandermusea@planet.nl.

Een dorp in de zee

Het productieplatform Ameland- Westgat-1 rijst drie kilometer
ten noorden van het Amelander strand op uit zee. Samen met het onbemande satellietplatform Ameland-Oost-2 en de in de Oerder duinen verscholen locatie Ameland- Oost-1 goed voor een productie die alle huishoudens in Friesland van aardgas zou kunnen voorzien. Maar Westgat-1 is meer dan een grillig stalen staketsel in de golven. Het is ook een bijzondere gemeenschap, waar door een basiscrew van zo’n tien engineers en technicians 24/7 wordt geleefd en gewerkt. Volgens het ijzeren ritme van twee weken op, twee weken af. Drie Amelanders vertellen over hun bijzondere leven offshore.

 

oeke-aizOeke Metz (54)
Getrouwd met Jits (49), vier kinderen.

Hij heeft een tijdelijke roulatiejob op het NAM-hoofdkantoor in Assen, maar Oeke Metz uit Nes kan
niet wachten om zich op de helihaven in Den Helder weer in een survivalpak te mogen hijsen voor de halfuursvlucht naar AWG1. Hij was er tot voor kort Hoofd Mijnbouw Installatie (HMI). ‘De kapitein van het platform, zeg maar.’

Oeke Metz en de zee zijn een twee-eenheid. Na
de Hogere Zeevaartschool bevoer hij vier jaar de wereldzeeën. De grote vaart en de kustvaart. ‘Het mooiste dat er is’, klinkt het, ‘maar ja, dan krijg je een relatie, hè? Dan is vijf maand van huis zijn ook niet alles.’ In 1984 kwam hij bij de NAM in dienst, vanaf ’86 was hij actief op het Amelandveld, soms op de landlocatie, soms op het platform. De laatste 14 jaar was hij HMI op de AWG1.

Hij houdt van het leven ‘aan boord’ van het platform. Metz: ‘Je bent daar een klein bedrijfje, een gemeenschapje van mannen op zich. Iedereen heeft z’n eigen taak en samen moet je het zien te rooien. Dat vind
ik mooi.’ AWG1 voelt voor Oeke Metz als een tweede thuis. ‘Dat moet natuurlijk ook, anders houd je het niet probleemloos vol. Dan zou een shift van twee weken wel heel lang zijn.’

Het leven op AWG1 is redelijk gestructureerd. Om 06.45 uur begint de dag met een briefing, een kwartier later gaan de mannen aan de slag. Om 09.00 uur heeft de kok in de eet- en recreatiezaal – gevestigd onder de van damwandprofiel opgetrokken slaaphutten – het ontbijt inmiddels bereid. Vervolgens wordt gewerkt tot 12.00 uur en schuiven de manschappen aan voor het middagmaal. Na een koffiestop om 15.00 uur wordt doorgewerkt tot 18.30 uur. Dan is het voor die dag – calamiteiten uitgezonderd – einde oefening en staat om 18.45 uur het avondmaal klaar.

Daarna gaat ieder z’n eigen gang. Sommigen kijken TV, anderen gaan naar het sporthonk of duiken achter hun laptop. Omdat er wifi is op het eiland, zoals het platform liefkozend wordt genoemd, is communicatie gemakkelijk. Voor Oeke Metz is het dan tijd voor z’n administratie. Of voor een gesprek met een van de collega’s. ‘Als HMI ben je ook een soort sociaal werker. Soms heeft iemand problemen thuis; die wil dan even tegen je aan kunnen praten. En dat is goed, natuurlijk.’

Veertien dagen met dezelfde tien mannen op een
eiland van staal. Daar moet je tegen kunnen. ‘Je kunt
er niet af en dat geeft toch wel een speciaal gevoel’,
vertelt Metz, ‘je moet op jezelf kunnen zijn, moet jezelf kunnen redden, maar toch een teamspeler zijn. We moeten op elkaar kunnen rekenen. En je moet niet snel in de stress schieten, helder blijven denken onder alle omstandigheden.’ Ook een stabiele thuissituatie is van groot belang. ‘Je vrouw moet ook haar mannetje staan; die staat er tenslotte twee weken alleen voor.’
Soms is het kalm op zee, maar het kan er ook spoken. Dan slaan de golven met grote klappen tegen de stalen dragers en dreunt het natuurgeweld dwars door het platform heen. Maar bang is Metz nog nooit geweest. ‘Dat was ik op zee ook al niet en daar ging het wel een stukje gekker soms.’ Het is a way of life, zegt hij, ‘ik kan er enorm van genieten. Als ik ’s ochtends m’n nest uit kom ga ik naar buiten. Dat is het eerste wat ik doe. Even over de railing hangen en kijken naar Ameland in de verte. Een pracht gezicht.’

 

lex-aizLex Kiewied (33)
Getrouwd met Jetske (34), twee kinderen.

Lex Kiewied uit Nes is ermee opgegroeid; het silhouet
van AWG1 aan de horizon. Het is er al zolang hij zich herinneren kan. En dat bijzondere gevaarte in zee intrigeerde hem van kinds af aan. Hij lacht. ‘M’n eerste spreekbeurt op school ging over het platform. Zo was ik ermee bezig.’ Sterker nog: hij koos voor een studierichting, die hem mogelijk ooit naar het platform zou kunnen brengen: werktuigbouwkunde en gas-, petroleum- en onderhoudstechniek. Sinds drie jaar zit hij als operator in de controlekamer. ‘Toch wel een droom die is uitgekomen.’

Z’n geduld werd wel even op de proef gesteld voordat de kans kwam. Nadat hij de MTS in Leeuwarden had afgerond was er voor hem op het eiland geen werk. Hij verhuisde met Jetske naar Makkum en ging aan de slag als scheepstimmerman. Totdat Oeke Metz hem erop attendeerde dat de NAM weer mensen zocht. ‘En zo is het gaan rollen’, zegt hij. Acht jaar geleden kwam hij in dienst; de eerste vijf jaar op de landlocatie. Drie jaar geleden koos Lex ‘voor een ander leven’, zoals hij het zegt. Hij stapte over naar het dorp op zee: Ameland-Westgat-1, het dorp dat hij zo vaak vanaf het strand had gezien.

Hij heeft nog geen moment spijt van z’n beslissing gehad. ‘Toen ik eraan begon had ik natuurlijk geen idee wat me precies te wachten stond. Ik was nog nooit ‘op zee’ geweest, maar ik vond het vanaf het begin prachtig. Zorgen dat die enorme installatie probleemloos blijft werken, snel handelen zodra er iets niet in orde is. Er met z’n allen voor zorgen dat alles onder controle blijft. Het is voor mij iedere dag weer een uitdaging.’

Hij en z’n collega’s zeggen wel eens tegen elkaar: ‘Je moet wel gek zijn om met een aantal kerels op zee te gaan zitten.’ Lex lacht: ‘Dat is natuurlijk ook wel een beetje zo. Maar dat maakt het ook zo bijzonder. Het leven op het eiland is heel anders dan thuis; je bent in een volledig andere wereld. Je bent op elkaar aangewezen, je komt elkaar de hele dag tegen. Bijna als familie. Daar moet je als team op inspelen. Zeggen wat je dwars zit, niet

mokken, open kaart spelen. Ook dat hoort erbij. Ik ben nog niet één keer met tegenzin in die heli gestapt. Dat zegt wel genoeg.’ Opgesloten heeft de Nesser zich nog nooit gevoeld. ‘Nee. Je weet dat je er niet af kunt, maar dat benauwt me niet. Er zijn ook mensen die nooit op Ameland zouden kunnen wonen. En daar heb ik ook nooit problemen mee gehad, haha.’

Twee weken thuis, twee weken offshore. Dat ijzeren ritme
heeft natuurlijk invloed op de privésituatie. Zeker met twee jonge kinderen. Lex: ‘Het is een bijzonder leven, ook voor het thuisfront. Jetske heeft een eigen leven als ik op zee ben. Vergeet niet, al met al ben ik een half jaar van huis. Maar dat gaat heel goed. Kijk, een dikke tien jaar terug kon je vijf minuten in de week met je vrouw bellen als er wat was. Nu kunnen we skypen, whatsappen, sms’en, bellen. Dat maakt de afstand toch minder groot. En het voordeel van dit werk is: als ik thuis ben, ben ik ook echt thuis. Dan draait het sociale leven op volle toeren, maken we een inhaalslag met z’n allen.’

Lex Kiewied is sportman in hart en nieren, voetbalde bij Geel- Wit, maar door z’n werk behoren teamsporten tot de verleden tijd. Hij schakelde over op triathlon. ‘Als het werk gedaan is kun je me vaak in het sporthonk vinden.’ Hij zwijgt even en zegt dan: ‘Ik ben van het type dat alles eigenlijk wel leuk vindt. Maar dit is echt top. Wonen en werken op dat altijd al intrigerende platform. Dat had ik als jonge jongen nooit durven denken.’

 

hans-visser-aizHans Visser (53)

Getrouwd met Betty (55), twee kinderen.

Hij noemt zich ‘manager van een hotel op het water’. Hans Visser uit Hollum is kok op AWG1. Een allround vakman, die iedere dag weer alles in het werk stelt er voor de manschappen een feestje van te maken. ‘Er wordt hard gewerkt, dus stevig voedsel is een must, maar ik probeer het wel spannend te houden. Ze moeten uitkijken naar de maaltijden. ’t Moet goed zijn én lekker.’

Hans Visser zit zo’n beetje z’n hele leven al in de horeca. Hij begon bij Het Zeepaardje in z’n woonplaats, vertrok tien jaar later naar Groningen om de nodige koksdiploma’s te halen en kwam beladen met getuigschriften weer terug op het eiland. ‘En daar heb ik vervolgens heel wat keukens van binnen gezien.’Tussen 2004 tot 2009 exploiteerden hij en z’n Betty aan de Strandweg in Buren restaurant Amjaad, dat het tot een vermelding in het smulpapenblad Lekker schopte. Het kwam niet tot een nieuw huurcontract. Een poging om hun restaurant op golfbaan voort te zetten strandde op het ontbreken van vergunningen. ‘En nu ga ik compleet wat anders doen’, zei Visser.

Hij voegde de daad bij het woord en trad in 2010 als kok offshore in dienst bij de NAM. Als invalkok. ‘Ik ben de hele Noordzee wel zo’n beetje overgevlogen naar al die platforms.’ Sinds ruim tweeëneenhalf jaar is Visser vast gestationeerd op het productieplatform voor de Amelander kust. Betty moest
er aanvankelijk wel aan wennen, voor Hans was de overgang minder groot. ‘In de horeca heb je vreemde werktijden, ben je weinig thuis. Het ritme van nu geeft rust. Ik kan het hele jaar bij wijze van spreken al inplannen.’

Op AWG1 werkt hij van 08.00 tot 20.00 uur. Volgens een vaste structuur. Hij zorgt voor ontbijt (‘op z’n Engels, met eieren, spek, worstjes, witte bonen in tomatensaus’), middageten (‘altijd

meerdere keuzes, voor elk wat wils’) en avondmaal. Laat Visser maar schuiven achter de Rational Combi-steamer, de kook- en de bakplaten. ‘Ik vind het schitterend om de mannen iets bijzonders voor te zetten. Ik ben restaurantkok, houd niet van gaarkeukens. En zoveel mogelijk vers, hè? Ik vind het helemaal niet erg om een half uur sperzieboontjes te moeten punten.’ Brood bakken, hij doet het zelf. Koekjes komen uit eigen oven. Is er iemand jarig, dan bakt Visser een taart. ‘Je moet er met z’n allen wat van maken, toch?’ Hij is er de man niet naar om iedere dag de frituurpan aan te zetten. ‘Ze mopperen wel eens, hoor. Maar de NAM heeft veiligheid en welzijn hoog in het vaandel staan. Daar hoort gezonde voeding bij.’ Dus liever dan er patat frites van te snijden tovert hij de aardappel om tot een mondvermaakje, gevuld met crème fraîche. ‘Ha, da’s toch wat anders.’

Om de twee weken komt iedere zondag de supplyboot, met verse waar en worden de inloopkoelkast en aangrenzende inloopdiepvries weer tot de nok gevuld. Maar in geval van nood zijn er voorraden in de magazijnen, waarop Visser nog wel anderhalve week vooruit kan. ‘Verhongeren zullen we niet’, zegt hij. Dan met een grijns: ‘Ze hebben het niet slecht, hoor. De mannen eten er goed van die twee weken. Kijk, dat vind ik nou mooi.’

AMELAND-WESTGAT-1

NAM-AIZ

Ameland-Westgat-1 is het moederplatform van de gaswinning op en rond Ameland. Het gasproductieplatform torent vanaf 1984 op drie kilometer van de kust hoog boven de golven uit en staat in verbinding met de zeven gasproductieputten van waaruit NAM het aardgas wint.

Ameland-Westgat-1 is een ‘fabriek op het water’. Op het platform staan gasbehandelingsinstallaties, die de gewonnen grondstof voorbehandelen. Hierbij vindt een eerste scheiding van gas, water en aardgascondensaat plaats. Ook het aardgas van de landlocatie Ameland-Oost-1 in de Oerder duinen en van het onbemande satellietplatform Ameland-Oost-2 in zee wordt naar het productieplatform getransporteerd. Hierna gaat het gas via een transportleiding naar Uithuizermeeden in

Groningen, waar de laatste behandeling plaatsvindt. Vervolgens vindt het z’n weg naar consument en industrie.

De gasvelden onder het eiland werden in de jaren ’60 ontdekt en in 1986 in productie genomen. Ze behoren tot de grootste velden van ons land en strekken zich tussen 3200 en 3600 meter diepte uit onder het eiland en de Waddenzee.

Uit: Ameland InZicht editie 9
Tekst: Roelof Tienkamp
Illustraties: Mark Kiewiet
Fotografie: archief NAM

Dit magazine direct bestellen!

 


We weten niet hoe het jullie vergaat, maar bij Ameland InZicht zijn we er klaar voor. Bij ons krioelt het van de lentekriebels. Laat maar komen, dat fonkelnieuwe seizoen. Een reeks van onverwachte belevenissen gloort al aan de horizon. Verrassende ontdekkingstochten over wad en strand staan in de steigers. Avontuur? Dat ligt gewoon binnen handbereik op Ameland.

9_ameland_1

Op eilandstruin
Trek maar alvast een paar stevige stappers aan. Want voor onze voorjaarseditie gaan we ‘op eilandstruin’. Samen met Richard Kiewiet trekken we de polder bij Buren in. Aan de hand van Johan Krol verkennen we het groene strand bij Ballum. We steken de handen uit de mouwen en gaan zwerfvuil ruimen, in het kielzog van milieujutters. Dit stoere A-team zorgt dat het badstrand er weer pico bello bij ligt.

9_ameland_2

Blad vol bikkels
Nummer negen staat bol van voorjaarsbodes. En van échte bikkels. Luchtdansers die de lente aankondigen. In deze tijd van het jaar kwetteren ze dat het een lieve lust is. Vrije vogels. En paradijsvogels. We reizen een eindje mee op met de beroemde Plastic Soup Surfer, hij vertelt over zijn fascinerende ‘roadtrip’ op zee. Op de westpunt treffen we de mannen van de Cat Club Ameland voor een sportief staaltje zeilkunst.

9_ameland_3

Vaste gasten
Offshore, een eindje uit de kust, ligt Ameland Westgat-1. Een gemeenschap op zich, een dorp in zee. Ameland InZicht sprak met de werkers van het platform. Op Ameland Airport Ballum pikten we een ‘sundowner’ mee met de havenmeester en zijn trouwe crew. Vaste gasten op ons mooie eiland, net als tv-maker Derk Bolt trouwens. Hij reist de hele wereld over, maar de familieweekendjes op Ameland zijn heilig voor hem.

9_ameland_4

Mmm… een voorproefje
Voorjaar op Ameland. Dat is volop genieten. Met of zonder je vlieger. Het magazine geeft een voorproefje dat naar meer smaakt. Met een exclusief recept van de chef-kok van Restaurant Boerenbont. Een handvol hotspots van eilandkenners. Verhalen over natuur, cultuur, historie en foto’s om van in de stemming te raken. Begint het al te kriebelen…?

9_ameland_5

Dit magazine direct bestellen!

 

Dit magazine direct bestellen!

 


Laat maar bulderen die Noordzee, de golven driftig schuimen. Hoor de wind huilen en jagen. Kom maar op… als je durft. Wij zijn er klaar voor. Welkom in het stormseizoen! Hijs je kraag wat hogerop en stap in de wereld van Ameland InZicht. Een ontdekkingsreis in het naseizoen. Editie acht is ‘n tikje woest van karakter. Verhalen en fotoreportages met een stevige bite, een sterke afdronk. Maak kennis met échte jutters en verzamelaars. De tijd is rijp om samen de mooiste schatten te sprokkelen…

storm

piet

wally

In dit nummer hebben we alvast een fraaie collectie verhalen en beelden geëtaleerd. Brokken barnsteen in kleurrijke tinten, aangespoeld na een reis van miljoenen jaren. Spannende oorlogsvondsten, met de metaaldetector in de duinen opgedoken. En de échte Hollandse garnaaltjes, zelf gekruid op Ameland. In dit nummer vind je een paar heerlijke recepten met vers zeefruit.

kruien

Vooruit kijken en terugblikken…

In de achtste editie van Ameland inZicht kijken we vooruit. Samen met de bonte vogels van ons eiland, maar ook met bijzondere gasten van de vaste wal, zoals fotografe Sacha de Boer. De voormalig nieuwslezeres van het Acht Uur Journaal kreeg spontaan de smaak van Ameland te pakken. Fans kunnen tijdens de hele november Kunstmaand genieten van haar fotowerk.

marielle

sacha

En we blikken terug. Op de vernietigende storm van 2013, de uren van razernij die een gat in de bossen sloegen, die het straatbeeld van de dorpen veranderden. Een jaar later is Ameland gelukkig weer ‘calm after the storm’. Met dank aan de hardwerkende ruimploeg.

Storm en averij met Ameland InZicht. Dat betekent gevleugelde vrienden spotten: wintergasten, doortrekkers en overblijvers. We genieten van stoere kost uit eigen keuken, koken eilandklassiekers van vroeger. En we drinken trots bier van eigen bodem.

bier

Proeven? Dat kan. Op 15 november en 28 februari verzorgt Ameland InZicht twee exclusieve proeverijen in samenwerking met de ambachtelijke brouwerij in Ballum. Geef je snel op, want vol is vol!

Dit magazine direct bestellen!

 

Het juk van de heren van Ameland

 Voor Gerrethye Scaep van Schiermonnikoog was er geen weg terug. En hij wist het. Verderop tekende de galg zich af, op een aarden wal te midden van stinkende geulen en troebele slenken. Het was naar dat aardedonker staketsel van degelijk hout waarheen beul Fopke van de Knoecke hem voortmaande. En hij ging, half struikelend op het zompige pad en gevolgd door een stoet joelende boeren. Gerrethye Scaep had gegokt en verloren. Eenden vlogen klapwiekend op, meeuwen krijsten, het gevolg scandeerde en het hout kraakte toen hij z’n ogen sloot.

camback

Ameland, ‘op drie uur gaans van de kust’, bestond uit drie kleine door zodendijkjes omarmde dorpjes, een vervaarlijke slenk halverwege, weiden vol schapen en duinen vol konijnen en verder een uitgestrekte onherbergzaamheid van kwelders, toen de eerste Heer van Ameland zich aandiende. Het was het begin van een dynastie, die tweeënhalve eeuw lang zou voortduren.

VERMOGEND EN DOMINANT

Ineens was hij er. De Friese edelman Ritske Jelmera*, vermogend en dominant. Zonder enige tegenwerping van de tot dan redelijk zelfreddende bevolking van boeren, vissers en zeelieden en alsof het de meest vanzelfsprekende zaak van de wereld was, wierp hij zich op als belangenbehartiger van de arme bevolking en benoemde zichzelf tot Heer van Ameland. En dat was dat. Het was 1424. Ameland was een Vrije Heerlijkheid geworden. De vrijgevochten eilanders wachtte een nieuwe toekomst als zelfstandig Madurodam binnen de Republiek.

Ritske Jelmera liet er geen gras over groeien. Hij imponeerde zijn bevolking door aan de zuidkant van Ballum op de ‘hoge Meij’ z’n eigen riante residentie te laten bouwen, Jelmera-State of het Slot van Ballum. Er verrezen grote boerderijen met stallen, er werden tuinen en een bos aangelegd. En vanuit deze groteske tempel begon de heerschappij van de Cammingha’s die zich in de loop van decennia steeds meer zouden ontpoppen als feodale machthebbers over het eiland, als koningen van een eigenbenoemde staat.

ZELFVERWORVEN HEERSCHAPPIJ

Die zelfverworven heerschappij werd wel eens aangevochten door gezagsdragers aan vaste wal. Maar de Heren van Ameland diepten steevast uit hun archieven vergeelde documenten op die het tegendeel beweerden. En toen in 1551 de toenmalige Keizer V in een slepende kwestie over bestuur en eigendom van het eiland de degens kruiste met Wytze van Cammingha was die niet te beroerd bejaarden op te trommelen en hen verklaringen te laten ondertekenen. Daaruit zou moeten blijken dat de leden van het geslacht der Cammingha’s al ‘zo lang dat er geen mensenmemorie ter contrarie is’ Heren van Ameland waren geweest. Een van hen was Hessel, de zoon van Botte Jansz, ongeveer 80 jaar oud en al sinds 60 jaar woonachtig in Ballum. Hij verklaarde dat de Cammingha’s altijd de volledige rechtsmacht op Ameland hadden bezeten en voor de uitvoering daarvan ‘officieren ende rechters’ hadden aangesteld. En zo bleef alles bij het oude. Op dat kleine stukje door zee omgeven grond regen de jaren zich aaneen. Platbodems baanden zich moeizaam een weg over de Waddenzee, en lieten het eiland veelal links liggen. De eilander vissers kruisten langs de kusten, boeren deden hun werk op het land, het vee graasde op de Mieden, de vrouwen hielden de huisjes proper. En de Cammingha’s heersten vanuit het in 1604 door Sicco van Cammingha aan de westkant met een dwarshuis uitgebreide slot in Ballum. Het gebouw rustte op zwaar gewelfde kelders, waarin ruime kamers, een rechtszaal en kille kerkers. Het was daar onder die zware gewelven waar werd beslist over het lot van vagebonden, dieven, oproerkraaiers en anders gespuis. In de krochten van de trotse burcht werd gewikt, gewogen en gevonnist.

camgraf

SOMBERMAKEND NIEMANDSLAND

De Heren waren niet bepaald teerhartig als het om straffen ging. Zo werd Gerrethye Scaep door Cammingha’s knokige assistent Fopke van de Knoecke voortgeduwd over het drassige pad richting galg omdat hij, nadat hij vanuit het buureiland was komen overroeien, was betrapt op het stelen van een schaap. Over dat soort praktijken werd niet lang nagedacht in de Ballummer residentie: hangen. En onherroepelijk volgde de laatste tocht naar de eenbalksgalg tussen Hollum en Ballum, een sombermakend niemandsland van kwelders en Grieën, waar de wind vrij spel had en soms ongenadig over de vlakte joeg, het water voor zich uitstuwend tot vlak onder het houten raamwerk. De naargeestige onbedijkte plek op de grens van water en land was niet toevallig gekozen. In deze barre tijden was hangen niet genoeg. Het lijk moest tentoon gesteld worden, als wraak en als afschrikking. Voor opvarenden van scheepjes die op de Waddengeul huns weegs voeren was het macabere strafwerktuig goed te zien. Dus nadat hij z’n ogen voorgoed had gesloten bungelde Gerrethye daar aan het houtwerk als waarschuwing: met het regime hier valt niet te spotten. Wee je gebeente. De Heren van Ameland waren bij hun rechtspraak nergens aan gebonden. Vonnissen waren willekeurig, in beroep gaan was onmogelijk; Ameland was geheel zelfstandig, neutraal en niet gebonden aan het Hof van Friesland. Een verloren hoek in de wereld die z’n eigen leven leefde en was overgeleverd aan heersers die, van de ene dag op de andere, waren komen overvaren. Wie de toorn van een van de Heren over zich had uitgeroepen moest daarom het ergste vrezen. De Cammingha’s hadden niet voor niets meerdere plekken als strafinrichting aangewezen. Zo stonden middenin Ballum, aan weerszijden van de toren, het schavot en de geselpaal. Op dit schavot was het dat een bigamist werd gedwongen zichzelf met de linkerhand de rechter af te slaan. Tot verbijstering van de omstanders voldeed hij aan dat bevel. En Baef, de huisvrouw van Onne opten Oordt, werd op dezelfde plek verordonneerd zichzelf een oor af te snijden. Dan moest ze die dieverijen maar eens laten. Ze voldeed aan die eis; ze wist dat de Heren niet met zich lieten sollen.

HET VERBOD OP DE JACHT

De eilanders ondergingen het veelal gelaten. Wat misschien nog wel het meest stak en wat in boerenbedoeninkjes en herbergen vooral onderwerp van gesprek was: het verbod op de jacht. De Heren verpachtten de jacht op verschillende delen van het eiland aan een enkele Amelanders (‘duinmeijers’), voor de rest was het afgelopen. Voor alle eilanders was het als een instinct: het jagen op konijnen in de duinen. Voor de eigen pot; voor de onderlinge handel. Eeuwenlang hadden ze boutjes uit de uitgestrekte duinpartijen gehaald; dat mocht niet meer. En om te voorkomen dat honden en katten toch jacht zouden maken op het sappige gebraad werden ook maatregelen genomen. Honden moesten een blok om de nek dat graafpartijen in holen voorkwam; van katten werden de oren afgeknipt. Kroop het dier in een konijnenhol dan zou al dat zand in de oren het daar een volgende keer wel van afhouden. De Heren hielden het graag een beetje overzichtelijk.

camhuisje

IN HET VOORDEEL VAN AMELAND

Zo leert de geschiedenis dat de Cammingha’s vooral goed voor zichzelf zorgden; aan de andere kant werden de Amelanders er zelf ook niet minder van dat hun belangen vanuit het imposante slot in Ballum werden behartigd. Vooral de door de Heren nagestreefde neutraliteit om de zeggenschap over het eiland te behouden werkte ook in het voordeel van de Amelanders zelf.

Nadat in 1652 de eerste zeeoorlog tussen de Republiek der Verenigde Nederlanden en Engeland was uitgebroken, verklaarde Lord-Protector Olivier Cromwell Ameland tot neutraal gebied. Daar was trouwens een knap staaltje van brutaliteit aan vooraf gegaan. Nadat beide landen slaags waren geraakt stuurde Watze Frans van Cammingha – alsof het de gewoonste zaak van de wereld was – de twee Amelanders Liemme Pieters en Dirck Douwes als waren het gezanten van zijn hofhouding naar Engeland met een geschrift, waarin hij duidelijk maakte dat Ameland een vrije staat was, die niets met de oorlog te maken wilde hebben. De twee drongen warempel door tot de burelen van de machtigste man van Engeland en kregen een warm onthaal. De magistraat vond het nogal komisch, getuige het volgende citaat uit ‘Beschrijving der Nederlanden’.

‘De protector bewilligde terstond hun verzoek, liet deze lieden zelfs naar de wijze der afgezanten van koningen en vorsten op ’s lands kosten onthalen en noodigde hen aan zijne tafel. De eenvoudigheid in houding, kleeding en manieren dezer lieden, welke zoo zeer bij den hoofschen trant afstak, gaf aan Cromwell en zijne hovelingen gedurende eenige dagen stof tot schertsen’.

Dat mag dan zo zijn, het vermetele duo keerde wél zegevierend terug met de verklaring dat de Engelse oorlogsschepen op zee de onafhankelijkheid zouden eerbiedigen. Amelander schepen  konden weer vrijelijk uitvaren om her en der handel te drijven. Eerder al –in 1629, tijdens de 80-jarige oorlog- kreeg Pieter III van Cammingha het voor elkaar de in Brussel residerende Spaanse landvoogdes der Nederlanden Isabella een onafhankelijkheidsverklaring te ontfutselen. In ruil voor de vrijheid van godsdienst voor de katholieke Amelanders. Dat vond Pieter III best. Hij hield zeggenschap en daar ging het om. Ondertussen groeide de welvaart op het eiland. Schepen met de Amelander vlag voeren onbekommerd het zeegat uit en werden keurig met rust gelaten. Het was 1681 toen aan deze bijzondere periode van Ameland een einde kwam. De laatste telg van het roemrijke geslacht –Frans Duco van Cammingha- had een zwakke gezondheid en stierf op 26-jarige leeftijd in 1680. Moeder Rixt van Donia nam de honneurs waar, totdat ook zij een jaar later overleed. In 1704 kwam Ameland in handen van de Oranjes, tot het tijdens de Franse Revolutie in 1801 bij Friesland werd gevoegd als 31e Grietenij. Daarmee kwam het einde aan Ameland als vrije Heerlijkheid. Veel te laat voor Gerrethye Scaep van Schiermonnikoog.

*De naam Cammingha werd voor het eerst gebruikt door kleinzoon Haye van Ritske Jelmera. Haye Jelmera was getrouwd met Doede van Dekema, de weduwe van Pieter van Cammingha. Hij nam diens achternaam over, niet in de laatste plaats omdat hij door dit huwelijk eigenaar was geworden van bezit uit de Cammingha-familie.

camnu

Uit: Ameland InZicht editie 7
Tekst: Roelof Tienkamp
Illustraties: Mark Kiewiet
Fotografie: Jantina Scheltema

Gant, Marc O´ Polo, São Paulo, Part Two, Alan Red en Fellows. Het is een greep uit de vele mooie middenklasse- en topmerken die Mustique Mode in het hartje van Hollum aan dames- en heren kleding voert. Wanneer je de mooie modewinkel inloopt, kom je naast kleding ook de meest originele tassen, sieraden, schoenen en vele accessoires tegen..

Oprechte interesse
De eerste indruk van Mustique Mode is uitnodigend, sympathiek en verfijnd. Met veel moois, dat zie je in één oogopslag. De kleding is op kleur gehangen, om de klanten het makkelijker te maken bij het combineren. De winkel is ruim en smaakvol, een beetje chique zelfs, maar toch voor iedereen toegankelijk. Genieten en je ogen uitkijken, maar vooral tijd voor jezelf nemen. Jezelf aandacht geven en jezelf of je lief trakteren op een mooi kledingstuk. Eigenaresse Marijke en haar rechterhand Wendy, stralen service gerichtheid uit. Oprechte interesse. En dat is bijzonder prettig. Ze staan voor hun klanten klaar, zonder zich op te dringen. Dit wordt door vele klanten gewaardeerd.

mustique1

Aandacht en servicegerichtheid
De modern-klassiek geklede `gastvrouw¥ Marijke is trots op de winkel die ze samen met haar broer runt. Trots ook op Wendy met wie zij sinds de start -vijf jaar geleden- een sterk team vormt. Ik ben opgegroeid in de schoenen en kleding en verkopen zit in mijn bloed. De inkoop is ook leuk om te doen en ieder seizoen een uitdaging. Ik houd van mooie schoenen en kleding en van jezelf verzorgen. Klanten mogen zich zelf (laten) verwennen en zouden dus ook regelmatig voor zichzelf kleding of accessoires kunnen kopen. Daar helpen Wendy en ik onze klanten graag bij. Wij zien natuurlijk graag blijde gezichten als klanten weer naar huis gaan. De aandacht en service zijn voor onze klanten en ook voor onszelf zeer belangrijk.

Foto's interieur

Van top tot teen
Wendy straalt als ze zegt dat werken met Marijke heel fijn is. Wij kijken naar elkaar en weten wat de ander bedoelt. Het leuke is ook dat klanten steeds terugkomen, omdat we mooie, aparte kleding hebben, anders dan de andere winkels op het eiland en de vaste wal. De sfeer is hier gemoedelijk. Mensen zijn op vakantie, hebben de tijd en zijn veelal ontspannen. Wij vinden het altijd weer een bevestiging van onze klantvriendelijkheid, als we bekende gezichten bij ons in de winkel terugzien. Je kunt je bij Mustique Mode van top tot teen aankleden.

“Van jong tot oud, man en vrouw, iedereen is welkom”

Mustique nodigt uit om binnen te komen, om de tijd te nemen en jezelf mooi aan te kleden. Je moet het gewoon zelf ervaren. U kunt Mustique Mode vinden in het centrum van Hollum.

mustique2

Op het uiterste westpuntje van Ameland staat Beachclub The Sunset. Op het mooiste strand van Ameland. Echt letterlijk op de punt van het eiland met de Noordzee links, rechts en recht voor je. In de verte Terschelling en als je goed kijkt zie je nog net een stukje van Friesland. Beachclub The Sunset dankt haar naam aan een adembenemende zonsondergang. Volgens velen de mooiste van Nederland.

sunset1sunset3

Beachclub The Sunset heeft meedere terrassen. Voor een uitgebreide maaltijd schuif je aan één van de stoere houten tafels, om lekker te loungen plof je neer op één van de grote houten loungebanken met zoveel kussens dat je er eigenlijk niet meer uit wil. Koelt het wat af, dan ga je bij één van de tien buitenhaarden zitten die zelfs in de winter nog genoeg warmte geven om lekker te blijven zitten. Pal naast Beachclub The Sunset staat op het strand het ‘beachterras’. Grote hardhouten loungebanken met spierwitte kussens staan hier in het zand. Wanneer de bediening je op blote voeten een groot stuk verse watermeloen komt brengen waan je je in het buitenland. De Leeuwarder Courant omschreef het als ‘Ibiza aan de Noordzee’…

sunset2

Beachclub The Sunset is een permanent strandpaviljoen dat dus het gehele jaar geopend is. The Sunset heeft twee prachtige ruimtes die los van elkaar gebruikt kunnen worden maar ook aan elkaar gekoppeld kunnen worden. Zo heeft The Sunset altijd de juiste sfeer; klein en intiem voor kleinere gezelschappen vanaf 20 personen maar ook groots en meeslepend voor grotere gezelschappen tot wel 2000 personen. Speciaal voor bruiloften heeft The Sunset een prachtige zaal ingericht. Stoere stalen spanten, een vloer van 100 jaar oude hardhouten schotten gecombineerd met grote witte lampen, een ‘strakke’ bar en een wand die helemaal open kan zodat de zaal één wordt met het strand. Gecombineerd met deze unieke locatie in Nederland maakt dat elk huwelijksfeest heel bijzonder…

sunset4

Officiële trouwlocatie
Beachclub The Sunset is veruit de populairste trouwlocatie op Ameland en een officiële trouwlocatie waar bruidsparen elkaar het ‘ja’-woord kunnen geven. Dit kan in de prachtige Duinzaal maar ook letterlijk met de voeten in het zand in een romantisch trouwkappelletje. The Sunset legt de rode loper uit over het strand en het bruidspaar maakt zijn entree via het strand; hun gasten zien in de verte op het strand een grote terreinwagen aankomen. Al ploegend door het zand komt deze auto steeds dichterbij en stopt recht voor de rode loper. De gasten staan opgesteld naast de loper en verwelkomen het bruidspaar. Zo’n entree kan echt maar op één plek in Nederland. Nadat de ceremonie is voltrokken proost iedereen met een goed glas champagne op het beachterras van The Sunset. Het feest kan beginnen.

sunset5

Dranck- en Speyslokael Boerenbont, de lekkerste no-nonsense op tafel

Een avond écht uit met een vorstelijk maal op tafel en toch helemaal jezelf kunnen zijn. Daarvoor schuif je aan bij Restaurant Boerenbont. Het ‘Drank- en Speyslokael’ aan de Strandweg, even buiten ’t centrum van Nes, maakt van dineren een intiem feestje.

boerenbont boerenbont1  boerenbont3

Proef de sfeer, voel je welkom. Geniet de smaken van vroeger in een no-nonsense setting. Genieten in een huiselijke sfeer, waar gastheerschap en oog voor detail gewoon bij de service van de zaak horen. Fonkelend kaarslicht en twinkelende glazen. Een knusse ambiance, met Oudhollandse wijsheden aan de wand. Da’s eerlijk en heerlijk. Klassiekers uit grootmoeders keuken met ’n moderne twist. Het ‘Dranck- en Speyslokael’ met het wereldberoemde boerenbontservies serveert vertrouwde kost met hedendaags elan, maar altijd in een betaalbaar jasje. Het adres voor smulpapen, op loopafstand van het dorp Nes en van het Noordzeestrand.

www.restaurantboerenbont.nl

 

De kleine schatkamer van Klaas en Jellie Nobel in Hollum

Verstilde vogels op metalen prikkers waken over het klinkerpad. ‘Anno 1978’ prijkt er op de gevel. Dat slaat op de lange periode dat cadeauwinkel annex atelier De Mispel hier al nering drijft; niet op de nog respectabeler leeftijd van het op één na oudste pandje dat Hollum rijk is.

mispel1

De fundamenten van een zestiende-eeuws boerenbedoeninkje stutten al vijfendertig jaar lang een schattig zaakje dat grossiert in begerenswaardige unica. Het is de overvloedig gevulde ‘schatkamer’ van Klaas en Jellie Nobel (beiden 59 jaar), waar handgemaakte kostbaarheden en ander werk van eigen huis een prominente hoofdrol spelen.

De mispelboom mag zich de illustere naamgever noemen van dit pittoreske pandje aan de Oranjeweg. Een soort die de wat vreemde, zoete vrucht produceert die weinig echte vrienden maakt. Pas in de late nadagen van het jaar is het fruit eetbaar, al beurs en bruin gekleurd, dus feitelijk “rot als een mispel” zoals het gezegde luidt.

Vergeet die vrucht. Op Ameland staat De Mispel synoniem met mooi en robuust handwerk. Met verfijnd vakmanschap en ’n oog voor alles wat échte waarde heeft in het leven. In deze zorgvuldig gerangschikte uitstalling aan het oude pad tref je geen doorsnee souvenirs. Maar een bijzondere collectie voorwerpen van ware kunst tot kleine hebbedingetjes die ‘n duidelijke verwantschap met de zee heeft. Daar is over nagedacht.

Altijd weer de zee
Duurzaam, sfeervol en ambachtelijk. Het zijn trefwoorden achter de groene markies van De Mispel. ‘Mind your head’ waarschuwt het opschrift boven de deur en da’s maar goed ook: eeuwen geleden waren de bewoners een stuk kleiner. Dit is Jellie’s domein. Terwijl Klaas in het atelier achter huis aan weer een nieuwe creatie bouwde, zorgde zijn wederhelft in de loop der jaren voor een aantrekkelijk, wisselend aanbod. Daar gaat veel tijd in zitten, maar ze doet het dolgraag. ‘We zoeken mooie, exclusieve items. Kwaliteit staat altijd voorop. Liefst milieuvriendelijk geproduceerd natuurlijk. Dat past bij ons, hoe we in het leven staan en bij de manier waarop Klaas werkt. En overal zie je de zee in terug.’ Altijd weer de zee. Het is de hoofdslagader die door hun beider levens klopt. Ze bracht hen bij elkaar en zorgt voor een leven lang inspiratie.

Even een stap terug in de tijd. Opgegroeid naast de zuivelfabriek in Hollum, waar vader Nobel machinist was, ontwikkelde Klaas al op jonge leeftijd een onwrikbare liefde voor het eiland. ‘De vrijheid, de natuur, het betrekkelijke isolement. Leven met de elementen, het tij. Prachtig.’
Maar veel carrièremogelijkheden waren er niet. ‘Wat moest je in godsnaam worden?’ Al op 15-jarige leeftijd ging hij naar de wal. Middelbare School Leeuwarden. In de kost bij z’n zus. Wat hij zag beviel hem niet. ‘Die grootschaligheid, dat onpersoonlijke en al dat asfalt in zo’n stad.’ Hij vertaalde z’n passie voor de natuur later in een studie biologie in Groningen. ‘Ik dacht dat ik op die manier iets aan de bedreiging van het leefmilieu kon doen.’ Na driekwart jaar gaf hij er de brui aan. ‘Koffieautomaten met plastic bekertjes. Dan zit je daar in zo’n flat. Allemaal beton en ik gebogen over een boek. Dat schoot niet op.’

mispel3

Leven op Ameland
Hij was 18 toen hij definitief koos voor een leven op het eiland. Jutten, vissen, mooie dingen maken en daarvan leven. Dat was z’n droom. Het werd de wilde vaart, helm planten bij Rijkswaterstaat en straten maken. ‘Ik pakte alles aan. Ik wilde perse een leven op Ameland.’

Maar dat niet alleen. Klaas Nobel wilde iets doen met z’n aangeboren artisticiteit en raakte geïnspireerd door de op het eiland bewaard gebleven beschilderde meubelen en gebruiksvoorwerpen zoals de 17e en 18e-eeuwse beddebankjes. Ieder vrij uur bekwaamde hij zich in de ‘Amelander Volksschilderkunst’. Als een omnivoor stortte hij zich op verftechnieken, deed onderzoek in bibliotheken, musea en in het veld. Hij raakte in de ban van de rijke traditie van de oude meesters en ontdekte beschrijvingen van grondstoffen voor verven gemaakt van zuivere natuurproducten als tarwemeel, lijnolie, melk en kleurechte aardpigmenten. ‘Mijn verf kun je bij wijze van spreken zo eten.’ Als een monnik maakte Nobel zich houtbewerking eigen. Gedreven zette hij een meer dan 300 jaar oude traditie voort, maakte naambordjes, beschilderde dienbladen, kistjes, doosjes en fabriceerde ambachtelijk cultuurgoed zoals beddebankjes.

mispel2

Ingetogen idealist
In 1975 kwam Jellie z’n leven verrijken. Ze was voor haar werk in de Jeugdzorg naar het eiland gekomen en viel als een blok voor de ingetogen idealist. Ook qua creativiteit paste het naadloos. Ze had graag edelsmid willen worden, maar het ‘kind dat is allemaal armoede’ van haar moeder weerhield haar ervan. In 1978 openden ze hun winkeltje. ‘Toch maar eens kijken of we ervan zouden kunnen leven.’

Dat is gelukt, de droom is waargemaakt. Er mag dan minder vraag naar de volksschilderkunst zijn, nog steeds is Klaas Nobel dagelijks te vinden in z’n atelier, dat hem past als een oude jas. Met door de jaren ingesleten vakmanschap richt hij zich nu op etsen, fotografie, lijsten maken en de restauratie van schilderijen. Op ‘zijn’ Ameland. Zoals hij dat altijd al wilde.

mispel4

Handwerk & hebbedingen
In cadeauwinkel De Mispel staat handwerk centraal met een sterk accent op het leven aan zee. Op zoek naar een originele ansichtkaart van Ameland? Schrijf uw vakantiegroet dan op een van de exclusieve fotokaarten. Klaas Nobel legde alle facetten van het strandleven vast. Ook zijn in koper of zink geëtste afbeeldingen zijn hier te koop.
Meer handgemaakt moois is er van dochter Astrid, beeldend kunstenaar en ook ‘betoverd’ door zee. Aquarellen en tekeningen van vogels behoren tot enkele van haar creaties. De Mispel etaleert daarnaast Paua schelpen, parelmoeren schatten uit Nieuw-Zeeland. Ook andere sieraden in de vitrine zijn het product van moeder natuur: een collectie barnsteen en gedroogde viooltjes in kunsthars.
Verder de wereld aan leuke hebbedingetjes: schelpen- en zeephangers, serviesgoed met zeewaardige opdruk, een piepklein beursje in de vorm van een schelp, visjes van keramiek, een mossel als peper- en zoutsetje. Jellie Nobel is kritisch op wat hier binnen komt. Fair trade leren tassen, zijden sjaals van topkwaliteit en duurzaam speelgoed als houten mobielen en handpoppen. Met ‘boat in a box’ kunnen kinderen zelf een scheepje in de fles bouwen. Speciaal voor stoere zeebonken is er de nautische kast: met een complete collectie kompasjes, knoopcursus, globe of zandloper.

Talloze strandingen voor de kust

Zondag 10 november 1799. Zware stormen geselen de Noordzee en jagen de golven op tot muren van water. De samenspannende elementen zijn teveel voor het Hollandse fregatschip ‘De Valk’. Dramatisch uit koers geraakt strandt de kolos krakend op het Bornrif. De gevolgen zijn catastrofaal: 419 opvarenden verdrinken in een kolkend inferno. Slechts 25 overleven de ramp, die te boek staat als een van de grootste uit de Nederlandse geschiedenis.

wrakken3 WRAKKEN4

Hoog op de top van Engelsmanduun ten noorden van Hollum herinnert een indrukwekkende gedenksteen aan deze noodlottige gebeurtenis. Het monument zou symbool kunnen staan voor de talloze strandingen voor de kust van Ameland. Voor honderden schepen zouden de verraderlijke zandbanken het definitieve einde betekenen. Een waar wrakkenkerkhof spreidt zich uit rondom het eiland.

De verhalen zijn bekend. Hoe hartverscheurend ook, in een grijs verleden was het zeemansleed voor de arme eilandbevolking een zegen. Schipbreuk betekende een extraatje; bijna alles wat de zee gaf was bruikbaar. Hout vooral. In talloze Amelander huizen hebben restanten van stukgeslagen schepen een laatste bestemming gevonden. En de restjes verdwenen in de kachel. Het nieuws van een scheepsramp (‘skip op strân’) verspreidde zich dan ook snel. In colonne ging het naar de vloedlijn met alles wat maar iets vervoeren kon. En gebeurde het op zondag, dan liep de kerk leeg. Godvruchtig of niet. Nu ondenkbaar, maar de jutters hadden veelal meer belangstelling voor de lading en de scheepsrestanten dan voor het lot van de opvarenden. Het hoorde bij die tijd.

Vaten brandewijn
Hout was welkom; drank niet minder. Dus toen ‘De jonge Theodoor’ in de winter van 1815 krakend stukliep en vaten brandewijn aanspoelden, speelden zich volgens verhalen op het strand vreemde taferelen af. Een deel van de pittige inhoud verdween ter plekke in tientallen kelen. Feest op Ameland.

Het zou vaker gebeuren: de ‘Deolinda’, een Portugese schoener, die in 1865 op het Oerd strandde, had niet alleen vruchten en kurk, maar ook een flinke lading port aan boord. En wat te denken van de ‘Liberty-Glo’, een Amerikaans schip dat in december 1919 op een zeemijn liep en de kust rijkelijk bezaaide met katoen, tabak, olie, zeep en… drank. Het waren hoogtijdagen voor de eilandbevolking.

In de winter van 1928 voltrokken twee bekende strandingen voor de Amelander kust zich korte tijd na elkaar: op 17 november liep het Zweedse SS ‘Malmö’ vast ter hoogte van Nes en ruim een week later strandde bij Ballum het eveneens Zweedse schip ‘De Tartar’. Beide schepen waren beladen met hout, de vloedlijn lag er vol mee, maar met name de gebeurtenissen rond De Malmö overschaduwden toch de rijke eilander buit. Elf van de 19 opvarenden probeerden met een eigen sloep het land te bereiken. Drie van hen verdronken in de woeste zee. De overige acht werden uiteindelijk door de roeireddingboot in veiligheid gebracht. Als macabere monumenten van deze tragedies bleven de wrakken van beide schepen bij laag water nog decennia lang zichtbaar.

Een ver verleden
Het zijn verhalen uit een ver verleden. Verhalen over hoe het geweld van de zee het eiland veel goeds bracht, maar ook dood en verderf zaaide onder talloze opvarenden. Door de moderne communicatietechnieken en kwalitatief hoogwaardige schepen komen spectaculaire strandingen nauwelijks meer voor. De laatste twee voltrokken zich in de jaren zestig van de vorige eeuw. Ze staan veel Amelanders nog in het geheugen gegrift.

Op 14 december 1964, in de nacht van zondag op maandag, liep rond 02.00 uur recht voor het badstrand van Ballum de 500 ton metende Liberiaanse vrachtboot ‘Navidad’ vast. De gebeurtenissen staan opstapper Cees Visser (1942) van de motorstrandreddingboot Van Rietschoten nog helder voor de geest. ‘Het weer was slecht. Storm. Een hoge zee, golven van zeven meter hoog, bar en boos, we kregen de ene klap na de andere. Gekkenwerk.’ Toch ploegde de bemanning door het Borndiep, de zware branding in het Akkepollegat én het noodweer langszij de gestrande vrachtboot. Visser: ‘Toen bleek ineens dat ze niet van boord wilden. Ze voelden zich veiliger op die grote schuit dan in ons kleine bootje.’

Teleurgesteld keerde de bemanning terug naar Hollum, maar de Van Rietschoten was nog maar net in het boothuis gestald toen via Radio Scheveningen het bericht binnenkwam dat de opvarenden van de ‘Navidad’ het toch niet vertrouwden. ‘Konden we wéér’, zegt Visser. Deze keer werd de reddingboot over weg naar het Ballumer strand gereden en na een moeizame lancering (de boot kon vanwege de zandbanken alleen met behulp van een twintigtal omstanders ‘tot de borst in de hoge golven’ naar het diepere water worden geduwd) trotseerde de bemanning andermaal de gevaren. Vier opvarenden van de ‘Navidad’ hadden zich met een sloep al in veiligheid gebracht, negen achterblijvers konden worden gered. Visser: ‘Levensgevaarlijk. Het waren geklonken schepen; die klinken knapten aan alle kanten. Alsof je in een vuurgevecht terecht was gekomen.’ Vier dagen na de stranding werd de ‘Navidad’ vlotgetrokken.

Prooi van jutterij
De laatste grote stranding was die van de ‘Panagathos’, een Grieks vrachtschip dat op 28 oktober 1965 tijdens een zware storm vastliep op het Bornrif. ‘’t Goedkoopste van ‘t goedkoopste, dat schip’, zegt Visser, ‘zat vast op het midden van een bank. Je kon erop wachten tot ‘ie zou breken.’

De stranding eiste geen slachtoffers, maar de ‘Panagathos’ kon niet worden geborgen. Het schip brak in stukken en werd een prooi van jutterij. Op het eiland waren genoeg liefhebbers om het scheepswrak te ontmantelen. Visser: ‘Alles wat de moeite waard was werd er bij mooi weer en een lage zee afgeroofd. Vooral de hardhouten deurtjes en de patrijspoorten waren populair.’ Het is daarnaast een publiek geheim dat ook het wandklokje van de kapitein en de scheepsbel een definitieve bestemming op Ameland hebben gevonden. Vanaf de westpunt van het eiland is het achterschip van de ‘Panagathos’ nog lange tijd te zien geweest. Maar uiteindelijk verdween ook deze kolos door weer en wind voor altijd onder het zand.

Engelsmanduun:ter nagedachtenis
Het 21 meter hoge Engelsmanduun ten noorden van Hollum heette oorspronkelijk De Bliekeduun. De naam werd veranderd ter nagedachtenis aan de ramp met ‘De Valk’ in 1799.

wrakken2

Een groot deel van de 419 slachtoffers bestond uit Engelse soldaten, maar liefst 265 manschappen van het 23e regiment Royal Fuseliers of Wales kwamen om. Ook 115 Nederlandse zeelieden, 25 Engelse vrouwen en kinderen, 12 Nederlandse vrouwen en kinderen en de kapitein en z’n vrouw kwamen om. Een groot deel van de lichamen spoelden voor de kust aan. Ze werden in de duinen begraven; alleen officieren kregen een laatste rustplaats op het kerkhof in Hollum. Later werden de doden alsnog herbegraven, voornamelijk in Ballum. Op 10 november 1999, precies 200 jaar na de tragedie, werd het monument op het duin onthuld door officieren en manschappen van het 23e regiment Royal Fuseliers of Wales. De gedenksteen is opgetrokken van graniet, afkomstig uit de lading van de in 1907 voor de kust van Ameland gestrande tweemastgaffelschoener Johan Willem Friso, die met deze lading onderweg was als materiaal voor de bouw van het Vredespaleis in Den Haag.

De wodkakruikjes
Op het enorme scheepskerkhof rondom Ameland heerst geen serene rust. Door stromingen en gewoel van water en zand verdwijnen scheepsresten onder het zand, duiken later weer boven, vallen soms uit elkaar. Die dynamiek zorgt steeds weer voor bijzondere verrassingen.

wrakken1

Een van de geheimen van de zee is het verhaal van de wodkakruikjes. Ooit – in ieder geval voordat in 1811 tot registratie van gestrande schepen werd overgegaan – betekende een geul bij de Hôn in een ver verleden het onverbiddelijke einde van een schip, vorstelijk beladen met wodkakruikjes. Onregelmatig (soms een per jaar, soms meer) spoelen tot op de dag van vandaag deze bijzondere handgemaakte terracotta kruikjes aan op het strand. Sommige zijn nog vol. Meerdere jutters ‘om oost’ hebben menig kruikje in de woonkamer staan als een wel heel bijzondere gift uit zee. In de volksmond wordt gesproken van de Wodkageul.

Op toeristisch gebied wordt vaak nagedacht en gebrainstormd over de vraag “Wat is dat nou, vakantiegevoel?” Wat zorgt ervoor dat mensen vol energie en enthousiaste verhalen terugkomen in hun dagelijkse omgeving na een korte vakantieperiode… Zoals zo vaak is op deze vraag waarschijnlijk geen eenduidig antwoord mogelijk. Immers, iedereen heeft z’n eigen behoeftes en interesses, en iedereen heeft andere verwachtingen.

kleinvaarwater4    kleinvaarwater5
De kunst is het vinden van de grootste gemene deler, ofwel: wat vindt iedereen leuk? Vakantiepark “Klein Vaarwater” beantwoordt deze vraag met de stelling: tijdens je vakantie wil je genieten van comfort, een inspirerende omgeving en activiteiten die je in je dagelijkse leven niet of te weinig onderneemt. Deze elementen zorgen ervoor dat de batterij tijdens een vakantie weer wordt opgeladen en je er, geïnspireerd en uitgerust, weer een tijdje tegen kunt.

kleinvaarwater2

Gasten van “Klein Vaarwater” ondervinden comfort en luxe terug in alle accommodaties die op het park voorhanden zijn. Met het feit dat “Klein Vaarwater” met haar Vakantievilla’s en Wellnessboerderijen inmiddels maar liefst 25 woningen met een inpandig zwembad verhuurt, onderscheidt het park zich daadwerkelijk. Daarnaast biedt ook de camping met drie moderne toiletgebouwen en ruime plaatsen de toerist een uitstekende gelegenheid om optimaal van de omgeving te genieten.

kleinvaarwater3

Nieuw in het aanbod zijn de 18 Prisma caravans. Met hun vrolijke kleuren en het gedeeltelijk overkapte terras hebben deze ruime zespersoons chalets inmiddels een herkenbare plek ingenomen op het park. De ervaringen van gasten die in een Prisma caravan hun vakantie hebben doorgebracht, zijn erg positief. Eens te meer een reden om aan te nemen dat de visie van “Klein Vaarwater” goed aansluit bij de vakantiebehoeften van velen.

kleinvaarwater1

www.kleinvaarwater.nl

Trouwplannen? Of rewedding misschien…? Voor de mooiste dag zoek je natuurlijk het gedroomde decor. Zee, zand en wuivend helmgras zijn vaste rekwisieten op Ameland en de trouwlocaties talrijk. Midden in de ongerepte natuur, in het strandpaviljoen, boven in de vuurtoren? Het kan allemaal. Ameland zorgt voor de romantiek, het bruidspaar hoeft alleen nog “ja” te zeggen…

trouwen4

trouwen2

Wanneer?
Trouwen op Ameland kan van maandag t/m zaterdag tussen 9.00 en 12.00 uur en van 13.00 tot 16.30 uur. Een huwelijksdatum in het gemeentehuis of de Oerdhut is rechtstreeks vast te leggen via de gemeente Ameland. Tel: (0519) 555 555. Voor andere trouwlocaties neemt het bruidspaar contact op met de exploitant.

Waar ?
Het gemeentehuis (Ballum) is een vertrouwde optie. Voor wie het wat spannender mag: de alternatieven zijn dik gezaaid op Ameland. Eén ding hebben alle ‘hotspots’ gemeen: ze zijn superromantisch! We zetten de populairste op een rij:De vuurtoren
Met stip op ‘t hoogste niveau. Troost je: het gezelschap hoeft niet alle 236 treden naar de top. Toch is van feestgangers wel een zekere conditie vereist, want ’t is een beste wenteltrap tot de trouwetage. Zitplek voor circa 25 personen. Minder-validen maken gebruik van een lift. Schitterend uitzicht verzekerd!

trouwen3

De Oerdhut
In the middle of nowhere. Zo’n zes kilometer ten oosten van Buren, in ’t hart van natuurgebied Het Oerd waan je je in de wildernis. Geen andere pottenkijkers dan je eigen gasten, hooguit een paar nieuwsgierige knaagdieren of een kiekendief. In de hut, aan de voet van het hoogste duin van Ameland, kunnen zo’n 30 tot 40 gasten terecht.

Het strandpaviljoen
Voeten in ’t zand, met de altijd ruisende branding als getuige. Kan ’t idyllischer? Ameland heeft vier ‘strandtenten’ van oost naar west waar trouwen mogelijk is: ’t Strandhuys (Buren), De Buren van Nes, Strandpaviljoen Ballum en Beachclub The Sunset (Hollum).

Doopsgezinde kerk
De intieme vermaning in Nes ligt schilderachtig verscholen tussen de bomen en biedt zitplaats aan 120 genodigden. Het is een sober, maar heel knus kerkje met een prachtig gewelf en glas-in-loodramen.

Sorgdragermuseum
Eeuwige trouw beloven in de pronkkamer van een voormalige commandeurswoning. Het cultuurhistorische museum aan de Herenweg etaleert z’n mooiste kamer voor de stelletjes. Zitruimte voor ongeveer 25 personen.

’t Koaikershuus
Op een steenworp afstand van de eendenkooi. De uitbaters serveren in deze buurtschap ‘het laatste kopje koffie voor Schier’. Het is de plek waar veel wadlopers aan vaste wal komen. Trouwen kan er ook, in de natuurlijke biotoop van kwakers en grazers.

In ’t huwelijksbootje…
Figuurlijk maar ook létterlijk in ’t huwelijksbootje stappen. Op één voorwaarde: de boot blijft tijdens de officiële huwelijksvoltrekking aangemeerd. Na het ja-woord kiest het gezelschap lekker het ruime sop van de Waddenzee. Mogelijk met meerdere reders op Ameland. Diverse rondvaartbedrijven bieden arrangementen aan, informeer bij de VVV.

trouwen1

Meer inspiratie nodig?
Kijk eens op een van de volgende sites:
www.amelandfoto.nl
www.vvvameland.nl
www.ameland.nl/trouwen

amelandinzicht-4

Uit: Ameland InZicht editie 4
Fotografie: Jantina Scheltema (Amelandfoto.nl)

Het werk was alleen geschikt voor kerels als houwdegens. Kerels voor wie – letterlijk – geen zee te hoog ging. Maanden waren ze onderweg naar een koude kille wereld, waar ongewisse avonturen hen wachtten. Het leven aan boord van de eenvoudige brikken was hard en kommervol. Toch trokken talloze Amelanders naar de ijzige Arctische wateren om daar hun fortuin te zoeken. We gaan terug naar de 17e en 18e eeuw. De tijd van de walvisjacht. Soms winstgevende, maar altijd levensgevaarlijke en barre expedities. Lees en huiver.

walvis1

De walvisvaart bracht het eiland tussen ruwweg 1650 en 1800 betrekkelijke rijkdom. Succesvolle commandeurs (kapiteins) lieten voor zichzelf fraaie commandeurshuizen bouwen, die tot op de dag van vandaag het dorpsbeeld in Nes, Hollum en Ballum bepalen. De woningen zijn te herkennen aan de dubbele rij uitstekende richelsteentjes in de voorgevel, de zogenaamde ‘muizentandjes’.

De jacht op de enorme zoogdieren mocht dan voor welvaart zorgen, ze bracht de eilandbevolking ook decennia lang onzekerheid en angst. De commandeurs ronselden hier stuurlui, harpoeniers en speksnijders om hen vanuit havenplaatsen als Harlingen of Hamburg mee te nemen naar een ijzige wildernis, waar óf rijkdom óf de dood wachtte. Ruim een eeuw lang gingen honderden Amelanders in de ijskoude zeeën rond Groenland op jacht naar walvissen. Was de reis op zich al huiveringwekkend, dat was zeker ook de daadwerkelijke jacht, want het doden van de zwemmende en onberekenbare molochs was uiterst gevaarlijk. Nadat een dier was opgespoord trokken de harpoeniers er vanaf het moederschip in een klein roeibootje op uit om het enorme dier met hun iele wapens te bestoken. Het waren ‘man tot visgevechten’, die vele uren konden duren. Vaak kwam de mens als overwinnaar tevoorschijn: uiteindelijk raakte het enorme dier door de talloze harpoenen in z’n lijf en z’n doodsstrijd zo uitgeput dat het geen gevaar meer opleverde. Maar het gebeurde ook maar al te vaak dat de vis won en het nietige bootje met één mokerslag van z’n machtige staart vermorzelde. Veel Amelanders vonden op die manier ver van hun thuiseiland de dood in de uitgestrekte en ijskoude wateren.

walvis2
Lucratieve expedities
De maandenlang durende expedities mochten dan levensgevaarlijk zijn, bij goede afloop waren ze heel lucratief. Bijna alles van de zwemmende mastodont kon worden gebruikt. In traankokerijen werd het stinkende spek tot traan verwerkt, waarvan lampolie en zeep werd gemaakt. Van het slachtafval werd lijm gemaakt, van de botten smeerolie (‘knekelolie’) voor machines. De overgebleven ribben en kraakbenen werden gebruikt als afscheidingspalen (hier en daar staan ze op Ameland nog in tuintjes), grafzerken of dakgoot; schouders werden stoepsteen. De baleinen werden gebruikt voor het maken van luxe gebruiksvoorwerpen als meshelften, waaiers, rijzwepen, schoenlepels, paraplu’s en snuifdozen. En ze deden ook dienst als versteviging van hoepelrokken en korsetten. Zelfs de haren werden nog gebruikt; daar werden kwasten van gemaakt.

Onberekenbare elementen
Niet alleen de lange reis over zee en de daadwerkelijke strijd tegen de walvissen zorgden voor hachelijke situaties. Dat deden ook meer dan eens de onberekenbare elementen. Soms viel de Poolwinter zo snel en hevig in dat de walvisvaarders erdoor werden verrast en muurvast kwamen te zitten in een eindeloze ijswoestenij. Het overkwam de Amelander commandeur Hidde Dirks Kat (1747-1824). Hij hield van z’n ontberingen een dagboek bij: ‘Dagboek eener reize ter walvisch- en robbevangst, gedaan door den Kommandeur Hidde Dirks Kat in de jaren 1777 en 1778’.

De in Hollum geboren en getogen Kat groeide door z’n ijzige avontuur uit tot één van de bekendste commandeurs van Ameland. Het graf van de mannetjesputter op de begraafplaats in z’n geboortedorp wordt weliswaar gesierd door een eenvoudige steen, het bronzen standbeeld bij verzorgingshuis De Stelp straalt zelfvertrouwen en trots uit.

Hidde Dirks Kat had er al verscheidene expedities voor een Hamburgse reder opzitten toen hij begin maart 1777 uitvoer met de ‘Juffrouw Klara’ en koers zette naar Groenland voor de robben- en walvisvangst. Hier wachtte uiteindelijk het noodlot. Na een voorspoedige reis – de ruimen waren al gevuld met tientallen vaten spek – vroor de Juffrouw Klara in juli samen met andere schepen vast in het ijs. De bemanning zat verankerd in een desolate afschrikwekkende wereld. In de maanden die volgden verergerde de situatie; er stak een zware storm op, waardoor het ijs ging werken. Stuk voor stuk werden de brikken door tonnen wegende ijsschotsen verpletterd. De manschappen leken ten dode opgeschreven. Hidde Kat noteerde in z’n dagboek: ‘De een zag den ander met droefheid aan, in zware gepeinzen verdiept, hoe en waar wij, in dezen treurigen toestand, waarin wij den dood voor ogen zagen, onze levensdagen zouden eindigen.’

walvis4

‘Hartverscheurenden smart’
Het was inmiddels oktober geworden toen werd besloten lopend over het ijs redding te zoeken. Worstelend van ijsschots naar ijsschots ploeterden de manschappen derwaarts; een ware helletocht, waarbij voortdurend slachtoffers vielen. ‘Wij moesten hen met hartverscheurenden smart verlaten’, schreef Kat.

Na een kleine week werd het vasteland bereikt. Van de 51 opvarenden waren slechts 17 in leven gebleven. Levend van bessen en mosselen trokken de mannen verder landinwaarts op zoek naar hulp. In de vroege ochtend van 15 oktober troffen ze hun redders bij een riviermond: drie Eskimo’s in een bootje. Meer dood dan levend werden de manschappen naar een nederzetting gebracht, waar ze zo goed mogelijk werden verzorgd. ‘De overgrote liefde van deze wilde mensen, welke waarlijk die van vele christenen te boven gaat, maakte onze harten weemoedig en dankbaar tot God’. Pas na een week waren ze weer voldoende op kracht gekomen om onder begeleiding van de Eskimo’s verder te reizen. Met kleine bootjes bereikten ze uiteindelijk de Deense kolonie Julianahoop, waar de invallende kou het hen onmogelijk maakt verder te gaan. Kat: ‘Wij brachten de winter, na zo veel doorgestane ellende, op Juliaans Hoop, met zoveel opgeruimdheid als mogelijk was, door.’ Pas een half jaar later (op 9 juli 1778) werd een schip gevonden dat hen naar Duitsland kon brengen. Op 27 september – anderhalf jaar na z’n vertrek – kwam Hidde Kat weer aan op z’n geliefde Ameland, waar zijn vrouw Jantje Jans en hun kind op hem wachtten. Ondanks het bittere gegeven dat hun tweede kind tijdens zijn afwezigheid was gestorven was Kat dankbaar voor de goede afloop van z’n barre expeditie. ‘God zij hartgrondig gedankt voor alle onverdiende genade, aan mij, Hidde Kat, bewezen.’ De onfortuinlijke reis met de Juffrouw Klara was de laatste walvisexpeditie van de beroemde commandeur. Hij stapte – met succes – over op de handelsvaart. Ook andere Amelander commandeurs hielden het de jaren hierna grotendeels voor gezien: aan de hoogtijdagen van de walvisvaart op Ameland was een einde gekomen.

walvis3

Het Witte Paard
Naast Hidde Kat bracht Ameland nog een beroemde commandeur voort: Marten Jansen (1737-1811). Met ‘Het Witte Paard’ vroor ook hij in dezelfde winter vast in de onherbergzame wateren rond Groenland. Jansen vertrok in april 1777 en keerde ruim een jaar later – eind mei – weer terug op Ameland. Evenals z’n eilandgenoot werden Jansen en z’n bemanning gered door Eskimo’s. Deze commandeur wordt geëerd met een naar hem vernoemde straat in het centrum van Nes. In hetzelfde dorp heeft een restaurant de naam gekregen van z’n schip: Het Witte Paard.

De lepelaar: een robuuste, maar sierlijke vogel. Stralend wit verenkleed, zwarte charmante poten, de karakteristieke snavel en zeker niet te vergeten: de stoere kuif. Persoonlijk vind ik het een prachtige creatie van moeder natuur, die elk jaar rond maart ons land weer binnentrekt. Op Ameland loop je grote kans zo’n exotische schoonheid te ontmoeten. Het is een favoriete reisbestemming van de lepelaar.

De reis
Jaarlijks overwinteren de lepelaars langs de kusten van Frankrijk, Spanje en Portugal, maar het merendeel reist af naar de West-Afrikaanse kust en bezoekt het tropisch waddengebied Banc d’Anguin voor de kust van Mauritanië. Begin februari komen de lepelaars vanuit hun overwinteringsplek richting West-Europa. Het overgrote deel van deze populatie reist af naar Nederland. Heel soms trekt een lepelaar niet weg en blijft in Nederland. Als wintergast is de vogel verzekerd van barre tijden. Garnalen zijn er in het najaar en in het vroege voorjaar niet, omdat deze naar dieper water zijn getrokken. Een overwinterende lepelaar is in dat geval aangewezen op kleine visjes in duinmeertjes en sloten, maar deze vriezen ’s winters vaak dicht. De overlevingskans is klein. Wel rijst de vraag waarom de lepelaar niet is weggetrokken: betrof het reeds een zwak exemplaar?

De jaarlijkse trektocht van en naar West-Afrika is overigens ook niet zonder risico’s. De reis kan wel twee maanden duren. Een lepelaar vliegt gemiddeld zo’n zestig kilometer per uur en tijdens deze lange tocht worden meerdere pauzes ingelast. De omstandigheden op de rustplekken zijn van groot belang. Veel lepelaars sneuvelen als gevolg van de jacht (m.n. in Frankrijk), vallen ten prooi aan vossen of bunzingen of sterven als gevolg van uitputting en het onvoldoende opbouwen van voedselreserves. Ook vormen hoogspanningskabels een groot risico voor lepelaars met een nare dood tot gevolg. Cijfers geven aan dat iets meer dan de helft van de lepelaars de jaarlijkse trektocht niet overleeft.

lepelaars1

Lepelaars op Ameland

Lepelaars op Ameland

Onze Wadden
Anders dan het tropische uiterlijk wellicht doet vermoeden is de lepelaar een broedvogel die in het vroegere, moerasrijke Nederland talrijk voorkwam. Door diverse oorzaken, waaronder het droogmalen van moerassen en het verdwijnen van andere drassige gebieden in ons land, verdween een groot deel van het leefgebied van de lepelaar. Eind jaren ’60 werd het dieptepunt bereikt met 150 paar. De lepelaar werd op de zogenaamde Rode Lijst geplaatst. Beschermende maatregelen en het vergroten van de broedgebieden zorgden langzaam voor een verbetering van de omstandigheden in Nederland. Met succes, want sinds 2004 is de lepelaar weer van de lijst verdwenen. Wel blijft Nederland een belangrijke schakel in de bescherming van de lepelaar door het grote aantal broedparen in ons land in combinatie met de relatief kleine wereldpopulatie lepelaars.
Tegenwoordig broeden in Nederland zo’n 2.300 paren, het merendeel in het waddengebied. Op alle Waddeneilanden zijn broedkolonies, maar ook op Rottumerplaat en Griend is de broedende lepelaar gesignaleerd. Het waddengebied is voor deze rustzoeker een ideale foerageer- en broedplek, waar hij ook niet hoeft te vrezen voor vossen. De lepelaar broedt vooral in duinvalleien, op de kwelders en liefst in de buurt van een meeuwenkolonie. Dit laatste biedt extra veiligheid. Nadeel van de kwelders is dat er een ietwat verhoogde kans is op overstromingen door stormen en hoogwater, waardoor nesten kunnen wegspoelen of jonge lepelaars verdrinken als dit in de broedperiode gebeurt.

Kolonie op Ameland
In 1994 wordt Ameland ontdekt door de lepelaars. Twee jaar later volgt het eerste broedsucces. De kolonie op Ameland ligt aan de oostkant van ’t Oerd op de kwelder van de Hôn en valt onder het beheer van It Fryske Gea,die op Oost-Ameland 1100 hectare duinen, kwelder en waterreservaat beheert. Het Oerd is een prachtig natuurgebied waar jaarlijks diverse zeldzame planten, vogels en insecten worden waargenomen. Naast lepelaars broedt hier onder meer de velduil, havik, bruine kiekendief, bontbekplevier en de tapuit.

In de jaren ’90 is de kolonie lepelaars op Ameland relatief klein en kwetsbaar. Voor It Fryske Gea staat het bieden van rust voorop. Met goede resultaten, want Ameland ziet de nieuwe zomergast jaarlijks terug en de populatie groeit gestaag. Tot 2006 blijft het aantal broedparen nog onder de grens van 50, het jaar 2011 blijkt een topjaar met 110 broedparen. Op het eiland wordt de vogel steeds vaker aangetroffen, vliegend door de lucht of driftig zoekend naar voedsel langs de waddenkust. Ook met een verrekijker vanaf de Oerdblinkert is de kolonie redelijk goed te zien. Bewust is er voor gekozen om in de diverse media tot nu weinig ruchtbaarheid te geven aan de broedkolonie op Ameland. Geen verstoring en vooral de natuur zijn gang laten gaan zijn belangrijke redenen.
Het grootste risico voor de kolonie op Ameland is dat de kwelder van de Hôn ook gevoelig is voor overstromingen. Zo is er vorig jaar, in de nacht van 9 op 10 juni, sprake van een harde wind in combinatie met hoogwater waardoor veel nesten wegspoelden, waaronder die van enkele lepelaars. Ook dit jaar spoelen op 25 mei zestig nesten weg. Altijd spijtig nieuws, maar als dit niet zo vaak gebeurt is er weinig aan de hand. Richard Kiewiet, terreinbeheerder van Oost-Ameland, merkt op dat de lepelaars ook zelf alert reageren en de risico’s verkleinen door zelf hoger op de kwelder te gaan broeden. Wel blijft het een kwetsbare plek en een topjaar zal 2013 helaas niet worden.

lepelaars4

Lepelaaronderzoek
Het wad is van levensbelang voor miljoenen vogels die er rusten, voedsel zoeken en broeden. Door diverse oorzaken als de Afsluitdijk, dijken, visserij, vervuiling, winningen en toerisme is de natuurlijke dynamiek van de Waddenzee steeds verder verstoord en de zeenatuur verarmd. Gelukkig is er door de jaren heen steeds meer aandacht gekomen voor onze Wadden en is de Waddenzee in 2009 erkend als Unesco Werelderfgoed. Natuurherstel en een beter integraal beheer van dit gebied staan prominent op de agenda, aangezien de unieke natuurwaarden meer en meer worden erkend als economische motor. Successen worden geboekt. Ook wordt er veel onderzoek gedaan om het ecosysteem van de Waddenzee beter te begrijpen en met de opgedane kennis tot maatregelen te komen om negatieve ontwikkelingen te stoppen. Binnen het project Waddensleutels wordt o.a. onderzoek gedaan naar het ontrafelen van het voedselweb. Wie eet wie, wanneer en waar. De lepelaar is betrokken bij dit grootschalige onderzoek. Binnen Waddensleutels werken tal van kennisinstellingen en natuurbeschermingsorganisaties nauw samen. Dit project, deels gefinancierd via het Waddenfonds, onderzoekt de theorie dat biobouwers als mosselbanken en zeegrasvelden een sleutelrol spelen bij het ontstaan en behouden van (bio)diversiteit in de Waddenzee.

Het ecosysteem van de Waddenzee is niet los te zien van het wereldwijde netwerk van ecosystemen. Het project Metawad doet onderzoek naar dit bredere perspectief en onderzoekt de verspreiding, geboorte en sterfte van vijf karakteristieke vogels van het wad, namelijk de lepelaar, kanoet, rosse grutto, drieteenstrandloper en de rotgans. Dit vijftal is zorgvuldig uitgekozen door verschil in menukeuze en type wadvogel. Het onderzoek wordt verricht door het Koninklijk Nederlands Instituut voor Zeeonderzoek (NIOZ) gevestigd op Texel. Jaarlijks worden alle bewoonde Waddeneilanden bezocht door een lepelaaronderzoeksteam onder leiding van Otto Overdijk, natuurbeheerder van Natuurmonumenten op Schiermonnikoog. Het kernteam bestaat verder uit Theunis Piersma, Petra de Goeij en Jeltje Jouta. Hun streven is om jaarlijks op elk eiland ongeveer 20 jonge lepelaars te meten, wegen, ringen, bloed af te nemen en uitwerpselen te verzamelen. De onderzoeksgegevens worden voor zowel Metawad als Waddensleutels gebruikt. Het ringen wordt reeds sinds 1982 gedaan. Op diverse plekken langs de route lezen vogelaars de ringen af en worden de waarnemingen geregistreerd. Dit geeft waardevolle inzichten. In 2008 heeft een beperkt aantal lepelaars een zender gekregen. Zo wordt extra informatie verzameld over de trekroute en mogelijke doodsoorzaken van de lepelaar.

Ringen op Ameland
Sinds vorig jaar is het lepelaarsonderzoeksteam ook te gast op Ameland. Bij wijze van proef en door een toenemend besef dat de meetgegevens van dit eiland van groot belang zijn voor het gehele onderzoek, heeft het team toestemming gekregen om lepelaars te ringen. Ameland inZicht liep een dagje mee met It Fryske Gea. Een bijzonder mooie ervaring.

Het is eind mei, prachtig zomers wanneer een klein groepje mensen door het hoge gras langzaam richting een witte vlek op de kwelder loopt. Bij de kolonie aangekomen vliegen de volwassen lepelaars verschrikt omhoog, hun jongen en eieren achterlatend. Ver vliegen ze niet weg. Vlot lopen de onderzoekers richting de nesten, waar een snelle scan volgt. Veel blijken nog te klein om te ringen. De grotere, jonge lepelaars werden meegenomen. Iets verderop gaan we in het gras zitten. De jongen scharrelen een beetje rond, kruipen soms bij ons op schoot en eigenlijk willen ze het liefst geaaid worden. Er is weinig zichtbare stress en ook de volwassen lepelaars strijken weer neer bij hun jongen en eieren. Ze houden ons van zeer korte afstand in de gaten. Het team gaat snel aan de slag. De jonge lepelaars worden gewogen, de omvang van hun kopjes gemeten, er wordt wat bloed afgenomen en om de pootjes worden ringen geplaatst. Braaksel dat soms opduikt wordt in een zakje gestopt en meegenomen. Alles gaat voorspoedig en georganiseerd. Binnen een uur is alles klaar. We brengen alle geringde lepelaars terug naar de nesten en laten de kolonie achter ons. Terugkerend naar de auto merk ik dat ook bij Richard Kiewiet en Frits Oud van It Fryske Gea een gerustgesteld gevoel overheerst. De verstoring lijkt schijnbaar beperkt. Later vertelt onderzoekster Jeltje Jouta ons dat het lepelaarbloed en braaksel veel verteld over het menu van de lepelaar. Wat ze eten, of het voedsel uit zoet of zout water komt en het geeft zelfs inzicht in het voedingspatroon van de ouders. Om het voedselweb te ontrafelen wordt naast de lepelaar, ook de zeebaars, harder, krab, rosse grutto, bonte strandloper en drieteenstrandloper in het onderzoek betrokken. Een breed inzicht wordt zo verkregen in het totale voedselweb van de Waddenzee.

lepelaars3

Hoe verder
Rond deze periode bezoekt het lepelaaronderzoeksteam weer alle Waddeneilanden om een aantal jonge lepelaars te onderzoeken en van ringen te voorzien. Ameland doet ook dit jaar mee. Verder ligt het in de planning om in de winter een lezing op het eiland te geven over de lepelaars en meer te vertellen over het project Waddensleutels. Over het onderzoek zelf, wat de informatie ons leert over de Waddenzee en welke antwoorden het geeft. Met als doel om er voor te zorgen dat wij en de generaties na ons ook kunnen genieten van dit uniek stuk Nederland en ook echte rijkdom mogen ervaren door plots oog in oog te staan met een prachtige exotische schoonheid op het wad.

amelandinzicht-4

Uit: Ameland InZicht editie 4
Tekst: Froukje Krist
Fotografie: Jantina Scheltema

Houd elkaar maar stevig vast in de loopgraaf. Bij ‘t schamel licht van de zaklantaarn giert adrenaline door het vege lijf. Spanning welt op als wier en zand. Rond de flanken van de bunker huilt ongenadig de wind en binnen, in die geheime ondergrondse, zoemen nog de verhalen en geluiden rond. Onheilspellend levensecht: wapengekletter. Barse stemmen. Een paar vastberaden voetstappen van de soldaat op wacht.

Wie in de zomer van 2014 z’n entree maakt in de tot museum verbouwde ‘keukenbunker’ op het Zuidwest van Hollum heeft weinig fantasie nodig. Die waant zich zomaar zeventig jaar terug in de tijd, toen bunkers als deze operationeel gebruiksgoed waren aan de kust van Ameland, onderdeel van de Duitse Atlantikwall.

bunkers2

Strikt verboden
Het eiland ligt nog bezaaid met oorlogssporen. Zoals de betonnen paaltjes met hun karakteristieke ‘knik’: tijdens de Tweede Wereldoorlog vormden ze een fysieke barrière richting strand, duin en bos. Strikt verboden gebied voor eilanders in de periode ’40-’45. Nu markeren ze her en der een weiland of leiden een doelloos bestaan.
Ooit bedrijvige bunkercomplexen gaan schuil in stoere duinpartijen langs de zoom van het eiland. Een omstreden stuk erfgoed, veroordeeld tot een leven in de luwte van de tijd sinds de Bevrijding. Nu krijgen ze een nieuwe invulling. Uit de ambitieuze plannen én financiële middelen voor de komst van een bunkermuseum op Ameland zou je kunnen opmaken dat de tijd er ‘rijp’ voor is.

bunkers3

Duitse kustbatterij
Even het collectief geheugen opfrissen: de Atlantikwall (‘Atlantische muur’) was een 2685 kilometer lange kustlinie van de Duitse bezetter tijdens WOII. Geen échte muur trouwens. De verdediging liep grofweg van Noorwegen tot aan de Spaanse grens en bestond uit een cordon van bunkers, mijnenvelden, kanonnen en versperringen op een aantal strategische locaties langs de kust. De beroemde ‘Wall’ moest een Geallieerde invasie voorkomen, maar werd nooit voltooid nadat op D-Day (Normandië, 6 juni 1944) toch een gat in de kustbatterij was geslagen.

Terug naar de Wadden. Op elk eiland zijn tot de verbeelding sprekende oorlogssporen te vinden. Ook hier. Joop de Jong, directeur van de Amelander musea en voorzitter van de Stichting Wadencentra, stelt dat de Duitsers negen stellingen met verschillende bunkers op Ameland hebben gebouwd in WOII. ‘Nu liggen er nog vijf á zes intact onder zand.’ Een aantal in Hollum, de grootste op het Oerd. ‘Maar die is na de oorlog vernield en niet meer te herstellen.’

bunkers1

Een nieuw museum
De nu nog ontoegankelijke ‘keukenbunker’ bij Hollum krijgt een museale hoofdrol: 12 meter lang, 4,5 meter breed en 2 meter hoog. In dit complex werd de warme hap voor de manschappen bereid die in de voormalige jeugdherberg (Stay Okay) gelegerd waren.
Dat juist deze bunker wordt ingericht als historisch informatiepunt is logisch, vertelt Joop de Jong. ‘Dit exemplaar is nog gaaf en ligt amper tien meter van het voetpad; bezoekers hoeven geen halsbrekende toeren uit te halen om er te komen.’ Logistiek ideaal ‘en de natuurwaarden blijven beschermd, we maken geen inbreuk op de zeewering.’ De Jong heeft een onbemand centrum voor ogen, met diorama (soort kijkkast), documentatie, foto’s, filmbeelden en relikwieën, ‘van Duitse legerpakken tot bestek met hakenkruisen.’ Een lokale werkgroep houdt zich al jaren bezig met het verzamelen van materiaal uit WOII. De tentoonstelling verbeeldt het leven op ’t eiland in oorlogstijd. ‘We willen ook gedenkmonumentjes oprichten voor de tot nu toe bekende dertien Amelanders die op de koopvaardij zaten en op zee zijn gesneuveld.’

Route langs bunkers
Verder zou Joop graag een route aan het museum koppelen die langs de andere bunkers – verspreid nabij het paardengraf – voert. ‘Hopelijk kunnen we ook de grote bunker onder Engelsmanduun opgraven.’ Het idee is om gebruik te maken van duurzame energie (zon, wind, stroming) en de onbemande ruimte te voorzien van beveiliging. ‘Bezoekers betalen vooraf entreegeld en kunnen dan met een pas en toegangscode naar binnen.’

Ameland werd in de oorlogsjaren bevolkt door 1.800 Duitse militairen. Joop de Jong: ‘Hier waren ook veel jongens van de Duitse eilanden gelegerd, die hadden gewoon heimwee naar huis. De sfeer en onderlinge omgang met bewoners moet vrij gemoedelijk zijn geweest.’

Uit: Ameland InZicht editie 3
Tekst: Jolanda de Kruiyf
Fotografie: Jantina Scheltema / Collectie André Ruygh

amelandinzicht-3

Een dichtgevroren Waddenzee? ’t Is praktisch ondenkbaar. Toch lag Ameland volledig geïsoleerd in de meest strenge winters die onze vorige eeuw kende. Maanden dat een luchtbrug noodzakelijk was om de eilanders te voorzien van boodschappen, brandstof en veevoer.

Je zou alleen van de gedachte aan die bitterkoude winter van 1921-1922 al de rillingen krijgen. Letterlijk een ijzingwekkende tijd. Waddenzee en (toen nog) Zuiderzee waren onbegaanbaar, hevige sneeuwstormen teisterden het eiland. Vervoer over water was maandenlang onmogelijk door de zware ijsgang. De boot lag roerloos aan wal en Ameland kreeg al snel een tekort aan levensmiddelen en medicijnen. Om over de post maar te zwijgen.

winters1

Dik ingesmeerd met vaseline
Gelukkig boden bevoorradingsvluchten van de KLM die winter uitkomst. Over de acrobatische toeren die heldhaftige vliegers soms moesten uithalen om in die witte wereld van sneeuw, mist en ijs toch veilig te landen, zijn de geschiedschrijvers lovend. En dan te bedenken dat de piloten in een open (!) cockpit zaten. Ze droegen beschermende, winddichte kleding en hadden hun gezichten dik met vaseline ingesmeerd. Eenmaal geland bleven de propellers draaien om bevriezing te voorkomen, zodat het in- en uitladen van de goederen een gevaarlijk klusje was.

Een officieel landingsterrein was er nog niet, maar met een beetje improvisatie konden piloten ook op het strand landen en starten. Levensmiddelen, post en passagiers werden zo met regelmaat door de eerste Fokkertoestellen “ingevlogen”.

Lopen over bevroren zee
Meestal was het ijs op de Waddenzee niet stevig genoeg om over te lopen of te sleeën. Maar in de winter van 1929 wél. Ondiep water en wantij, het bleek een ijzersterkte combinatie. Velen maakten de oversteek met de arrenslee, aan de oostkant (ter hoogte van de eendenkooi) van ët eiland. Ze staken de bevroren zeevlakte over en kwamen in Holwerd uit. Konden de durfals meteen wat meel mee terug nemen voor de bakkers op Ameland. Want die zaten met de handen in ’t haar; ze hadden verse gist nodig. Veel bewoners redden zich wel een poosje. Vrijwel iedereen beschikte over een kelder met weckgroenten en gedroogde etenswaar, pas na weken raakte de bodem van die voorraad in zicht.

December 1946 was ook zoín memorabel jaar. De veerboot voer na de Kerst al niet meer en zou uiteindelijk pas op 6 maart weer in de vaart komen. Veel oud-eilanders uit Amsterdam en omstreken waren voor de feestdagen “thuis” bij hun familie op Ameland, maar konden na de vakantie niet terug. Speciaal voor hen werd een passagiersvliegtuig gecharterd. Genereuze geste van de burgemeester, zeker. Maar ook pragmatisch gedacht: hoe minder mensen gebruik maakten van de beperkte voedselvoorraad, hoe beter natuurlijk.

Dakota’s vlogen af en aan
Ook de winter van ’62 op ’63 staat veel Amelanders nog op het netvlies. In het jaar dat Reinier Paping zijn beroemde Elfstedenzege vierde raakte het eiland opnieuw in de ijzige greep van Koning Winter. Waaghalzen liepen weer naar de overkant en ook na die kerstvakantie moesten gasten op vleugels terug naar de vaste wal: eerst in een Dakota richting luchtmachtbasis Leeuwarden, vandaar in ’n half uurtje met een chartertoestel van Martinair naar Schiphol. De DC-3’s van de luchtvaartmaatschappij vlogen af en aan in die barre weken. Met steenkolen, gasflessen, voedsel, veevoer, postzakken Èn mensen.

In februari 1979 is het even weer raak: alle wegen over land en zee zijn afgesloten en er wordt gevlogen. De problemen zijn maar van korte duur, er wordt een ijsbreker ingezet zodat de veerboot kan blijven varen. Het vliegveld raakt tijdelijk ingesneeuwd en de reddingshelikopter – voor post en patiënten – landt op het grasveldje voor het gemeentehuis. Maar de metershoge bergen sneeuw zorgen vooral voor veel winterpret: Amelanders spannen geregeld de arrenslee achter het paard en ook de jeugd vermaakt zich opperbest met sleetje rijden.

Uit: Ameland InZicht, editie 3
Tekst: Jolanda de Kruyf

amelandinzicht-3

Bronnen & fotomateriaal:

• Logboek van een Vliegveld, vliegveld Ameland in de periode 1916-2007, 
 Bjorn van den Brink en Ina Nagtegaal
• Pollepraat, nummer 38, november 2002 (donateursblad Stichting De Oude Polle)
• Archief Pieter Jan en Tineke Borsch
• Foto’s Familie Hesselink

‘Tjonge jonge Floris, wat is het hier mooi met zonsondergang.’ ‘Ja jongens, jullie zijn niks gewend hè? Wij eilanders komen hier eigenlijk ons bed niet meer voor uit.’ ‘Zeg Floris, mogen wij geen muziekfestival organiseren hier?’ ‘Prima jongens, het strand is van mij, ik zorg voor een feesttent en catering en jullie voor de rest.’ ‘Oh, oké!’

De geboorte van een festival
Een avond op één van de schoonste stranden van Nederland. Vier jonge strandwachters en de eigenaar van strandpaviljoen ‘de Buren van Nes’ zitten gezellig aan een biertje. Heerlijk  verfrissend na een lange dag werken. Genietend van de rust op het strand en starend naar de warme oranje gloed van de ondergaande zon, die steeds verder en verder in zee wegzakt. Zomaar een zomerse dag op Ameland, simpelweg een gedachtegang. Een festival op het strand. Op dit strand. Dat zou wat zijn.

madnes1madnes5

Een briljante ingeving zo blijkt achteraf. Een idee dat door een mix van enthousiasme, wilskracht en een gezonde dosis gekte werkelijkheid wordt. Als een vrolijk gekleurde vlieger die aarzelend tot beweging komt op het strand, onder invloed van de zeewind hoger en hoger stijgt en een vrolijke gezicht tekent op het gezicht van elke badgast die haar hoog in de lucht ziet zweven. 

Zo is ook MadNes geboren, het blijkt een doorslaand succes. Dit jaar organiseert de crew van MadNes het surf- en skatefestival  voor de zesde keer. Kleinschalig, maar groots en uniek qua concept. De duizend all-inclusive-kaartjes gaan als warme broodjes over de toonbank. Ook het beperkt aantal kaarten voor de eilanders kent gretig aftrek. Het eilandfestival leeft en bruist elk jaar weer.

MadNes: surf & skatefestival
Het is begin juli. De veerboot meert af en in een mum van tijd staat de veerdam van Nes vol met uitbundige festivalgangers, omringd door volgestouwde tassen en rugzakken. Allen afgereisd naar Ameland, klaar voor hét surf- en skatefestival. Busjes rijden af en aan naar Camping Duinoord, waar de bezoekers overnachten. Ook het vervoer van de meegebrachte surfboards en kites is vakkundig verzorgd. De ligging is ideaal, de camping ligt op een paar minuten lopen van het festivalterrein.

Drie dagen lang is het strand van Nes van MadNes. Het domein van surfers, skaters en zonaanbidders. Voor de ontspanning,  gezelligheid en de kick. Een weekend lang is het genieten van alles wat het eiland en de natuurelementen te bieden heeft: zon, zee, golven, zand en de wind. Het strandfestival zorgt voor een kleurrijk decor van gezellige terrasjes, vrolijke festivalbezoekers, fanatieke windsurfers en skimboarders, van vliegensvlugge BMX-ers en stoere skateboarders op de halfpipes. Onder invloed van de zeewind scheuren blokarts en kitebuggy’s op hoge snelheid over het strand. Dat is MadNes.

madnes4

MadNes: live muziek & clinics 
Surf-en skaten voert de boventoon, maar MadNes biedt meer. Zoals live muziek. “Zeker dertig vette bands treden op”, wordt mij enthousiast ingefluisterd door Symen Verbruggen. Hij is één van de organisatoren van het festival. “Van funk, jazz, rock, reggae , latin tot rock & roll, country en russian power polka. Niets is te dol. Voor iedereen is er wel een muzikale smaak bij”.

Een persoonlijk kijkje op de website www.madnesfestival.nl is voor mij alleszeggend. De crew is heel goed bezig. Fris, up-to-date en werkelijk alle denkbare informatie is feilloos te vinden. Ook de promofilm van MadNes, een flitsende impressie van het festival omlijst met muziek van ‘Here comes the drums van Jaya the Cat’ spettert van het  beeldscherm.  En hoewel mijn leeftijd ongetwijfeld hoger ligt dan die van de gemiddelde festivalganger: ook ik ben verkocht.

Naast de muziek, is er elk jaar volop belangstelling voor de clinics. Sommige zijn nauw verbonden aan het skaten of surfen, andere clinics bieden een mooie mix van beweging, ontspanning, durf, creativiteit en techniek. Van het leren balanceren op een elastisch koord (slackline) en een total workout tijdens het paaldansen tot een meditatiesessie en het beproeven van je acteertalenten tijdens een theaterclinic. Het kan allemaal.

Net als voorgaande jaren is er dit jaar ook weer aandacht voor zonne-energie in de vorm van een clinic. Deze keer kunnen deelnemers zich opgeven voor Solar Cookers, waarbij zij een kartonnen doos ombouwen tot een heuse zonneoven om hierin vervolgens koekjes te bakken. Een clinic die perfect aansluit bij de positieve boodschap die MadNes wil uitdragen.

madnes3

Een positieve boodschap
Symen licht het toe: “MadNes is geen duurzaamheidsfestival, maar duurzaamheid speelt voor ons wel een belangrijke rol. Eigenlijk heel logisch vinden we dit. Iedereen wil toch in een schone zee surfen. Duurzaamheid vertalen we op verschillende manieren. Zo gebruiken we biologisch afbreekbare materialen om nadelige gevolgen voor het milieu te voorkomen. De bierbekers zijn gemaakt van maïs, we gebruiken houten bestek en ons promotiemateriaal is bedrukt met sojainkt. We geven de MadNekst  uit: een duurzame doorgeefkrant. Op onze website stimuleren we het maken van carpoolafspraken”.

“Verder werken we samen met partners, die ons begrijpen en onze duurzame boodschap tijdens het festival versterken. Zoals Bean Brothers met hun eerlijke koffiebonen, Lucky People Center die van een gescheurd kitezeil  een trendy tas maakt en natuurlijk de altijd vrolijke medewerkers van Cantina Mobile, die vanuit een oude Mercedes-Benz pannenkoeken en wraps serveren.”

“Ook het strandpaviljoen ‘De Buren van Nes’ van Floris Oud is onlosmakelijk verbonden met MadNes. Dankzij hem hebben we MadNes kunnen opzetten. In 2010 is dit strandpaviljoen uitgeroepen tot de meest duurzame strandtent van Nederland en is in het bezit een Gouden Greenkey certificaat. Dit sluit goed aan bij onze duurzame visie”.

Greenstage en Surfrider Beach Clean 
Een ander mooi duurzaam initiatief tijdens het festival is de Greenstage van Groeninnovaties. Een podium met akoestische bands, dat in zijn geheel van energie wordt voorzien door zonnepanelen, een aantal windmolens en trappende en roeiende bezoekers. Wanneer het geluid dreigt uit te vallen, moeten de festivalgangers flink in actie komen. Een leuke en positieve manier om het gebruik van duurzame energie onder de aandacht te brengen.

madnes2

Een meerdaags festival als MadNes zorgt voor afval, dat is een feit. “Om onze festivalgangers tijdens deze drie dagen er op te wijzen het strand schoon te houden, gaat Surfrider Foundation op vrijdag met vrijwilligers aan de slag om van sloop- en drijfhout vuilnisbakken en informatieborden te klussen. Tijdens het festival wordt verzameld afval omgetoverd tot kunstwerken en op zondag volgt de Surfrider Beach Clean met als doel het strand na MadNes netter achter te laten dan ervoor”. Na drie dagen gezelligheid en pret, maar relatief weinig slaap, heeft de organisatie een extra stimulans ingebouwd om de deelname aan deze eindschoonmaak te vergroten. Iedere volle vuilniszak levert een lot op met kans op fantastische prijzen. De spanning is te snijden tijdens het draaien van het ‘Rad van Fortuin’. De formule werkt.

“Ons uitgangspunt is dat we onze festivalgangers elk jaar weer verrassen met iets nieuws”, licht Symen toe. “We zitten stampvol met nieuwe ideeën, MadNes is voor ons een hobby, een speeltuin. We kunnen en gaan nog jaren door”.

Begin juli is het weer MadNes. Het festival  leeft en bruist en heeft een positieve, duurzame boodschap voor de wereld van morgen. Het concept is eigentijds, fris en vernieuwend. De energie, de ‘drive’ en de gezonde dosis gekte is aanstekelijk. Ook ik ben overtuigd: Ameland zal nog jarenlang MadNes kennen.

 

Meer informatie? Kijk op www.madnesfestival.nl

amelandinzicht-4

Uit: Ameland InZicht editie 4
Tekst: Froukje Krist
Foto’s: Bas Arps / Jantina Scheltema

‘Ik voel altijd een warm welkom als ik weer voet op Ameland zet’

De herinneringen komen als vanzelf. En daarmee verschijnt de glimlach op haar gezicht. Herinneringen aan het onbezorgde leventje op Ameland. Overdag dollen met de collega’s op Klein Vaarwater, tot diep in de nacht stappen en dansen in de Swinging Mill en de Lichtboei. ‘Het waren prachtige tijden’, zegt Ireen Wüst, ‘ik had ze nooit willen missen.’ Die onbekommerde ervaringen smeedden voor altijd een onwrikbare band tussen de schaatscoryfee en het eiland. ‘Na m’n carrière zou ik er wel een huisje willen. Om uit te waaien op z’n tijd.’

Ireen, graag twee patat met, een bereklauw en drie frikadellen.’ Ze kan zich de sfeer van toen nog goed voor de geest halen. Ze was in de zomers van 2001 en 2002 ‘van de snacks’ op het vakantiepark in Buren. Op de snackhoek bij het zwembad, of in De Boeg. En als de zon hoog boven het eiland stond en de badgasten massaal richting strand trokken sprong ze bij in het strandpaviljoen. ‘Een patatje oorlog, drie kroketten graag. En doe er ook maar een bamischijf bij.’

Dat ze Ameland koos voor haar vakantiebaantjes in het seizoen was niet toevallig. Haar oom Jan had er een vakantiehuisje, haar nichtjes werkten er in de zomermaanden. ‘Daar had ik ook wel oren naar.’ Ze gooide met vriendin Nieke maar eens een balletje op. Het was oké; dus trokken beide 15-jarigen vanuit hun woonplaats Goirle (NB) naar het eiland. Overdag serieus aan ’t werk, ’s avonds op stap. Op de fiets door De Vleyen naar Nes. En feesten maar.

Maar ook toen al, in die zorgeloze tijd, was Ireen Wüst serieus met haar sport bezig. Schaatste bij het Gewest, voorportaal voor Jong Oranje. Ook toen al bezat ze die taaie volharding die haar uiteindelijk groot zou maken. Ze deed volop mee, maar verloor haar doelen nooit uit het oog. Ze lacht: ‘Dan rolden we ’s nachts om drie uur niet al te fris het bed in; de volgende ochtend, als iedereen z’n roes nog lag uit te slapen, ging ik in trainingsbroek door de duinen. In m’n eentje. Conditie op peil houden.’ En als ze in de gaten had dat ze het wat al te bont had gemaakt, dan fietste ze ’s nachts niet terug naar de stacaravan op Klein Vaarwater, maar draafde ze naast haar fietsende vrienden mee. ‘Dan rende ik het ergste er alvast weer af.’

Die mentaliteit is tekenend voor Ireen Wüst. Ze is een winner. Altijd al geweest. En sportvrouw in optima-forma. Ze hockeyde al op jonge leeftijd, werd met tennis meerdere keren clubkampioen. Pas op haar elfde ontdekte ze het schaatsen, toen haar vader Wim zich voorbereidde op de Elfstedentocht. Het was in de vroege ochtend van 4 januari 1997 toen het startsein voor de 15e Tocht der Tochten werd gegeven. De omstandigheden waren bar: windkracht 5 tot 6, en -6 graden in de ochtend. De zwaarste sinds 1963. Haar vader staakte halverwege de strijd tegen de elementen. Hij kon niet meer. Ze kan zich er ogenschijnlijk nóg kwaad om maken. ‘Ik was niet boos, ik was woest. Echt woest, bij het radeloze af. Kon het niet begrijpen. Toen was voor de hele familie in een keer duidelijk hoe fanatiek ik was.’

Ze lacht. ‘Vanaf dat moment wist ik dat ik topschaatser wilde worden. Niet zo maar top, maar de echte top. De wereldtop. Het werd een droom, waar ik elke dag mee opstond.’ Ze schaatste zich bij de jeugdselectie van Brabant en Noord-Limburg, kreeg in het seizoen 2004-2005 samen met Sven Kramer  een uitnodiging voor Jong Oranje en vervolgens ging het razendsnel. Tijdens de Olympische Winterspelen in 2006 in Turijn won ze goud op de 3000 meter en brons op de 1500. Ze was met haar 19 jaar de jongste Nederlands Kampioene op de Winterspelen ooit. De rest is geschiedenis. ‘Ik had nooit durven dromen dat het zo zou gaan.’

Zelf opgelegd ijzeren ritme

Ze vertelt haar verhaal in hotel-restaurant Tjaarda in Oranjewoud; op steenworp afstand van haar huis. Alweer zes jaar woont ze in Heerenveen, waar vlak om de hoek in het Thialf stadion alle faciliteiten aanwezig zijn. Een must om aan de top te blijven.

Ze heeft maar kort kunnen nagenieten van haar imponerende medailleoogst in Sotsji, die haar tot de meest succesvolle Nederlandse Olympiër ooit maakte. Drie weken vakantie brachten haar naar de wintersport in Oostenrijk en de tropische sferen van Thailand. Vanaf half april begon het nieuwe seizoen alweer. Een zelf opgelegd ijzeren ritme van trainingen. Zes dagen in de week; twee keer per dag. Trainingskampen met haar nieuwe ploeg Team Continue van de coaches Marianne Timmer en Gianni Romme. ‘Met zo’n ploeg ben je 240 dagen per jaar op pad. Bezig met maar één ding: nóg beter worden.’

Na de Olympische successen in Turijn, Vancouver en Sotsji is het vizier nu volledig gericht op de Winterspelen in het Zuid-Koreaanse Pyeongchang. ‘Ik leef in een Olympische cyclus. Ik heb er nu drie gehad en het gaat als een malle; die vier jaar zijn zo voorbij.’ Ze heeft het idee dat er nog veel meer in zit. ‘Anders zou ik er niet voor gaan, ik doe mee om te winnen.’

Het ruisen van de branding achter de duienrij; het geknisper onder de voeten. ‘Het schelpenpadgevoel’, noemt ze het.


Het allermooiste wat ik doe

De offers die ze daarvoor moet brengen neemt ze voor lief. Een monoloog: ‘Al die jaren als topsporter hebben me ongelooflijk veel gebracht. Ervaringen, successen, vriendschappen, bijzondere ontmoetingen. Maar een sociaal leven opbouwen is lastig. Ik ben gek op m’n vrienden en familie, maar ik moet alles inplannen. Alles volgens de agenda. En ik ben publiek bezit geworden; soms heb ik wel eens het idee dat ik word geleefd. De helft van de tijd wordt opgeslokt door verplichtingen. Maar ik klaag er niet over. Ik heb hiervoor gekozen en geniet er nog iedere dag van. Het is het allermooiste wat ik doe en ik zou het voor geen goud willen missen. Het steeds verder finetunen van het lichaam, die uitdaging om steeds beter te worden. Zonder het schaatsen zou ik doodongelukkig worden, zonder die passie kan ik niet.’ Of 2018 het eindpunt is? Ze haalt haar schouders op, weet het nog niet. ‘Als ik het fysiek nog aankan en er nog plezier aan beleef in die tijd dan stop ik zeker niet. We zullen het zien. Ik heb er alle vertrouwen in dat ik nog veel kan winnen.’

Altijd een warm welkom

Het is alweer een jaar of twee geleden dat ze met een paar vriendinnen uit Goirle een weekeindje op Ameland was en even aanklopte bij Dirk Kooiker van Klein Vaarwater. ‘Dan is het alsof je nooit bent weggeweest. Lekker dollen. Herinneringen ophalen.’ Liever zou ze vaker de oversteek maken, ‘want ik voel altijd een warm welkom als ik weer voet op het eiland zet. Maar ik heb teveel leuke dingen en te weinig tijd.’

Die keren dat ze er wel was genoot ze als vanouds met volle teugen. ’s Ochtends serieus trainen op het strand, ’s middags uitwaaien. ‘Ik kan wel genieten, hoor. Maar ik moet m’n momenten kiezen. Een biertje bij een strandpaviljoen, een wijntje bij het eten. Daar houd ik ook van; ik ben wél een mens natuurlijk.’ Ze komt optimaal tot rust op het eiland, vertelt ze. Vroeg uit de veren, en dan aan het eind van de Badweg in Buren naar rechts. Weer of geen weer. Het schelpenpaadje richting Bureblinkert op. Het ruisen van de branding achter de duienrij; het geknisper onder de voeten. ‘Het schelpenpadgevoel’, noemt ze het. Als de zon schijnt en de wind het helmgras laat dansen onderuit zakken in een duinpan. Of  De Vleyen in. Zo maar een fazant, zo maar een konijn dat haar pad kruist. ‘Dat is Ameland ook voor mij. Die rust. Die ruimte.’

Een eigen huisje in de duinen

Ze reist de hele wereld over, heeft de mooiste plekken gezien. ‘Maar’, zegt ze dan, ‘na m’n carrière zou ik wel graag een tweede huisje op Ameland willen, zo voel ik me er thuis. Ik zou er niet kunnen wonen, daarvoor vind ik het te klein. Maar een plek om helemaal mezelf te kunnen zijn, uit te kunnen waaien en tot rust komen, het zou prachtig zijn.’ Ze lacht breeduit. ‘Het liefst zo’n mooie rietgedekte aan de Zwarteweg. In de duinen. Maar om dat voor elkaar te krijgen zal ik nog wel even flink moeten doorschaatsen.’ Ze haalt haar schouders op. ‘We zien het allemaal wel. Eerst nog maar eens wat winnen zo hier en daar.’

Uit: Ameland  InZicht editie 7
Tekst: Roelof Tienkamp
Foto: Jannesffaber

 

Dit magazine direct bestellen!

 


…in SUMMERTIME

Genieten kost hier niks. Dus wat let je: laat de zon binnen en trek iets luchtigs aan. 

zeehond

Verken eindeloze verten. Strakblauwe luchten voor de vlieger. Brede stranden met een kalme zee ervoor. Dezelfde zee die zo af en toe een ‘Wild West’ showtje weggeeft, speciaal voor de golfsurfers onder ons. Wat een leven, wat een vrijheid. Geen deadlines. Gewoon ‘es even níet bereikbaar zijn. Dat is ook lekker hoor.

oerdbloem

Jaarlijks – met een piek in de zomer – zetten honderdduizenden gasten koers naar Ameland. Juist voor dát gevoel.

Bootladingen vol enthousiaste eilandfans worden gedurende de vakantiemaanden vrijwel elk uur ‘gedropt’ op de veerdam in Nes. Met hun tassen, de kinderen, honden, bolderkarren, fietsen en tentjes. Maar ook met hun eigen verwachtingen, wensen en verlangens. Hun vakantie begon al op de boot. Net als die van u en jullie, waarschijnlijk.

hansroggefeest

Het is doodgewone kost voor de veerdienst. Alle dagen varen de Sier en Oerd hun vaste parcours door de geulen en kreken van dat fascinerende Waddengebied. Heen en weer. Maar er komt heel wat kijken bij zo’n zeereis. Ameland InZicht nam een kijkje achter de schermen.

Wie ook zulke mooie zomerherinneringen aan Ameland bewaart? Ireen Wüst. De koningin van het ijs. ‘Onze’ meervoudig schaatskampioene heeft een zwak voor het eiland waar ze als tiener al de nodige, nachtelijke avontuurtjes beleefde… Je leest het in de zomereditie.

Dit magazine direct bestellen!

 

Commandeurvilla’s in oud-Amelander stijl doen vakantiegangers versteld staan

parelvannes7

De Parel van Nes bestaat uit 14 beeldschone commandeurvilla’s, onder architectuur gebouwd in typische oud-Amelander stijl. Het park ligt in een groene oase en biedt een fraai uitzicht over de eilander weilanden. Het centrum van het karakteristieke dorpje Nes ligt op drie minuten loopafstand. Het genieten van schone lucht, zon en wind, zand en schelpen, het ruisen van de zee en de gezelligheid van Nes in combinatie met dit heerlijke ‘thuis’ maakt het verblijf in De Parel van Nes tot een unieke vakantie.


parelvannes4parelvannes9parelvannes8parelvannes9bparelvannes1

Deze, en nog veel meer exclusieve vakantie-accommodaties, zijn te huur via Metz verhuur & beheer.

Trendy paviljoen verwent gasten met gastronomie en topwijnen

Het ‘beleefstrand’ van Ballum is een buitenbeentje. Maar dan wel uniek in z’n soort, met een geheel eigen charme. De moeite van een expeditie zeker waard. Verken een dynamisch stukje Ameland dat zich niet door mensenhanden laat temmen. Uitgewaaid? Schuif dan lekker aan bij Strandpaviljoen Ballum.

strandballum4

Ballum aan zee’? Dat is nog even wennen misschien. Het zal zo’n achthonderd meter lopen zijn tot je tenen daadwerkelijk de branding raken. Maar ook ver voor de vloedlijn valt genoeg te beleven en te zien. Zeker als je iets meer weet over de bijzondere waarden van dit gebied. Ongeëvenaard. Direct om de hoek van het paviljoen, richting Hollum, strekt zich al het groene strand uit. Een fantastische oase voor flora en fauna, dit geschenk van Moeder Natuur zelf. De strandopgang onderscheidt zich dan ook van alle andere op het eiland en dankt zijn uitzonderlijke eigenschappen aan een staaltje hyperactieve kustgroei. Maar daarover straks meer.

‘Service. Een hoogwaardige keukenbrigade, mooie gerechten, een bijpassende wijnkaart.’


TRENDY PAVILJOEN

‘Wij moeten het daarom van onze eigen kwaliteiten hebben’, beseft gastheer Niels van den Burg. ‘Service. Een hoogwaardige keukenbrigade, mooie gerechten, een bijpassende wijnkaart.’ De 27-jarige horecamanager van de Stichting Recreatie Centra Ameland (waar behalve het strandpaviljoen ook het buitenbad en Camping Roosdunen onder vallen) kent z’n pappenheimers wel. ‘We zitten mooi in het midden van Ameland, krijgen veel passanten over de vloer die tussen de dorpen fietsen of wandelen. Die willen we natuurlijk iets moois bieden.’

Dat gebeurt sinds de zomer van 2012 in een modern en royaal onderkomen op het hoge duin. Met de nieuwbouw – trots: ‘het paviljoen is in acht weken tijd neergezet’ – is rigoureus een streep gezet onder het tijdperk van de oude ‘schotjeskeet’. ‘Super gezellig hoor, maar het was wel behelpen en niet erg praktisch meer.’ De term strandtent doet dit trendy paviljoen dan ook nauwelijks recht meer: dat is professioneel uitgerust, met binnen volop ruimte en buiten een terras waar een beetje zeewaardige schuit best een flinke draai kan maken: goed voor 120 stoelen en loungezitjes. ‘En dan zit je nog royaal.’ Iedereen moet zich welkom voelen. De voorbijganger in korte broek, met het zand nog tussen de tenen en de gast die zich culinair laat verwennen, met Amelandse producten en speciaal geselecteerde wijnen. Lam uit Buren. Bier uit Ballum. Kaas, roggebrood, ijs en mosterd. Alles van eigen bodem. Frietjes snijden ze zelf, ‘scharrelgans’ komt van lokale jagers. ‘Ameland staat in de hoofdrol, ook op de menukaart.’

strandballum5

GROTE SCHOONMAAK

Terwijl verreweg het gros van de paviljoens aan de Nederlandse kust rond november de boel moet afbreken en pas in maart weer mag opbouwen, heeft Ameland een streepje voor. Het was één van de eerste eilanden waar de strandtenten meer status kregen en nu het hele jaar rond mogen blijven staan. Da’s goed nieuws voor de badgasten die ook buiten het hoogseizoen graag ‘es aansteken voor een hartverwarmende hap of slok. Voor Niels en zijn crew is het werk half januari alweer begonnen: er wordt nieuw personeel gezocht (rustig 20 tot 25 m/v extra zijn in de zomer nodig voor het complete bedrijf), de kaart wordt vernieuwd en de boel opgeschoond. ‘Alles heeft flink te lijden hoor, van zand, zeewater en zoute wind.’ En dus worden de vloeren stevig opgeschuurd, wordt het terras gereinigd en komt het meubilair weer uit de opslag. ‘Dan begint het weer te kriebelen’, verklapt de gastheer, ‘krijg je echt weer zin in het nieuwe seizoen.’

Een stapje terug in de tijd. De allereerste officiële strandtent van Ballum werd in 1934 opgericht door Hendrik en Willem B. Nobel, met Bertus Visser als uitbater aan ‘t roer. Het was nog lang zo druk niet in die dagen, dus alle klandizie was welkom. Bertus stond ’s morgens al vroeg op de uitkijk; kwamen er fietsers aan dan haastte hij zich naar binnen om koffie te zetten. Tijdens de Tweede Wereldoorlog is het gebouwtje door de Wehrmacht gebruikt, waarna ook het verval intrad en de slopershamer er in ’45 korte metten mee maakte. Er kwam een nieuw paviljoen dat in 2012 werd vervangen voor het huidige.

strandballum3 Strandpaviljoen ballum op Ameland

EEN GROEN STRAND

Dat strand, da’s een verhaal apart. De eerste contouren werden rond 1995 zichtbaar. De oorzaak: sterke kustontwikkeling bij het Borndiep, de vaargeul tussen Ameland en Terschelling, maakt dat de zandbank Bornrif verschuift. Het Borndiep beweegt door getij en wind, met de klok mee richting Ballum en duwt ook de zandplaat steeds verder oostwaarts. Zo is een haak ontstaan die aansluit op de kust van Ballum en nu een soort binnenmeer omarmt.

De ingrediënten voor een bijzondere habitat. Want de baai die bij Ballum ontstond loopt vol bij vloed en het zeewater neemt slib mee richting duinen. Slib is een vruchtbare bodem voor zoutminnende kwelderplantjes als zeekraal en lamsoor. Samen met het ondergrondse zoete water uit de Lange Duinen vormde zich van lieverlee een brakwaterbiotoop voor zo’n 65 soorten planten. Resultaat: een groen strand. Waar muizen nestelen, kieviten broeden en kiekendieven jagen, af en toe een velduil wordt gespot. Maar ook sterns en strandplevieren broeden er. Een kwetsbaar gebied dus, maar kilometers lang flaneren langs die brede duinreep, dat mag wel.

Niels vierde al sinds z’n vijfde jaar vakanties op Ameland, kwam hier later terug voor seizoenswerk en deze bijzondere plek intrigeert hem nog steeds. ‘Het ideaalbeeld blijft toch een écht badstrand, met bijvoorbeeld een grote brug richting vloedlijn.’ Toekomstmuziek. De Vrienden van het Ballumer Strand – een club van ondernemers en leden van plaatselijk belang – bundelt de krachten en zorgt van tijd tot tijd dat het strand wordt opgehoogd. Schoon zand op slik, met man en macht. Een monsterklus die vele handen en groot materieel vergt. ‘Een duidelijk signaal voor onze gasten dat we met dit bijzondere strand bezig blijven.’

strandballum6

Uit: Ameland InZicht editie 6
Tekst: Jolanda de Kruyf
Foto’s Jantina Scheltema

Altijd in ontwikkeling

Bungalowpark Boomhiemke in Hollum is een begrip op Ameland. Smaakvolle bungalows, cottages en villa’s dichtbij duinen, strand en zee. Van eenvoudig tot luxe, maar altijd comfortabel en gezellig. Wat betreft de ontwikkeling staat het bij Boomhiemke nooit stil. Eigenaren Jan en Elly Oenema hebben mooie plannen voor de toekomst.

boomhiemke3

Zij vertellen hun verhaal vanuit de ‘huiskamer’ van Boomhiemke, in de ruim opgezette receptiehal met onder meer een gezellige openhaard en comfortabele chesterfieldbanken. Jan begint enthousiast en ontspannen, duidelijk trots op ‘hun’ Boomhiemke: “De huiskamer is het centrale punt binnen Boomhiemke. Hier ontmoeten gasten elkaar en kunnen zij onder andere praten, eten, drinken, spellen spelen… oftewel: ontspannen. De intieme sfeer staat bij ons hoog in het vaandel. Door gasten wordt dit enorm gewaardeerd. Het feit dat we een uniek, zelfstandig bungalowpark zijn, ervaren bezoekers als een verademing. We zijn geen keten en ‘een van de velen’. Overigens werken onze drie kinderen ook binnen Boomhiemke en dat maakt het tot een echt familiebedrijf.” Dat heeft een bewezen grote meerwaarde.

boomhiemke1 boomhiemke2

Van de wal naar Ameland
Je zou zeggen dat de familie Oenema altijd op Ameland heeft gewoond. Maar dat is niet zo: “In 1989 solliciteerden Elly en ik op een vacature voor een beheerdersechtpaar voor Boomhiemke”, begint Jan. “We woonden in Gorredyk, waar ik voor de gemeente Opsterland werkzaam was als ambtenaar. Ik was inmiddels toe aan een nieuwe uitdaging en ook Elly wilde graag weer aan het werk. In Boomhiemke zagen we een grote kans en veel mogelijkheden. Destijds was het een bescheiden bungalowpark met jaarplaatsen en kampeerplekken, meer dan vijftig jaar geleden opgezet door een achttal families uit Hollum. Heel bijzonder. Tot onze verrassing kregen we de baan. We maakten de overstap naar Ameland en verhuisden met onze toen nog jonge kinderen naar een woning bij het park. Het begin van ons Boomhiemke-tijdperk.”

“Het is ons doel om onze gasten het ultieme vakantiegevoel te laten beleven, zoals dat alleen kan op Ameland”

Uitgebouwd tot modern vakantiepark
Elly vertelt verder: “Natuurlijk moesten we even wennen. Vanaf dag één hebben we hard gewerkt en dat heeft ons door de beginperiode heen geholpen. Inmiddels wonen we alweer zo’n 23 jaar op Ameland en zijn we – met onze kinderen die eigenlijk niet anders kennen – echte eilanders geworden. De Amelanders hebben ons helemaal geaccepteerd en hebben respect voor wat we met Boomhiemke tot stand hebben gebracht. Dat voelt geweldig.” Inmiddels is het bungalowpark sterk gemoderniseerd en zijn er meer dan tweehonderd woningen bijgebouwd. Ook is Boomhiemke diverse moderne horecavoorzieningen rijker én een bowlingbaan en overdekt zwembad. Sinds kort kunnen gasten zelfs op hoog niveau en in luxe onthaasten en zich laten verwennen in spAmeland, het nieuwe sauna- en beautycenter van Boomhiemke.
Familiebedrijf
In 2003 werden Jan en Elly eigenaar van Boomhiemke. De Hollumer families hadden ervoor gekozen om het bedrijf te verkopen, mogelijk vanwege de positieve ontwikkelingen die het onderging sinds de familie Oenema zich over het vakantiepark had ontfermd. Het bedrijf is eerst nog even in handen geweest van de Friese ondernemer Jan Riedstra waarna een groot aantal woningen particulier werd verkocht. Jan: “Elly en ik hebben vervolgens de exploitatie, de camping en alle overige faciliteiten weer teruggekocht. Daarbij namen we eveneens het beheer en de verhuur van de woningen op ons. Het feit dat we vanaf dat moment niet langer werknemers maar eigenaren van Boomhiemke waren, was vanzelfsprekend voor iedereen even wennen. Maar dat is uiteindelijk heel goed verlopen. We hebben onze kinderen vervolgens al snel gevraagd of ze met ons verder wilden in de onderneming. Uiteindelijk zijn ze allemaal in het bedrijf gekomen en is Boomhieke een echt familiebedrijf geworden.”

boomhiemke4

Constant in ontwikkeling
In de tijd die volgde, richtten Jan en Elly zich op een grote kwaliteitsomslag en werden hiervoor tot in detail plannen gesmeed. “Uiteindelijk moet Boomhiemke het mooiste bungalowpark van Ameland worden”, vertelt Elly gedreven. “We zijn ontzettend trots op onder andere spAmeland en richten ons onder andere op het stacaravanterrein dat tegen het duingebied aanligt. Een schitterende locatie waar inmiddels al duinbungalows zijn gebouwd.” “Het is ons doel om onze gasten het ultieme vakantiegevoel te laten beleven, zoals dat alleen kan op Ameland”, vervolgt Jan met passie. “Een overdekte waterspeeltuin voor de kinderen en een grote multifunctionele congresruimte zitten eveneens in het vat. De entree zijn we van plan te verplaatsen naar wat nu de achterkant van het hoofdgebouw is.” Boomhiemke is constant in ontwikkeling. “We denken altijd verder, maar zijn heel trots op ‘ons’ vakantiepark dat we sinds 1989 hebben opgebouwd. Onze gasten hebben alles om in comfort, gezelligheid en topkwaliteit te genieten van een onvergetelijke vakantie op het prachtige Ameland”, besluiten Jan en Elly.

Meer weten of direct een vakantie boeken op Boomhiemke?

amelandinzicht-2

Uit: Ameland InZicht editie 2
Tekst: Froukje Krist
Foto’s: Boomhiemke

Het riep een nostalgisch beeld op. De herinnering aan vier eilandvrouwen op Ameland, die in de jaren ’90 met hun geliefde Friese paarden shows gaven voor het publiek. Mooie gedachten die bleven hangen, een idee dat zo nu en dan weer boven kwam drijven…
…wachtend op het juiste moment. 

 

Het moment

Ongeveer tien jaar geleden kwam er een onvoorwaardelijk “ja”, tijdens een ledenvergadering van de Friese Paardenclub Ameland (F.P.A.). Het voelde goed om dit initiatief  nieuw leven in te blazen. Een eenduidig antwoord van acht energieke eilandvrouwen met een gedeelde passie voor paarden. Voor Friese paarden, ofwel de zwarte parels. Een naam voor de amazones met hun paarden was snel gevonden. Zwarte parels op Ameland. Het waddeneiland, dat liefkozend ook wel de Waddendiamant wordt genoemd. Het moment was aangebroken. De geboorte van ëDe Waddenparelsí was een feit.

waddenparels2

De eerste show 

Jaarlijks wordt in Ballum, het kleinste dorpje op Ameland, de Ambachtelijke dag georganiseerd. Voor het eerst in 1987 en sindsdien elk jaar traditiegetrouw terugkerend op de vierde donderdag van juli, de hooimaand. Een evenement vol traditionele ambachten, zoals schapen scheren, wol spinnen, glas blazen, mandvlechten en klompen maken, gedemonstreerd door Amelanders. Met aan het begin van deze feestelijke dag een grootste optocht van paarden met oude landbouwmachines.

Het is 2005. Op de 18e Ambachtelijke dag wordt het eerste optreden van de Waddenparels aangekondigd. Acht ruiters op Friese paarden met een bijzondere k¸r op muziek. Naar deze dag hadden ze toegeleefd. De paarden zijn in topconditie, de spanning stijgt. Een gezonde dosis positieve stress. Het publiek is enthousiast over de show met de sierlijke paarden en de trotse amazones. Een prachtig geheel. Het eerste optreden geeft veel energie en blijkt alle voorbereiding meer dan waard. Op het Midzomerfeest van 2006 en het 25-jarig bestaan van de Amelander Men- en Rijvereniging (AMRV) in hetzelfde jaar, stralen de Waddenparels opnieuw. Ameland is trots. ìNatuurlijk zijn er ook momenten geweest waarvoor je het niet doetî, licht Heleen van Meurs toe. Zij is de huidige commandant en traint en kondigt onder meer de Waddenparels aan tijdens hun optredens. Zo herinnert zij zich nog het Midzomerfeest van 2008. ìDe weersomstandigheden maakten die dag verre van ideaal voor de paarden. Een optreden op het strand, minstens dertig graden, hoog water en erg mul zand. Een drama voor de dierenî.

Eilandvrouwen

Door de jaren heen is de oorspronkelijke samenstelling van de groep wel iets gewijzigd. Een aantal vrouwen van het eerste uur is: Annet Boelens-Kienstra, Janna Andriessen, Gunda Brunotte-Kiewiet en Heleen van Meurs. Barbara Hofker was de eerste commandant van de Waddenparels, later dus opgevolgd door Heleen.  Drie jaar geleden werd besloten om de shows terug te brengen naar zes paarden. ìUit praktische overwegingenî, licht Heleen toe. ìDe manegebak waar we trainden was eigenlijk te klein voor acht paarden en verder bleek het organisatorisch een hele uitdaging om alle  vrouwen bij elkaar te krijgenî. Tegenwoordig zijn er vijf vaste ruiters; Gunda, Gerarda, Annet, Jolanda en Petrina. Greetje en Anita zijn reserve. Heleen knikt bevestigend. ìJa, inderdaad. Deze samenstelling betekent dat er altijd een beroep moet worden gedaan op ÈÈn van de reserveruiters. Dat is geen ideale situatie en daarom zijn nieuwe amazones van harte welkomî.

Alle amazones zijn vrouwen, die op het eiland wonen en werken. In het dagelijks leven verdienen ze hun geld veelal als ondernemer en  ZZP-er. Met werk in of veelal gerelateerd aan de recreatie en het toerisme op Ameland.

Elk jaar te zien

Tegenwoordig treden de Waddenparels vier keer per jaar op. Elk dorp op het eiland een eigen show.   Altijd in de zomermaanden. Trots vertelt Heleen dat ze soms ook door het vaste land worden uitgenodigd om op te treden. ìZo was er een uitnodiging voor het Flaeijelfeest in Nieuwehorne. Helaas valt dit evenement in de herfstvakantie van Ameland en is het voor ons onmogelijk in te plannen. Jammer is het welî.

In Ballum zijn ze traditioneel op de Ambachtelijke dag te zien. De data van shows in Hollum, Buren en Nes worden via diverse media vooraf aangekondigd. Op vaste locaties in het dorp, waarbij rekening is gehouden met een geschikte ondergrond, voldoende ruimte voor de paarden en de toeschouwers. Elk jaar komen ze met een nieuwe k¸r. Deze wordt helemaal zelf geschreven. Ook de bijpassende muziek wordt met zorg uitgezocht. ìVooral dit laatste kost veel tijdî, licht Heleen toe. ìAls ik de k¸r volledig heb uitgeschreven, oefenen we eerst zonder muziek en bekijken we of alles klopt en uitkomt. Pas daarna gaan we aan de slag met de muziek, waarbij Sip ëStaalí Boelens en Jan Straatsma ons helpen bij het knippen en plakken van de verschillende fragmenten. En we werken natuurlijk met paarden. Het is belangrijk om op te letten welke paarden waar moeten lopen in een rijopstelling, tijdens de uitvoering. Soms botst het tussen twee paarden of moeten ze even wennen als er een nieuw paard in de groep komt te staanî.

ìOok voor ons is het natuurlijk uitdagend om elke jaar een andere show te geven. En natuurlijk doen we het voor ons publiek. Ameland kent veel trouwe bezoekers, die regelmatig op ons eiland verblijven. Het is fijn om ook de loyale toeristen elk jaar weer te verrassen met een nieuwe show. De voorbereiding kost wel veel tijd en we komen elke donderdagavond bij elkaar om te oefenen. ës Zomers buiten en ís winters in manege ëDe Seeloní. Vooral in de winter is het daarna nog even gezellig nazitten met zín allen in de kantine, nadat eerst de paarden verzorgd zijn. Verder gaan we elk jaar in november een weekendje weg, ergens in Noord-Nederland. De paarden gaan dan mee. Ontzettend gezellig en heerlijk ontspannen. We hebben altijd veel lol met elkaarî.

Ameland: paardeneiland

ìOnze Friese paarden zijn allemaal stamboek Friezen, zowel ruinen als merries. Een aantal is zelfs ster preferent. Zij worden op het eiland gebruikt in de dressuur van B tot ZZ licht, aangespannen, voor recreatief gebruik of ze zijn eigendom van een verhuurbedrijfî.

Heleen vertelt verder. ìJa, Ameland is een echt paardeneiland. De Amelandse amazones staan bekend om het zeer hoge niveau op het gebied van dressuur. Ze zijn fanatiek en ambitieus. Het eiland telt twee paardenverenigingen, de F.P.A. en de AMRV, meerdere paardenverhuurbedrijven en naast de menners en amazones, zijn er natuurlijk veel recreatieruiters. Er worden jaarlijks ook diverse evenementen rondom paarden georganiseerd zoals paardenkeuringen, ringsteken, samengestelde menwedstrijden en een marathon. En wat we ook zeker niet moeten vergeten: de demonstraties met de paardenreddingsboot ëAbraham Fockí bij het reddingsbootpad in Hollum en natuurlijk het feit dat Ameland dÈ inspiratiebron en het decor vormde voor de film ëPennyís Shadowí, met een Fries paard in de hoofdrol.

Tot slot heeft het eiland ook een goede reputatie op het gebied van het fokken van kwaliteitspaarden. Een leuk historisch weetje is dat de geschiedenis ons verteld dat Prins Willem V tot 1780 reeds een kleine stoeterij had op Ameland. Van zeer recente datum is de berichtgeving dat Tabe de Jong uit Hollum dit jaar in Ermelo is gehuldigd tijdens de Nationale Tuigpaardendag tot Tuigpaardfokker van het Jaar.

Kortom, een waddeneiland vol tradities, een rijke historie en met veel liefde voor paarden. Een mooie plek voor de Waddenparels.

Genoeg energie

“We gaan zeker door”, zegt Heleen enthousiast. “En we zijn nog jong. De oudste van de groep is nog maar tweeënvijftig jaar, dus we kunnen nog jaren mee”, voegt ze er lachend aan toe. “We hebben er nog steeds veel plezier in. Voor het geld hoeven we het niet te doen. Ja, we houden een collecte na de shows. Dit geld gebruiken we voor de aanschaf van stof voor nieuwe kostuums voor de amazones. Ook een belangrijk onderdeel van de gehele show. Nee, wat het ons oplevert is veel energie en gezelligheid. En als het publiek geniet, genieten wij. Daar doen we het voor. Al jarenlang een geslaagde formule”.

amelandinzicht-2
Uit: Ameland InZicht editie 2
Tekst: Froukje Krist
Fotografie: Jantina Scheltema

Gastvrijheid en compleet comfort

Het in 2006 opgeleverde Strandhotel Buren aan Zee is onderdeel van Recreatieoord Klein Vaarwater en ligt op een van de mooiste plekjes van Ameland: op slechts honderd meter van het Noordzeestrand. Hier word je met oprechte gastvrijheid verwelkomd en voel je je vanaf het eerste moment helemaal thuis. Vertoeven in dit hotel voelt als een warme deken.

burenaanzee1

Perfect gelegen

Bedrijfsleidster Linda Brouwer en parkmanager Hans van Houten vertellen enthousiast over Buren aan Zee en de kracht van het hotel. ìDat is in de eerste plaats de algehele gastvrijheid. Die staat bij ons hoog in het vaandel en wordt erg gewaardeerdî, begint Hans. ìGasten kennen we bij naam, iedereen wordt herkend en begroet. Daar komt men echt voor terugî, vult Linda aan. Behalve het feit dat het slechts twee minuten lopen is naar de zee, ligt het hotel vlakbij het prachtige natuurgebied Het Oerd op het oostelijke deel van het eiland. Dit gebied bestaat uit duinen, kwelder en strandvlakte met veel vogels en andere dieren. Ieder jaargetijde is het een genot om hier te wandelen en te genieten van pure natuur. Strandhotel Buren aan Zee ligt vlakbij de dorpjes Buren en Nes, waar kan worden gewinkeld en gegeten in authentieke of juist trendy eetgelegenheden.

burenaanzee4

Unieke combinatie met Paviljoen ‘t Strandhuys

Wat betreft uitstapjes zijn er in de buurt van het hotel dus legio mogelijkheden. ìDaar is dit jaar het nieuwe Paviljoen ët Strandhuys officieel bijgekomen. De toegankelijkheid naar het strandpaviljoen – het vroegere restaurant De Heksenhoed – is inmiddels sterk verbeterd en dat heeft sinds de opening in juni jl. voor extra bezoekers gezorgd. Het uitzicht op de branding en het enorme terras zijn uniek op Ameland, daar zijn we ongelooflijk trots op. Vanaf 17 uur kan er worden gegeten in ons ‡ la carte-restaurant. We trekken een brede doelgroep aan: van gasten in black tie en baljurk tot doorgewaaide wandelaars: iedereen geniet bij ons. De combinatie hotel en paviljoen is een groot pluspunt voor onze gastenî, aldus Hans. Linda: ìWe zijn altijd bezig onze gasten zo compleet mogelijk te bedienen en denken zo veel mogelijk mee.

Ruime suites

Terug naar het hotel dat als een waar rustpunt wordt ervaren: ìWij bieden drie typen kamers,î gaat Linda verder, ìde Suite, de Studio en de Standaardkamer.î De Suite, waar er in totaal twaalf van zijn, heeft een riant uitzicht over de zee, de duinen of het bos. Er is een woonkamer met kitchenette, een aparte slaapkamer met boxspringbedden en badkamer met massagedouche. ìHet is overigens mogelijk om met een tussendeur de suite te verbinden met een Standaardkamer. Ideaal als je met drie of vier personen bentî, vertelt Linda. En voor gasten met een huisdier: deze worden in de kamers op de eerste verdieping toegelaten. ìWe proberen echt zo veel mogelijk mee te denken. En faciliteiten als een Home Cinema Set en draadloze internetaansluiting zijn – in alle typen kamers – vanzelfsprekend.

burenaanzee2

Alle kamers compleet & comfortabel

Voor mensen die graag kokkerellen op de kamer heeft Strandhotel Buren aan Zee drie Studioís. Zeer ruime tweepersoonskamers met kitchenette, een zithoekje, een eethoek, een balkon met terras en een badkamer met massagedouche. ìDe Studioís zijn eveneens ruim en hebben een geweldig uitzicht over de Noordzee of duinenî, vertelt de bedrijfsleidster. ìDe studioís zijn ideaal als je je in het hotel even wilt terugtrekken en je na een uitwaaidagje je eigen potje wilt koken. Gasten maken hier graag gebruik van.î De Standaard tweepersoonskamers hebben net als de andere kamertypen heerlijke boxspringbedden. Je kunt vanaf je balkon genieten van de Amelandse natuur terwijl je je eigen kopje koffie of thee zet. Zoals gezegd: Strandhotel Buren aan Zee is zeer compleet en aan alle comfort is gedacht.

burenaanzee3

Ontspanning

Daarop voortbordurend heeft het hotel een sauna en Turks stoombad die toegankelijk zijn voor zowel gasten als mensen van buiten het hotel. Ook de zonnebank en het zwembad van Klein Vaarwater bieden alle gelegenheid om even tot rust te komen en lekker te genieten. Gasten die Ameland met de fiets – met de wind mee of tegen – willen verkennen, huren een moderne dames- of herenfiets met versnellingen. Andere fietsen, ook elektrische, kunnen altijd op verzoek worden geleverd.

Uitgebreide arrangementen

Strandhotel Buren aan Zee biedt diverse arrangementen. “Deze lopen heel goed”, vertelt Hans. ìGasten kunnen dit waarderen en stellen de compleetheid van een arrangement echt op prijs. De prijs-kwaliteitverhouding is altijd hoog.î Denk aan het strandarrangement (drie overnachtingen in een standaardkamer met uitgebreid ontbijtbuffet), het wellnessarrangement (twee overnachtingen met uitgebreid ontbijtbuffet en gratis gebruik van sauna, Turks stoombad, zonnebank en zwembad, inclusief badjas en -slippers) en het fietsarrangement (twee overnachtingen met eveneens een uitgebreid ontbijtbuffet, drie dagen gebruik van een fiets, gratis gebruik van het zwembad en een gratis fietskaart van Ameland). Het romantisch arrangement is populair bij speciale gelegenheden waar men er samen heerlijk even tussenuit kan en kan genieten van een luxe champagneontbijt op de kamer inclusief een late check-out om 13 uur. ìMet de arrangementen kunnen we tegemoet komen aan de persoonlijke wensen van onze gastenî, aldus Linda.

 

De kracht van Strandhotel Buren aan Zee ligt in de gastvrijheid en de oprechte interesse in de brede groep gasten

 

Door steeds weer met hen mee te denken, biedt het hotel voor ieder wat wils.Altijd met comfort in het achterhoofd en de wens iedereen zo veel mogelijk van dienst te zijn. Met de comfortabele kamers, faciliteiten, arrangementen en de perfecte combinatie met Paviljoen ët Strandhuys is het hotel hier meer dan in geslaagd.

Direct reserveren? Kijk op Buren aan zee.nl

Uit: Ameland InZicht editie 2

amelandinzicht-2

In het zicht van de vuurtoren, op loopafstand van het pittoreske dorpje Hollum, is het heel prettig toeven bij Boomhiemke. Met fijne bungalows, cottages en villa’s voor twee tot tien personen, dichtbij duinen, strand en zee. Van eenvoudig tot luxe, maar altijd comfortabel en gezellig. 

En alsof het vakantiepark al niet genoeg moois te bieden heeft, is er voor ëverwennerijliefhebbersí Wellness spAmeland. Een nieuw sauna- en beautycenter van topniveau waar de weldaad van het eiland naar binnen is gehaald. Het wordt je hier wel heel moeilijk gemaakt om weer terug naar huis te gaan.

spameland2
Sympathiek
De aankomst bij de ruime receptie van Boomhiemke is al een belevenis op zich. Mooie houten afwerkingen in modern-eigentijdse stijl met in het centrum een openhaard en zitbanken die een gezellige en ëhuiselijkeí sfeer ademen. Aan tafeltjes wordt gedronken of spelen bezoekers een spelletje Rummikub. Het oogt sympathiek en verzorgd. De familie Oenema, eigenaar van Boomhiemke, heeft duidelijk verstand van gastvrijheid en kwaliteit. En oog voor smaak en goede ideeÎn. Want loop je na binnenkomst even naar rechts, dan is daar spAmeland. Aaah-meland… Een waar ëonthaastgevoelí maakt zich over je meester.

Sauna en Beauty & Wellness
Onthaasten in heerlijke geuren en rust in een typische wellness-stijl die tot de verbeelding spreekt. Vernieuwend, smaakvol, uitnodigend. De vele keuzes uit de beauty- en wellnessarrangementen zijn als een traktatie, een mooi kadootje. SpAmeland bestaat uit twee onderdelen: het Saunagedeelte en Beauty & Wellness. In het Saunagedeelte is het genieten geblazen in onder meer de Panorama-sauna, de Noordzee-sauna, de Infraroodcabine en de relaxruimte. In de ruime, luxe Beauty & Wellness-behandelruimten weten ze hoe je mensen in de watten legt. Met gezichts-, lichaams- en kuurbehandelingen. Z·lig. Een ochtend, een middag, een dag, meerdere dagen: er zijn tal van aanlokkelijke arrangementen, zelfs op maat. Met huidverzorgingsproducten en voedingssupplementen van gerenommeerde merken zoals Thalgo en Malu Wilz Skincare & Beauty Collection. Verzorging en verwennerij ten top.

spameland3
Wellnessweekend
Ook Boomhiemke vindt het belangrijk om met andere ondernemers op Ameland samen te werken en bezoekers het eiland echt te laten beleven en er van te laten genieten. ìHet arrangement Wellnessweekend loopt erg goedî, vertelt dochter Ilse Oenema die samen met vader Jan Oenema met groot plezier vertelt over Boomhiemke en spAmeland. ìEen lekker weekend waarin je kunt toeven op het eiland. Je geniet een hele dag van de wellness en de andere dag doe je lekker wat je zelf wil. Je hebt gelijk een heel weekend, alles zit erbij in, dat vinden veel mensen erg fijn.î Om het af te maken, heeft spAmeland een afslankproduct, een eiwitdieet. Ilse: ìDat doen we er echt bij, ook voor de Amelanders, zodat ze weten dat zoiets op het eiland te verkrijgen is. Dat begint ook goed te lopen.î ìHet komt regelmatig voor dat ik gasten even naar ëbinnentrekí om ze spAmeland op te laten snuiven. Te laten zien en te ruiken wat er allemaal mogelijk is aan behandelingen. Mensen moeten het zichzelf echt (gaan) gunnen. De dames die de behandelingen geven zijn goed opgeleid. Hun kennis wordt regelmatig opgefrist, binnenkort volgen ze allemaal een voetreflexcursus. We breiden onze diensten steeds verder uit, omdat we merken dat daar behoefte aan is.î aldus Jan.

Fijne pakketten
Nog even terug naar de accommodaties. De service van Boomhiemke rijkt namelijk behoorlijk ver. Want voor gasten die geen zin hebben om ës ochtends hun boterhammen te smeren en toch heerlijk willen ontbijten of een feestje willen bouwen, is het mogelijk om een van de verschillende servicepakketten te kiezen. Denk aan een ontbijtmand met verse broodjes, sinaasappelsap, koffie/thee, beleg, boter en eieren die ës ochtends aan de deur wordt bezorgd. Of een feestpakket met slagroomtaart, hoedjes, toeters, slingers, ballonnen, serpentines en een felicitatiekaart. Bij aankomst is de bungalow zelfs al versierd. Heerlijk, die verwennerij!  Hoe fijn kan het op Ameland zijn?

Meer informatie? Kijk op www.spameland.nl

spameland

 

Uit: Ameland InZicht editie 1

amelandinzicht-1

“Kwaliteit en een ongedwongen sfeer is het uitgangspunt”

Fris-landelijk
Het spreekt aan, daar kun je niet omheen. Zee van Tijd aan de charmante Rixt van Doniastraat is fris-landelijk en smaakvol, eiland-achtig ingericht. Met een robuuste houten vloer, veel lichthouten meubilair en het gebruik van zachtgroene kleuren voor markiezen, muren en verlichting. Hier kun je heerlijk eten en sinds een jaar ook erg fijn slapen in een eigentijds designinterieur. Om van – of liever: ín – te dromen.

zeevantijd-ameland-1

Ongedwongen
Zee van Tijd wordt gerund door oud-Hengeloërs Nicole van Barneveld (uitbater) en Rob Fox (chef-kok). Ze werkten vijf jaar lang toe naar hun prachtplekje. Twente is nog steeds geliefd, maar het liefst laten ze de Tukkers zelf kennismaken met inmiddels ‘hun’ Ameland. Gelukkig lukt dat heel aardig, want hier weggaan, dat gaat waarschijnlijk nooit gebeuren… Behalve het restaurantgedeelte – binnen en buiten – biedt Zee van Tijd acht modern ingerichte suites. Het idee ontstond toen Nicole en Rob de garage aan huis hadden verbouwd tot studio. Met succes, want de kamers zijn vaak volgeboekt. En dat is niet gek, in zo’n omgeving waar je je ogen uitkijkt, waar je echt geniet. Het hotel heeft nieuwe gasten aangetrokken die nu ook in de winter naar Ameland komen. “Kwaliteit en een ongedwongen sfeer is voor ons het uitgangspunt”, vertelt Nicolette.

zeevantijd-ameland-2
Zes jaar geleden kocht Nicolette een oud horecapand in Nes op. “Een bruine kroeg die we compleet vertimmerd hebben”, gaat ze verder. Rob startte als chef-kok. Hij had inmiddels veel ervaring opgedaan in kwalitatieve slagerijen en een buffetrestaurant. Kookkunsten werden geleerd in het Ootmarsumse Hotel de Wiemsel, een stadje dat eveneens gericht is op het fêteren van toeristen.

zeevantijd-ameland-3zeevantijd-ameland-4

Spiegel van het eiland
Over Zee van Tijd vertellen Nicolette en Rob: “Het is echt genieten hier, dat brengen we graag over op onze gasten. Lekker op het terras of gezellig binnen, met iets lekkers van de kaart – dat met de grootste zorg en verse producten wordt bereid -,

Ameland moet belééfd worden, Ameland moet je meemaken.” In alle suites staan kingsizebedden en kunnen gasten hun eigen koffietje maken met het Nespresso-apparaat. Leuk detail: alle suites zijn een spiegel van het eiland, sfeervol en natuurlijk voorzien van alle luxe. En vergeet niet… het strand en de zee zijn dichtbij.

Tussenstop of eindpunt
Zee van Tijd is een van de restaurants waar je zeker een hapje moeten hebben gegeten. Klein of uitgebreid, met of zonder mooie wijn. Leuk ook voor kinderen, de spelletjes ter vermaak staan klaar in mandjes aan de muur. Als tussenstop tijdens het shoppen of als eindpunt na een dagje strand. Bij Zee van Tijd kom je tot rust.

Meer informatie? Kijk op zeevantijd.nl

Uit: Ameland InZicht, editie 1

amelandinzicht-1

De Zilvermeeuw aan de Torenstraat te Nes is in ruim 35 jaar uitgegroeid tot de vertrouwde, trendy juwelierszaak van nu. En wat is er nu mooier dan een schitterend aandenken aan Ameland?

zilvermeeuw zilvermeeuw1

Het uitgebreide assortiment biedt volop keuze voor iedereen, met diverse bekende merken horloges, prachtige gouden (14 karaat goud, goudmerk 585) en zilveren (kwaliteit van het 1e gehalte zilvermerk 925) sieraden. Van eenvoudig tot zeer exclusief. Tevens hét adres voor het graveren en/of repareren van sieraden en horloges.

Een welkome, vaak onverwachte ontmoeting tijdens een bezoek aan de Wadden. Voor zowel jong en oud. Een zeehond, heerlijk genietend van de zon op een drooggevallen zandbank of nieuwsgierig opkijkend vanuit de zee. Hét symbool van ons waddengebied. Een prachtig dier, met liefde omarmd. 

Ons waddengebied,5000 vierkante kilometer groot, vormt één geheel met de Duitse en Deense waddenkust. Een bijzonder getijdengebied (“Wetland”) met diepe geulen en hoge zandbanken. Met de sterke vloedstroom die door het Marsdiep tussen Texel en Den Helder de Waddenzee binnenkomt, worden zand, organisch materiaal en voedingstoffen aangevoerd. De ebstromen nemen deze stoffen niet mee terug.  Het unieke ecosysteem zorgt voor een voedingrijke leefomgeving  voor veel dieren en vogels. Eb en vloed en het feit dat het waddengebied fungeert als een soort fuik, heeft ook een nadeel. Het maakt de Waddenzee extra kwetsbaar voor vervuiling.

Rondom Ameland

Het gebied rondom Ameland en Schiermonnikoog kenmerkt zich door het grootste gedeelte wad, dat droogvalt bij eb. Ideaal om te wadlopen en voor het organiseren van wadexcursies. Wadlopen kan georganiseerd onder andere naar Ameland. Ook wadexcursies worden vanaf het eiland verzorgd.  100% garantie op een ultieme wadbeleving.

Ook wadexcursies worden vanaf het eiland verzorgd.  100% garantie op een ultieme wadbeleving.

 

Het oostelijke gedeelte van het wad met de droogvallende zandbanken, maar ook Engelsmanplaat, is een geliefde plek voor vele wadvogels, maar ook voor zeehonden. Een zandbank voorziet de zeehond van een veilige plek om tot rust te komen en een omgeving waar hun jongen ongestoord kunnen zogen. In de zomermaanden worden de jongen geboren van de gewone zeehond. Meestal ÈÈn jong, soms een tweeling. De jongen krijgen drie tot vier weken lang vette moedermelk om voldoende buffer op te bouwen. Rust is altijd, maar zeker in de zoogperiode, van levensbelang. Verstoring kan er al snel toe leiden dat een pasgeboren jong de moeder kwijtraakt of per saldo te weinig melk krijgt en onvoldoende reserves opbouwt, wanneer het op ìeigen benenî moet staan.

Gewone en grijze zeehonden

De gewone zeehond zien we verreweg het meest in de Waddenzee. De Noordzee vormt een belangrijk visgebied voor hen. Het dier heeft het leven volledig aangepast aan de getijden. Wanneer ze er op uitgaan om op vis te jagen en wanneer ze hun rust nemen. De vrouwtjes worden gemiddeld 32 jaar oud en dit is ongeveer zes jaar ouder dan de mannetjes. Littekens, die vrouwtjes soms in de hals hebben, ontstaan tijdens de paring door het bijten van het mannetje.

Naast de gewone zeehond is sinds eind jaren ’80 ook de grijze zeehond terug in de Waddenzee. In de Middeleeuwen werd deze soort uitgeroeid in Nederland. De grijze zeehond heeft een rechte neus en een grote brede kop. Werd de grijze zeehond eerst alleen in het westelijke gedeelte van de Waddenzee aangetroffen, tegenwoordig zien we ze ook bij Ameland en Schiermonnikoog. Een imposante verschijning. Een volwassen mannetje kan wel 350 kilogram wegen. Ter vergelijk; een gewone zeehond weegt maximaal 130 kilogram.

In Nederland wordt een grijze zeehond in de koude maanden geboren. Eind november komen vaak de eerste geboorteberichten binnen. Een warme wintervacht houdt hen warm. De eerste weken blijven ze op het droge, omdat ze met deze jas niet goed kunnen zwemmen en mogelijk onderkoeld   raken. Ook voor hen is een veilige en rustige plek van groot belang. Bekend is dat de grijze zeehond langere tijd zonder voedsel kan. Ook in de paartijd vasten de dieren en eten zij zes weken lang niets. Ze zijn veel minder honkvast dan de gewone zeehond.

Grootste roofdier

Een zeehond is een topzwemmer, duiker en visser. Een zeehond kan wel 100 kilometer afleggen op jacht naar vis en andere lekkernijen en haalt gemakkelijk een snelheid van 35 kilometer per uur in het water. Ook diep duiken gaat hen prima af.  Hun snorharen gebruiken ze om te vissen in het troebele water. De zeehond is het grootste roofdier van Nederland. Iets waar we soms gemakkelijk aan voorbij gaan als we hem zo vredig en een beetje onhandig voortbewegend, op een zandbank zien. Op land halen ze nog geen 2 kilometer per uur. Ook hun vertederende donkere ogen zijn hartverwarmend en zorgen voor een hoge aaibaarheidsfactor. Maar vergeet niet; het is en blijft een echte jager met vlijmscherpe tanden.

 Tellingen

De zeehonden worden sinds de jaren ’60 geteld in het waddengebied. IMARES voert deze tellingen uit. Los van een discussie over exacte aantallen laten de cijfers een duidelijke trend zien. Het gaat goed met de populatie zeehonden in het Waddengebied. Dat was vroeger wel anders. In het verleden was de jacht de belangrijkste bedreiging voor de zeehond. Ze werden beschouwd als schadelijke dieren. In de jaren ’50 nam daarnaast de vraag naar zeehondenbont sterk toe met als gevolg dat vrijwel alle jongen werden gedood. Naast de jacht, vormden verstoring en vervuiling ernstige bedreigingen voor de zeehond. Sinds de bescherming van de zeehond in het gehele waddengebied en het verbod op het gebruik van PCBís, steeg de populatie gestaag. Ook de zeehondenopvang heeft door de jaren heen een belangrijke rol gespeeld op het gebied van opvang, verzorging, voorlichting en onderzoek.

Zeehondenopvang

De oorsprong van de zeehondenopvang ligt op Texel. In 1952 werd de eerste zeehond opgevangen door Gerrit de Haan, voormalig directeur van het Texels museum en zijn vrouw Annie de Haan-Langeveld. Zij waren hiermee de eerste in Europa. Het toenemend aantal bezoekers aan de opvang op Texel leidde tot een groeiende belangstelling voor de problematiek rondom de Waddenzee en de zeehondenjacht. Gerrit en Annie de Haan stonden daarmee aan de basis van het huidige Ecomare op Texel, de bescherming van de zeehond en de Waddenzee.

Begin jaren í70 ontstond de zeehondencrËche van  Lenie ët Hart. Tot op de dag van vandaag worden in Pieterburen ook zeehonden opgevangen. De crËche heeft zich in de jaren ontwikkeld tot een compleet zeehondenziekenhuis, waar tevens wetenschappelijk onderzoek plaatsvindt. Maar niet alleen in Nederland, ook in ons buurland Duitsland zijn twee opvangcentra. Denemarken vangt geen zieke zeehonden meer op. Wel wordt er wetenschappelijk onderzoek gedaan.

De zeehond: onze zorg

Natuurlijke vijanden van de zeehond zijn orkaís en haaien. In sommige landen zoals Noorwegen en Canada, wordt nog steeds gejaagd op zeehonden. Al deze bedreigingen kent het leven van een zeehond in de Waddenzee niet. Maar hoewel de jacht op de zeehond in het gehele waddengebied al ruim 40 jaar van kracht is, wordt ëíonzeî zeehond nog steeds bedreigd door verstoring en vervuiling (water, geluid, licht).

Na een historisch dieptepunt van 500 zeehonden hebben we tegenwoordig een grotere, meer stabiele populatie. Iets waar we trots op mogen zijn. De huidige aantallen vormen in ons land echter een terugkerende discussie over het nut en de noodzaak van de huidige zeehondenopvang. Allen zijn het er overigens over eens dat jonge zeehonden die even pech hebben gehad, bijvoorbeeld door storm, moeten worden geholpen of opgevangen om aan te sterken. Ook dieren die gewond zijn geraakt door ons toedoen, moeten worden geholpen. De discussie gaat met name om de opvang van zieke zeehonden.

Voorvechters van de huidige opvang geven aan dat, zolang de genoemde bedreigingen bestaan in de Waddenzee, opvang een belangrijke rol speelt. Vanuit zowel een morele als een wettelijke verplichting. Als veroorzaker moeten wij ook onze verantwoordelijkheid dragen voor de gevolgen van ons handelen. En de populatie is weliswaar groter, maar niet gezond. In 1998 en 2002 was er een virus onder de zeehonden. In 2009 werd longworm geconstateerd.

Anderen geven aan dat opvang van de zeehonden een doeltreffend middel is gebleken, maar nu de populatie groot genoeg is, zouden we de focus moeten verleggen naar het effectiever aanpakken van de bedreigingen zelf. Opvang blijft uiteindelijk gevolgbestrijding en wij hebben niet alleen een zorgplicht richting een zeehond, maar ook naar andere dieren die in ons waddengebied leven. Zij pleiten voor een zeer beperkte opvang van zeehonden en zijn van mening dat de huidige populatie niet gebaat is bij hulp aan zieke dieren. Het medisch verzorgen en terugzetten zou de soort verzwakken. Willen we de populatie sterk houden, dan moeten we meer de natuur haar gang laten gaan.

Onze zeehond

In de jaren hebben we veel geleerd over de zeehond. Er is ook steeds meer aandacht gekomen voor de bescherming van de unieke waarden van het waddengebied zelf.  Het waddentoerisme plukt hier mede de vruchten van. De zeehond is met liefde omarmd. Laten we vooral blijven genieten van de mooie ontmoetingsmomenten, maar met in ons achterhoofd de wetenschap dat het een roofdier is dat rust zoekt en nodig heeft. En wat betreft de huidige discussie; beide kanten hebben uiteindelijk het beste met onze zeehond voor. De tijd zal het leren.

Uit: Ameland InZicht editie 3
Tekst: Froukje Krist
Fotografie: Jantina Scheltema

 

Een dag zorgeloos tijdreizen? Dat kan in hartje Ballum. Wentel je in ‘t roemruchte verleden van dat kleine, dappere dorpje. In de verhalen die zich aaneenrijgen achter rijksmonumentale gevels. Een thuisbasis bij uitstek voor het Nostalgisch Museum van Tjeerd Nobel.

Ballum. Ooit de belangrijkste kern van het eiland, nu een beschermd dorpsgezicht dat z’n goed geconserveerde verleden koestert. Wat je noemt het gedroomde decor voor een miniatuurdorp dat nog de sfeer ademt van het dagelijkse leven begin vorige eeuw. Een beetje achteraf, schijnbaar ‘verstopt’ in de Camminghastraat, achter Fietsverhuur Nobel. Wie zoekt wordt rijkelijk beloond. Gewoon de bordjes volgen en laat je maar verrassen. ‘Even heerlijk weggedroomd…’, ‘terug in de tijd gestapt’, ‘genoten van vroeger!’, ‘ik had hier nog wel úren kunnen rondzwerven’. Het zijn zomaar wat hartenkreten die enthousiaste bezoekers van Nobels Nostalgisch Museum aan het gastenboek hebben toevertrouwd.

nobelmuseum3

Jongensdroom in boerenschuur
Kom maar binnen en sta versteld. Een belevenis in beeld en geluid wacht geduldig. Uit de luidsprekers schallen de golden oldies van Dean Martin, Doris Day, Nat King Cole. Onvergetelijke stemmen op krakend vinyl. In ‘t blikveld ontvouwt zich een voorgoed verdwenen wereld uit “negentienhonderd zoveel” die elk moment tot leven kan komen, zo lijkt het. Bescheiden burgerbedoeninkjes, geveltjes van kleine neringdoenden, klassieke klinkers, met zorg gestraat. Een dorpsplein waaraan ‘t bruine café, de tabakszaak, het pompstation en postkantoor gebroederlijk bijeen schurken. In stijl geklede passanten figureren er tussen het kunstmatig geboomte en de straatlantaarns, vélocipèdes, kinderwagens, hondenkarren, kindertollen. Wanden zijn royaal bekleed met emaillen reclameborden, vitrines bergen de wereld aan fietsbellen, horloges, bougies, kilometertellers, kaarslantaarns. Elementen uit een bonte uitdragerij in Ballum. Gebruiksvoorwerpen met een verhaal. Dus ga d’r maar even voor zitten, want Tjeerd Nobel heeft de tijd. In alle opzichten.

De oprichter zelf schat ‘vijf- tot tienduizend man’, die hier jaarlijks over de drempel stappen. Zonder uitzondering aangenaam verbaasd over wat ze aantreffen. Fans op leeftijd voor wie deze eigenhandig gebouwde schatkamer één groot feest der herkenning is, maar ook jonge gezinnen met kleine kinderen voor wie een compleet nieuwe wereld opengaat. Een wereld die niet meer écht bestaat, alleen in het hoofd en in de gigantische collectie spullen en snuisterijen van Tjeerd Nobel (65). De Ballumer gaf gestalte aan zijn eigen jongensdroom in deze imposante boerenschuur. Het resultaat van een leven lang spulletjes sprokkelen. De verzamelwoede van vele decennia, nu zorgvuldig samengebald in een heus museum tjokvol pronkstukken.

nobelmuseum1

‘M’n vrouw had ook liever gehad dat ik postzegels verzamelde. Maar ja…’

 

Gids en spraakwaterval
Laat Tjeerd Nobel maar schuiven. Type eilander uit één stuk. Z’n korte grijze haar piekt altijd wat tegendraads, alsof het pardoes van bed gelicht is. Even eigenzinnig als de baas zelf. De oogopslag staat voortdurend op speels en hij heeft een verdraaid goeie neus voor mooie spullen. Zijn onderneming is in goede handen, da’s een zorg minder. Het gelijknamig fietsverhuurimperium dat Tjeerd in de afgelopen veertig jaar opbouwde (3500 rijwielen rouleren op Ameland) wordt inmiddels door de kinderen gerund. Kan ‘ie meer tijd en aandacht besteden aan een van z’n vele liefhebberijen. Het museum, een tweede thuis.
Tjeerd leidt graag zelf rond, samen met Ben, Bennie en vaste vrijwilligster Corry, samen suppoosten van dit fraais. Tjeerd kent de herkomst van elk kleinood. Wijst, grapt. Vertelt honderduit. ‘Want de verhalen áchter de voorwerpen, die willen de mensen graag horen. Dat vinden ze mooi hè.’ De onbezoldigd gids en spraakwaterval zit nooit verlegen om een aardige anekdote in het Nostalgisch Museum. Waar de straten namen dragen: Douwe de Vriesstraat (‘hij heeft me geholpen met de realisatie’) en de ‘Nobellaan’. Nee, geen relikwie van Ameland. ‘Het is een gejat bordje uit Zeeland.’ Een knipoog. ‘Maar alle Nobels die aan de kust wonen zijn verre familie van elkaar, hoor.’ Dat vergoelijkt de actie voor de man met ’n hobby die – hij zal de eerste zijn om ’t toe te geven – ‘wel wat uit de hand gelopen is, ja.’ Onder het verweerde pilotenjack haalt Tjeerd z’n bonkige schouders op: ‘M’n vrouw had ook liever gehad dat ik postzegels verzamelde. Maar ja…’

nobelmuseum2
Oldtimers met ‘n verhaal
Het Nostalgisch Museum is te danken aan zijn onvermoeibare verzameldrift. Het virus greep Tjeerd Nobel al op jonge leeftijd bij de kladden. Met zestien jaar begon een ongewisse zwerftocht buiten de vertrouwde grenzen van zijn geboortegrond, weg van Ameland. In Scandinavië stuitte hij al meteen op z’n eerste trots: een oldtimer die wel een paar technische handen – en een roze bril – gebruiken kon. Opgelapt en opgepoetst ging het ding mee terug. Want nee, lang bleef Tjeerd niet van huis. Het eiland trok al snel weer aan hem. ‘Oude Fordjes, daar begon het mee. Ik schroefde er een Amelander kenteken op en nam ze van heinde en verre mee naar huis.’

Het is vooral te danken aan zijn technische achtergrond (de Middelbare technische school, het werk in een garage) en voorliefde voor klassiekers dat het Nostalgisch Museum nu wordt gedomineerd door oude auto’s. ‘Daar ligt mijn hart.’ Beauty’s met een rijk verleden én – saillant detail – alle nog volledig operationeel! Er kraakt en piept wel ‘es wat, ‘maar alles wat hier staat rijdt nog.’ Fietsen, motoren, auto’s uit een ander tijdvak. De krasse oudjes verlaten zo nu en dan hun vaste stek voor een mooie rit met ‘lotgenoten’, om te pronken op een trouwerij. Stuk voor stuk bolides met een verhaal. Zoals de glimmend rode Ford, met de hand gebouwd in 1907. Die startte je vroeger met het slingerwiel. Die roomwitte Rochet-Sneider Landaulet, een Frans exemplaar uit 1911. Of een Delage (1908) uitgevoerd in klassiek groen, een Cadillac en een Buick uit ongeveer dezelfde periode. Ze krijgen alle een liefkozende aai over de flanken van hun baas. Paradepaardjes in het Oldtimerweekend van Ameland, elke vijf jaar (het volgende staat voor 2017 op de rol) in juni. Tjeerd Nobel is een van de drijvende krachten achter dat rijdend eilandspektakel.

nobelmuseum4

Wandelen door levenswerk
Terug het museum in, dat de deuren opende in het seizoen 2010. Een monsterklus was het, voordat ‘t hele zaakje Tjeerd Nobel naar de zin was. ‘De boel heeft jarenlang op zolders gestaan, in opslag. In dozen met opschriften, anders kwam ik er natuurlijk nooit meer uit.’ Hij wilde de immense verzameling veilig stellen, bewaren voor het nageslacht. Niet zozeer een typische ‘eilandcollectie’ trouwens; de schatten vertegenwoordigen een stukje collectief verleden en komen uit alle windstreken. ‘Vrijwel alles is ooit van de vaste wal gekomen, bijeen gescharreld op beurzen van Eelde tot Antwerpen.’ Uit ‘the States’ ook, daar kwam en komt Tjeerd graag, duikelt hij geregeld wat moois op. Ooit zou hij er ‘iets’ mee doen, dat was het idee. ‘Nu kan ik dan echt door mijn eigen levenswerk wandelen. Dat is toch mooi?’

Tjeerd Nobel wacht het antwoord niet af, is alweer onderweg naar een volgend tafereel: de werkplaats van de schoenmaker, de toonbank van zomaar een apotheek. Verderop de afdeling lingerie (‘mét een originele onderbroek van Koningin Juliana, ik zweer het’), het schooltje met z’n vele variaties aan schoolplaten, telraampjes, leesplankjes. De veldwachter posteert met zijn fiets (1920) voor de tabakszaak, kinderen spelen er met hoepel, diabolo, een handvol knikkers. Het gezellige ‘dorpsplein’ neemt een centrale positie in. Met, hoe kan het anders, een ouderwetse kroeg waar antieke kogelflessen op tafel staan en Charlestonklanken van de draaigrammofoon waaieren. Het drinklokaal kent z’n pappenheimers; bij binnenkomst heet ‘t hier ‘De Eerste’ en bij het verlaten ‘De Laatste Stuiver’.

Een complete kapsalon
Topstukken? De museumbaas grijpt wat vertwijfeld in z’n baard, gebaart in ’t wilde weg: ‘Alles hier heeft wel een bijzonder verhaal. Er zijn zoveel pronkstukken.’ In ’t groot, zoals die Harley Davidson uit 1934, maar net zo goed in het klein: de glazen brandblusser voor op het dashboard, waar ooit tetrachloride in zat. ‘Honderd en elf jaar oud, heel zeldzaam! Ik heb er twee dollar voor betaald.’ Of wat dacht je van de kapperszaak, een bestaande salon uit Tilburg. Tjeerd heeft de hele inboedel naar Ameland verhuisd, inclusief spoelbakken en wachtende klant die lijkt te lachen om een schuin mopje uit het pikante weekblad “De Lach”. Wassen en watergolven graag! Scheerkwasten (‘ieder had z’n eigen, vanwege het risico op baardschurft’) en krultangen (‘eerst in een krant knijpen; vatte die vlam dan was het apparaat nog te heet voor je haar’) vormen waardevolle accessoires in dit decor. Net als de reclame van toen: ‘Barbett, uw baard is er wég van!’ en ‘Wie scheert met verstand zeept in met De Vergulde Hand.’
Komt dat zien, komt dat horen. Posters bij de fietsenmaker attenderen weggebruikers van weleer op de regels voor veilig verkeer: ‘De Vélocipèdist zij gewaarschuwd, dat wanneer een paard en wagen nadert hij zijn voertuig stoppe, zich terzijde van de weg opstelle en de stuurkruk met zijn jas bedekke, opdat het paard niet schrikke.’ Tjeerd Nobel grijnst breeduit, roept ‘waar vind je nog zoiets? Onbetaalbaar. Dat mag toch nooit verloren gaan…?

Uit: Ameland InZicht editie 4

Een markant, wit hotel met oranje dakpannen waar je direct een echt vakantiegevoel bij krijgt, zoals je als kind vroeger misschien ook wel hebt ervaren. In de bocht aan de Strandweg richting de zee staat Hotel Ameland. Het hotel ademt historie en is van oorsprong een begrip. Als je over de ronde parkeerplaats loopt, zijn vele vakantiegangers je al voorgegaan en zullen er nog vele volgen.
Verademing
Die lange hotellerie-ervaring van Hotel Ameland merk je als gast direct al bij binnenkomst op. Een persoonlijk ontvangst en een prettige check-in door eigenaren Marco en Simone Kuperus. De mooie kamers met badkamer en vrij uitzicht verrassen je met modern, stijlvol meubilair en hebben erg fijne bedden. Voor de vakantiegangers die hun laptop niet gesloten kunnen houden en het internet op willen, is er gratis wifi. Er heerst rust in het hotel, zonder dat het saai is. Een verademing.
Vriendelijk
Service zit er duidelijk ingebakken bij Hotel Ameland. Je ervaart die familietraditie en -geschiedenis heel bewust. En dat is erg prettig, zeker in deze tijd. Geen poehaa, geen stress, geen overdosis dienstenaanbod. Maar wel oprechte aandacht en een vriendelijke groet. Je kunt er heerlijk logeren, ontbijten en zitten voor een drankje. Kinderen kunnen op de trampoline springen, zonder dat die drukte aanwezig is. Alles is ruim opgezet.
BiB Hotel
Praat je met Marco, dan hoor je de liefde voor Ameland door alles heen. “Met elkaar zijn en verkopen we Ameland, daar maken wij onderdeel van uit. We kunnen met elkaar zo veel moois en leuks bieden. Hotel Ameland doet dat tegen redelijke tarieven.” En dat wordt gezien, blijkt. Want zeer recent heeft Michelin Hotel Ameland een ‘Bib Hotel’-vermelding toegekend. “We staan in de Michelingids als horecabedrijf waar het goed overnachten is tegen een schappelijke prijs”, vertelt Marco met gepaste maar terechte trots. “We kwamen een poos geleden op plek 88 binnen in de top-100-lijst en staan inmiddels op nummer 44. Met regelmaat krijgen we een mystery guest in het hotel.”
Stukje geschiedenis
Marco vervolgt: “Mijn grootouders – van mijn vaders kant – runden dit hotel, mijn andere grootouders hadden Hotel Scheltema aan het strand, naast het huidige restaurant Het Baken. Daar werd zelfs nog op het strand bediend! Dat hotel is in 1970 weggespoeld in zee. Mijn ouders zijn toen hier verdergegaan. Hotel Ameland was destijds een vrij klein hotel met 23 kamers dat geopend was van mei tot en met september. Gasten verbleven in die tijd wel twee, drie weken. De hutkoffer werd vooruitgestuurd en er was geen restaurant in de buurt. Dus iedereen gebruikte ontbijt, lunch en diner in het hotel. Dat is nu natuurlijk anders. Tot een jaar of vijf geleden hadden we hier ook nog een restaurant.”
Leuke arrangementen
Hotel Ameland focust zich inmiddels op logies & ontbijt en aansprekende arrangementen met restaurants zoals Rixt, Boerenbont, Het Baken of Paal 13. “Dat wordt heel erg gewaardeerd”, gaat Marco verder. “Wij bieden arrangementen waarbij een huurfiets is inbegrepen en waarbij gasten met de taxi naar het hotel wordt gebracht. Na het inchecken gaan zij even naar hun kamer, pakken vervolgens hun fiets en gaan eropuit. Je wordt met de taxi ook weer naar de boot gebracht. Die extra’s zijn samen met onze gastvrijheid onze grote kracht. Van begin maart tot begin december. En dat doen we met ongelooflijk veel plezier. Er komt een tijd dat het hotel het hele jaar open is. Maar we hebben nu nog twee jonge kinderen, daar willen we ook tijd voor hebben en van genieten”, eindigt Marco.

Hier wacht het avontuur. De thrill, de kick, de sensatie, de actie. Samen met de elementen worden grenzen verlegd, angsten overwonnen, uitdagingen aangegaan. Trotseer de woeste branding in een stoere kajak, stuif over het strand in een supersnelle buggy of voel de trekkracht van de wind aan je kite. Een belevenis om nooit te vergeten.

Ver weg van de bewoonde wereld bij Paal 11.400 ontvouwt zich vanaf het vroege voorjaar een exotische oase.
Een stukje Cariben op Ameland met in de luwte van het duin een houten unit, van strandvondsten gebouwde zitjes en uitnodigende hangmatten tussen de palmbomen. Samen vormen ze het sprankelend hoofdkwartier van outdoor specialist Ameland Adventure.
Kijk, daar hebben we Alexander Kiewiet (25). De looks en de talk van een beachboy. Een krullende haardos omzoomt het gebruinde gezicht. In 2008 begon ‘ie in z’n eentje vanuit een afgedankte zeecontainer activiteiten op het strand te organiseren.
Het was een schot in de roos. Inmiddels biedt Ameland Adventure van medio maart tot medio september een waar scala aan outdoor activiteiten. De een nog spectaculairder dan de ander: blokarten, kitesurfen, branding kajakken, branding raften, powerkiten, golfsurfen, boogschieten, touwbaanklimmen. ‘Ja’, beaamt hij, ‘het is wel heel snel gegaan allemaal. Ik had het wel gehoopt, maar nooit verwacht.’

Verankerd aan Ameland
Hij is Amelander in hart en nieren. Opgegroeid met de natuur en de zee, verankerd aan het eiland. Na voltooiing van z’n opleiding aan het CIOS in Heerenveen rees de vraag: wat nu? Alexander: ‘Ik wilde hier op Ameland m’n brood verdienen. Het eiland heeft iets, dat zit in je. Aan vaste wal zou ik niet gelukkig worden.’ Hij bedacht dat er voor die duizenden toeristen een wel heel smal aanbod aan echte strandactiviteiten werd aangeboden. Zag een gat in de markt, maakte een plan, stapte naar de bank en kreeg groen licht. ‘Het was een beetje pionieren in het begin. Een sprong in het duister, maar eilanders zijn niet bang voor nieuwe uitdagingen. Ook ik ben daar mee opgegroeid.’
Doorwinterde thrillseekers
Het outdoor programma biedt een waar palet aan mogelijkheden. Doorwinterde thrillseekers kunnen hun adrenalinegrens torenhoog opstuwen, teams kunnen hun krachten meten met een scala aan spelen, maar ook voor wie het toch wat rustiger aan wil doen heeft Ameland Adventure genoeg beach-activiteiten in het pakket.

Alexander Kiewiet: ‘We willen laagdrempelig zijn. Er is voor iedereen wel iets te vinden. Als individu of als groep.’ De meeste groepen (schoolreisjes, bedrijfsuitjes) komen in het voor- of naseizoen. In de zomer dienen zich de meeste durfals aan. ‘Veel mensen denken dat we ons met name richten op de jeugd, maar dat is niet zo. Er zijn ook genoeg mannen én vrouwen van middelbare leeftijd die wel eens een uitdaging willen aangaan.’

Ook stressmomenten
Hij geeft het ruiterlijk toe: ook hijzelf heeft wel eens z’n stressmomenten. ‘Soms hebben we 300 mensen tegelijkertijd. Dat is ontzettend intensief. En als het weer dan tegenzit, moet je echt alles uit de kast halen om iedereen toch een fijne dag te bezorgen, want daar zijn ze tenslotte voor gekomen.’

Hij vertelt dat het steeds vaker voorkomt dat hij gebeld wordt met de mededeling ‘we komen met zoveel man, regel maar wat leuks.’ ‘Dan komt het dus aan op inschatten en improviseren. Een stel ME’ers kan meer hebben dan kinderen op schoolreis. Een bedrijf dat komt voor teambuilding verwacht iets anders van ons dan een groep kerels die een vrijgezellenfeest komt vieren.’ Hij klopt met z’n wijsvinger op de tafel van juthout. ‘Maar het is tot nu toe altijd nog gelukt een passende invulling te geven.’
Veiligheid altijd voorop
Kajakken, strandzeilen, powerkiten. Spanning en sensatie, een spel, samen met de elementen. De branding, de wind. Risicoactiviteiten, die een uiterst strakke begeleiding vergen. Alexander Kiewiet: ‘Hoe sensationeel ook, bij ons staat de veiligheid absoluut voorop.’

De vier semivaste medewerkers zijn professionals, de 15 extra instructeurs in het topseizoen (vaak stagiaires van sportopleidingen) krijgen een gedegen interne opleiding voordat ze aan de slag mogen. ‘Die gaan pas los als ze het klappen van de zweep kennen. Niet alleen wat betreft alle activiteiten, ook reddingstechnieken om onmiddellijk handelend te kunnen optreden mocht dat nodig zijn.’ Ameland Adventure is aangesloten bij brancheorganisatie VEBON, die – na controle – om de drie jaar een nieuw keurmerk verstrekt. En daarbij zijn de eisen hoog.

Het voortdurend inschatten en beoordelen van de omstandigheden is voor Alexander Kiewiet en z’n team een tweede natuur geworden. Hoe is de stroming, hoe staat het met de wind, hoe rollen de golven? Waar ligt de grens tussen avontuur en risico, tussen spektakel en gevaar, tussen thrills en onverantwoord gedrag? ‘Het is een combinatie van kennis van de natuur, van het eiland en intuïtie’, zegt Kiewiet, ‘we brengen ‘s ochtends de omstandigheden nauwlettend in kaart, veranderen die dan hebben we dat onmiddellijk in de gaten. Is het nodig, dan grijpen we acuut in.’
Geen verhuurbedrijf
Deelnemers aan de activiteiten van Ameland Adventure hoeven alleen maar een handdoekje mee te nemen als ze over het strand naar Paal 11.400 wandelen. De rest van de eventuele uitrusting (helmen, wetsuits, zwemvesten) wordt ter plekke verstrekt.

Maar dat betekent niet dat Ameland Adventure een verhuurbedrijf is. Wat er ook wordt ondernomen, alles gebeurt in clinic- of cursusvorm. Dat geldt voor wind- of golfsurfen, maar ook voor raften, kitesurfen of blokarten. ‘We bieden onze gasten graag een beleving aan, maar wel een verantwoorde beleving. Met 60 kilometer per uur over het strand zeilen is een fantastische ervaring, maar je moet natuurlijk wel weten wat je doet.’

Harmen Wijnberg, hobbyvisserman en rasverteller
‘Als het moet zou ik in de natuur kunnen overleven’

In de van aangespoelde deklast opgetrokken jutterschuur hangt een aroma dat zelfs de meest verwende smulpaap doet likkebaarden. Knoflookolie spettert in de robuuste braadpan, ingrediënten in rood, groen en wit vormen een kleurrijk en smaakvol palet. De chef draagt geen wambuis, maar een schipperstrui. Geen koksmuts, maar een pet. Met door de tijd ingesleten routine hanteert hij de pollepel. ‘Dit wordt weer smullen’, zegt Harmen Wijnberg, ‘rechtstreeks uit de natuur. Verser kan niet.’

Eerder die dag persten banen van zonlicht zich door de gaten in het staalgrijze wolkendek en penseelden oplichtende lijnen op het grauw van het Wad. Verderop markeerde een zwarte veeg in het slik ‘t Skutegat. De zee had zich teruggetrokken. In groene lieslaarzen beende Wijnberg gewapend met rugzak en greep vooruit, langs de Feugelpôlle, steeds verder over die wondere wereld. Zijn domein. Al sinds z’n jongste jeugd.

Let op scholeksters
Waddengids Wijnberg uit Hollum strooit tijdens z’n excursies achteloos met wetenswaardigheden. ‘Scholeksters zijn gek op kokkels. Waar die lopen te pikken, vind je kokkels. Gegarandeerd.’

Z’n ogen glijden langs de horizon, hij wijst. ‘Daar’. Even later knielt hij en woelt met z’n hand door het slik, schudt een zestal schoon. ‘Zie je wel?’ Dan: ‘Proberen? Ze smaken heerlijk hoor’. Hij zet twee achterkanten kruislings tegen elkaar, drukt en draait de schelpen langzaam open. Een oud trucje. ‘Aan de onderkant zit zand, bijt het bovenste puntje er maar af. Je kunt ze koken en dan bakken, maar ook zo rauw uit de schelp eten. Heerlijk.’ Hij zegt het op een manier die geen tegenspraak lijkt te dulden.
Verhalen over vroeger
De geboren en getogen eilander vertelt over vroeger. Over z’n vader, die veel uit vissen ging met netten en met botwant, een lange lijn met haken voorzien van zeepieren, gestoken uit het waddenslib. Hij vertelt van de spanning die hij als jongen voelde als het botwant een tij had overgestaan. ‘Hoeveel vis zou eraan zitten?’

Later leerde vader hem netten maken, traditionele kennis werd met engelengeduld aan de nieuwe generatie overgedragen. Hij vertelt hoe hij door drogen of roken leerde de buit te conserveren. ‘Koelkasten en vriezers had je natuurlijk nog niet in die tijd.’ Ook overbuurman en beurtschipper Hans Bruin bracht hem de nodige natuurkennis bij, wandelend over dat voedselrijke getijdengebied van zand- en slikplaten. Bruin leefde en werkte op het Wad, z’n hele leven lang. Kende de geulen, de slenken, de stromen en de onvoorspelbaarheid. En alles wat daarin leefde. Tijdens die bijzondere ontdekkingsreizen zoog Harmen de kennis op. Om die nooit meer te vergeten.

Verder gaat de tocht. De wind heeft grote gaten in het wolkendek geslagen, de zon krijgt nu vrij spel. De horizon schittert in het licht, een fel oplichtende smalle streep daar waar water en lucht elkaar lijken te raken. Met de vleugels wijd uitgespreid staat een aalscholver z’n veren loom te drogen in de zilte wind. Harmen maakt een gebaar met z’n arm, wijst en zegt: ‘’t Skutegat. Een van de mooiste plekjes van het Wad.’

Een plek met een verhaal
‘t Skutegat. Een plek met een verhaal, dat Schuitengat. Ooit legden hier de beurtschepen aan om hun goederen te lossen. De dijken waren nog laag; kwam een schip binnen dan was vanuit het dorp de top van de mast goed te zien.

Dat betekende spitsuur onder de boeren; die spanden onverwijld hun paarden in, want wie een vrachtje mee kon pikken was
spekkoper. Een enkele gulden betekende een welkome aanvulling op het karig inkomen. Het ging met grote snelheid over de zandpaadjes, want volgens een ongeschreven wet mocht hij die als eerste buiten het dorp was ook als eerste z’n wagen volladen. Was die strijd beslist, dan reden de boeren verder gebroederlijk over kwelder en Wad richting ‘t Skutegat.

Wijnberg vertelt hoe hij hier vroeger met vader uit botkloppen ging in de hoop ‘een braadje vis’ te vangen. ‘Er stond meer water in dan nu’, zegt hij. Door met een stok op het water te slaan werden de botten de netten ingejaagd. ‘Een ondergewaardeerde vis’, luidt z’n oordeel, ‘wij hier vinden ze lekker, zijn er groot van geworden.’ ‘t Skutegat is tegenwoordig dé plek om mosselen te

plukken, hoewel dit zeefruit langzamerhand wordt overwoekerd door Japanse oesters. Wijnberg haalt z’n schouders op, weet ook niet precies hoe deze uitheemse soort hier terecht gekomen is. ‘Er zijn twee theorieën. Eén zegt dat ze hier zijn uitgezet omdat ze beter bestand zouden zijn tegen ziektes en infecties dan de Hollandse variant. De andere theorie wil dat ze aan schepen zijn blijven hangen en zo geïmporteerd’. Een berustend gebaar. ‘Nou ja, ‘t is nu één keer zo.’
Dienblaadje van parelmoer
Hij beent dieper water in, wrikt met z’n greep in het donker en vist even later een oesterpakket omhoog. Het mes gaat tussen de schelpdelen en krakend komen de helften los van elkaar. En daar, als op een dienblaadje van parelmoer, ligt de zilte versnapering. ‘Proberen?’

Hij wacht het antwoord niet af, presenteert zwierig een afgesneden stuk en duikt dan uit z’n rugzak een beugelflesje met pittige inhoud en drie kelkjes van keramiek op. Wad’n Slokje, staat er op het etiket, met daarop ook zijn karakteristieke beeltenis. ‘Maken we zelf’, zegt Harmen, ‘cranberry’s, wat Amelander honing en brandewijn.’ Een eerste nip leert het al: hoe heerlijk ook, dit lichtrode goedje laat niet met zich spotten.

Verderop is de betonning meer rechtop gaan staan. Eerder wees hij door het wegstromende water naar rechts; een teken van eb. Lang zal het niet meer duren voordat het gevaarte naar links gaat overhellen bij wijze van waarschuwing dat het water aan het terugkomen is. ‘Laten we maar gaan, stelt Wijnberg voor, ‘als de ton omslaat heb je nog drie kwartier.’ Een half uurtje later bij de Feugelpôlle onderaan de dijk plukt Wijnberg nog wat zeekraal. ‘Dat bakken we straks lekker even mee. ‘t Is eigenlijk een beschermde plant, maar voor eigen gebruik wordt plukken gedoogd’. Dan, docerend: ‘Trek het puntje eraf en laat het worteltje staan. Dan kan het het minst kwaad.’ Hij recht z’n rug, trekt z’n pet dieper over z’n krullende haardos en zompt naar de dijk.
Aangespoeld hout
Het complete jutterskwartier is gebouwd van aangespoeld hout. De schuur van een deklast die in een voorjaarsnacht in 2007 op het strand terecht kwam, het materiaal voor de buitenkeuken arriveerde aangevoerd door een flinke storm een jaar later op het eiland. Hij deed het zonder bouwtekening. ‘Dan kon ik tenminste ook niks fout doen’, klinkt het met een ijzeren logica. Harmen Wijnberg zit in z’n domein aan een lange, vuistdikke tafel. In de binnenkeuken pruttelen de vondsten, enkele uren eerder opgevist van het Wad.

Aan de wand, in vitrines en op plankieren vormen talloze vondsten stille getuigen van z’n vele expedities. Zwemvesten, kruikjes (‘sommige meer dan 300 jaar oud’), beenderen, stormlantaarns, schedels, flessenpost (‘Denne flaskepost er droppet fra det Dankse oliefelt ‘Gorm’ d.31/03-2003’), barnsteen, speelgoed. ‘Mensen vinden het prachtig om hier na een wadexpeditie een kijkje te komen nemen’, zegt Wijnberg.
Dan zitten ze aan de lange tafel terwijl de gastheer in binnen- of buitenkeuken in de weer is. En hangen ze aan z’n lippen als hij vertelt te kunnen leven van wat de natuur op zijn eiland te bieden heeft. Hoe hij zeebaars en tarbot vangt, kokkels en mosselen verwerkt tot heerlijke vissoep, in de rookkast -gevuld met gejut eikenhout- worst en vis die bijzondere geur en smaak geeft. ‘Ieder seizoen heeft de Amelander natuur wel wat op het menu staan. Niet alleen vis, maar ook cranberry’s, bramen, duindoorns.’ Hij zwijgt even en zegt dan: ‘En duinkonijn natuurlijk. Heerlijk.’

Hij beent naar het aanpalende keukentje. De knoflookolie is op temperatuur, oesters, mosselen en zeebaars gaan in de pan. Dan de peper, paprika en ui, scheutje kippenbouillon erbij. ‘De tomaten als laatste’, klinkt de waarschuwing. Nog wat verse zeekraal toevoegen, wat vleugjes Waddenkruidenzout. ‘We gaan smullen’, zegt Harmen Wijnberg.

Even later tilt hij de pan van het vuur, zet hem op de zware tafel en knipoogt vanonder de onafscheidelijke pet. ‘Zelf bij elkaar gezocht.
Eet smakelijk.’

Mannenmoed en paardenkracht. Die bijzondere combinatie staat al sinds mensenheugenis centraal bij het reddingwerk op Ameland. Tot 1988 trotseerden mens en dier loeiende stormen en metershoge golven, ploegden ze door vals schuimbekkende brandingen om levens te redden. ‘Het zit ons in de genen’, zegt voerman Gerrit Dokter (64).

Nog zo’n 15 keer per jaar ratelt het onderstel van de oude reddingboot Abraham Fock vanaf het Maritiem Centrum in daverende cadans over de klinkers van het Tjettepad. Tien stoere paarden trekken hun vracht van 12 ton mee over de duintop verderop en lanceren het kloeke blauw-met-witte gevaarte zoals het al decennia gaat. Het schouwspel van pure PK’s is een topattractie voor gasten. Voor de voerlui en walbaas betekent het meer. Het is een ode aan het verleden, waarin de paardenreddingboot zo vaak het verschil maakte tussen leven en dood.

Grimmige strijd
Nu een traditie, een boeiend spektakel, maar ooit een grimmige en levensgevaarlijke strijd tegen de weerbarstige zee. Nadat de KNRM in 1824 werd opgericht kreeg het eiland de beschikking over een eigen roeireddingboot, die met paarden naar zee werd gebracht en gelanceerd. Boerenfamilies stelden generaties lang hun viervoeters beschikbaar voor dit gevaarlijke werk. Voor het karwei afgetrainde dieren, gezamenlijk een geoliede en onmisbare krachtbron.

Gerrit Dokter is van zijn familie de vierde generatie die betrokken is bij de paardenreddingboot. Als jochie van 13 ging ‘ie al met de grote mannen mee. Hij schetst hoe het ging. ‘Klonk overdag de stoomfluit van de melkfabriek dan wisten we: ‘t is nood. Paard voor de maaimachine vandaan of uit de stal, optuigen en zittend op het ene paard en met het andere aan het leidsel galopperend naar het boothuis. Die dieren wisten precies wat van hen verwacht werd. Die werden onrustig van opwinding.’ ‘s Nachts, als de fabriek gesloten was, kreeg de walbaas een seintje van de vuurtorenwachter: ‘Schip in nood’. Dokter: ‘Dan gingen de walbaas en z’n kinderen rond en schopten met hun klomp tegen de muur van de voerlui. Dan wisten die genoeg. Tijd om in actie te komen.’
IJzeren ritme
Het reddingwerk voltrok zich volgens een ijzeren en gedisciplineerd ritme. Met ruw geweld trokken de tien paarden de boot bij nacht en ontij vanuit het boothuis naar de vloedlijn. Daar hield de combinatie in om de walbaas z’n werk te laten doen: met een prikstok de zeebodem aftasten naar gevaarlijke diepten. Blies hij op z’n fluit het sein ‘veilig’, dan trokken acht paarden de combinatie het water in. Volgens vast patroon bleven twee achter op het strand om met een katrol de boot van de wagen los te trekken en kon de bemanning de strijd tegen de golven beginnen. Op weg naar mensen in nood.

Jaar in jaar uit ging het goed. Tot de rouwomrande augustusdag in 1979. Het was dinsdag de 14e, een datum, diep gekerfd in de eilander samenleving. Op de Kofmanbult was het zeiljacht Windspiel 4 in problemen geraakt. Het leek een reddingactie als alle andere. Dat werd het niet. Een gruwelijke combinatie van factoren zorgde voor een ongekend drama. De walbaas had als altijd nauwkeurig z’n werk gedaan en blies de fluit, maar bij het lanceren van de boot stuitten de paarden op een verraderlijke mui. Wat de achtergebleven mannen ook probeerden, de sliphaken stonden zo strak dat de in doodstrijd verkerende dieren door het loodzware onderstel naar de inktzwarte diepte werden getrokken. Er was in 155 jaar nog nooit iets misgegaan; die ene catastrofe overschaduwde alles.
Als een mokerslag
‘Er was nog nooit wat gebeurd’, zegt Gerrit Dokter, ‘dit kwam aan als een mokerslag.’ Hij was erbij. En zal het nooit vergeten. Hij was het, die op die zwarte dinsdag als enige met z’n paarden weer thuiskwam. ‘Mijn dieren waren op het strand gebleven om de boot van het onderstel te trekken. Als altijd.’ Ook het paard dat voor de materiaalwagen liep bleef gespaard. Hij zwijgt even bij de herinnering en zegt dan: ‘De andere voerlui waren met twee paarden op pad gegaan. En ze kwamen alleen met de zweep thuis. Vreselijk.’ Los van het emotionele gemis van hun dieren waren de boeren ook hun krachtpatsers op de boerderij kwijt. ‘Ze waren nodig voor het werk op het land’, zegt Dokter. Maar de saamhorigheid was enorm. De boeren hielpen elkaar daar waar het kon.

Elders in ons land waren de paarden bij het lanceren van de reddingboot zoetjesaan vervangen door waterdichte motortractoren. Op Ameland niet. De voerlui waren het roerend met elkaar eens: ook na de ramp zou men op de oude voet verder gaan. Gemakkelijk ging dat niet. Dokter: ‘We moesten weer helemaal opnieuw beginnen. Paarden selecteren (ze zijn lang niet allemaal geschikt), trainen en nog eens trainen. Gelukkig hadden we er nog twee die het kunstje kenden. Pas na acht maand waren we weer operationeel.’ Aan de bijzondere traditie kwam uiteindelijk – na maar liefst 164 jaar – in 1988 toch een einde met de komst van een nieuwe boot. De Johannes Frederik, met als thuisbasis een ponton aan de Ballumerbocht. ‘Het kon eigenlijk ook niet meer’, zegt Gerrit Dokter, ‘het was elk weekeinde raak met zeilbootjes in nood.’
Oude gebruik blijft
Toch bleef ook na de komst van de gemechaniseerde krachtpatser het oude gebruik in stand. Onder de vlag van Stichting Paardenreddingboot Ameland (SPA) ratelt het gevaarte zo’n 15 keer per jaar als vanouds over het Tjettepad.

Met Gerrit Dokter als oudste voerman. Vier van zijn zeven paarden zijn inzetbaar voor de demonstraties met de reddingboot, Falisia (28), Sylvia en Sharon (14) en Leontien (7). Naast z’n vaste betrekking als matroos op de Oerd en de Sier van Rederij Wagenborg is Dokter hobbyboer. En al het werk op z’n 5 hectare land doet hij met z’n dieren, als vanouds. ‘Het boerenwerk is ook een goede training voor de paarden.’

Hij zou de demonstraties met de reddingboot voor geen goud willen missen. Hij schudt z’n hoofd. ‘Nee. Ik ben ermee opgegroeid, het hoort bij het eiland. ‘t Is een prachtige hobby, waarmee we niet alleen onszelf en de toeristen een plezier doen, maar waarmee we ook proberen een belangrijk stuk eilander cultuurhistorie zo lang mogelijk in stand te houden.’

Nummer vijf van de lifestyleglossy is nu overal op het eiland (en via de webshop) verkrijgbaar.
De herfst is aangebroken op Ameland en dat laat zich merken. Ook deze periode heeft weer zoveel moois voor ons in petto op het prachtige waddeneiland. Lees het in de nieuwste editie, met de onmiskenbare fotografie en de indrukwekkende verhalen.
Bauke Mollema vertelt over zijn band met Ameland, de kunstmaand breekt weer aan, een varend kantoor op de waddenzee en nog veel meer!

zoek-en-boek-vvv-ameland-Ameland-Inzicht-Magazine

Ameland Guide App
De Ameland Guide is een gratis App voor iPhone, iPad en Android boordevol nuttige informatie over Ameland. Deze App helpt om nog meer te genieten van alles wat Ameland te bieden heeft.

Een overzicht van evenementen, activiteiten, musea, leuke plekken om te bezoeken, mooie routes en belangrijke mededelingen is opgenomen in de Ameland Guide en dus altijd snel en overal op te zoeken. Bovendien zijn in de Ameland Guide kortingscoupons opgenomen die je overal op het eiland voordeeltjes bieden.

De App is ontwikkeld en wordt beheerd door de VVV Ameland en dat garandeert dat de informatie in de App betrouwbaar en actueel is.

Lees meer over de Ameland Guide App

Een verblijf voor twee personen in het nieuwe, prachtige appartement ‘Eigen Tijd’ in Nes. Een diner in Restaurant Stranders en een ontspannende behandeling in de nieuwe Fish Spa van SpAmeland.

Wat moet je doen om dit te winnen?
Kijk op facebook.com/Amelandinzicht! Like de pagina en deel de foto met de actie.
Zo simpel is het!

De vierde editie van de lifestyleglossy is nu overal op het eiland (en via de webshop) verkrijgbaar. Een zonovergoten nummer vol elegantie, kleur, spektakel en ’n vleugje nostalgie. Met onder meer aandacht voor een exotische vogelsoort, stoere lifeguards op Ameland, trouwtips voor je favoriete eiland en nog veel meer.

Zomer op Ameland. In boeiende verhalen, sfeervolle mijmeringen en inspirerende foto’s.

Welkom in de wereld van Ameland InZicht. De eerste officiële glossy van, voor en vooral over jouw favoriete Waddeneiland. Eigentijds, exclusief en natuurlijk ‘n tikje zilt van smaak. Lezen? Het lifestylemagazine Ameland InZicht verschijnt een aantal keer per jaar voor de groeiende schare eilandfans.
Ook zo’n liefhebber? Check dan regelmatig deze site en houd ons in de gaten via Twitter. Volg Ameland InZicht via @AIZmagazine. Tot tweets!

bron: Persbureau Ameland

 

Ameland InZicht Magazines

DEUTSCH AIZ MAGAZINE
* DE HÔN: EIN MAGISCHES STÜCK NIEMANDSLAND
* DER SEEHUND
* DER SCHIFFSFRIEDHOF RUND UM AMELAND
* MÄNNERMUT, PFERDESTÄRKE
* RÔGGEFEEST: EINE ODE AN DEN BADEGAST
* DAS HERZHAFTE GOLD AUS HOLLUM
* WEGWEISER IN EINE ANDERE WELT
* „WENN ES SEIN MUSS, KÖNNTE ICH IN DER NATUR ÜBERLEBEN“

... Und noch viel mehr über unsere wunderschöne Insel!
ARE YOU READY? GET IT NOW!
Increase more than 500% of Email Subscribers!
Your Information will never be shared with any third party.
Mooi verhaal Lees verder